Author: bachdn

Hải Phòng

Ngày 21/8, tại Hội nghị cung cấp thông tin và giao ban báo chí tháng 8/2026, ông Nguyễn Đồng Kim- Phó Giám đốc Sở Tài chính thành phố Hải Phòng – đã thông tin chính thức về công tác sắp xếp, xử lý tài sản công, thu hồi quỹ nhà, đất dôi dư không sử dụng vào mục đích để ở cũng như tiến độ tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng trên địa bàn.

Nhấn mạnh về phương hướng xử lý đối với các trường hợp nhà, đất công thuộc diện thu hồi, Phó Giám đốc Sở Tài chính cho biết thành phố Hải Phòng đã chỉ đạo tạm thời chưa thực hiện cưỡng chế, thay vào đó tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhằm tạo sự đồng thuận cao từ phía người dân và doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Đồng Kim- Phó Giám đốc Sở Tài chính thành phố Hải Phòng – thông tin tại Hội nghị cung cấp thông tin và giao ban báo chí tháng 8/2026.

Theo ông Kim, mặc dù các quy định pháp luật và quy trình cưỡng chế đã được ban hành đầy đủ, song lãnh đạo thành phố yêu cầu các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương tiếp tục kiểm tra, rà soát thật kỹ lưỡng các nội dung kiến nghị của hộ dân và doanh nghiệp.

Đặc biệt, đối với các trường hợp người thuê đã tự bỏ chi phí đầu tư, cải tạo, mở rộng diện tích trong khuôn viên nhà thuê, Sở Xây dựng cùng các đơn vị liên quan sẽ trực tiếp làm việc, đối thoại với từng tổ chức, cá nhân để làm rõ điều kiện bồi thường, hỗ trợ theo đúng quy định pháp luật, báo cáo Ủy ban nhân dân thành phố trong tháng 8/2026 để xử lý dứt điểm, bảo đảm tối đa quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người dân.

Song song đó, Sở Tài chính cũng đang chủ trì xây dựng “đường găng tiến độ” chi tiết cho từng cơ sở nhà, đất để trình Thường trực Thành ủy, hướng tới mục tiêu quản lý, sử dụng hiệu quả nguồn lực tài sản công, tránh thất thoát, lãng phí.

Quang cảnh tại Hội nghị cung cấp thông tin và giao ban báo chí tháng 8/2026.

Theo ông Kim, thành phố đang tập trung vào ba nhóm nội dung lớn gồm: công tác sắp xếp tài sản công sau tinh gọn bộ máy, việc thu hồi quỹ nhà đất công không dùng để ở và kết quả tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, kéo dài.

​Về công tác sắp xếp, xử lý tài sản công dôi dư khi thực hiện tổ chức lại bộ máy và đơn vị hành chính các cấp, thành phố đã ban hành 146 văn bản chỉ đạo cùng nhiều kế hoạch phân công trách nhiệm cụ thể.

Đến nay, tổng số nhà, đất dôi dư ghi nhận là 995 cơ sở. Thành phố đã hoàn thành sắp xếp, điều chuyển 343 cơ sở làm trụ sở làm việc, 85 cơ sở cho giáo dục, 28 cơ sở cho y tế, 93 cơ sở phục vụ mục đích văn hóa – công cộng và giữ lại 10 cơ sở cho các dự án quy hoạch.

Đồng thời, 436 cơ sở được chuyển giao về Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố quản lý, trong đó có 243 cơ sở dự kiến đấu giá đất ở, 175 cơ sở dự kiến cho thuê ngắn hạn và 18 cơ sở thuộc quỹ nhà kinh doanh.

Đối với các điểm nhà cho thuê ngắn hạn, thành phố thống nhất chủ trương giao về chính quyền xã, phường trực tiếp quản lý và khai thác theo cơ chế đặc thù tại Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP của Chính phủ.

​Về công tác thu hồi, xử lý quỹ nhà, đất là tài sản công không sử dụng vào mục đích để ở do Công ty TNHH MTV Quản lý và Kinh doanh nhà Hải Phòng quản lý, chủ trương xuyên suốt từ năm 2018 đến nay là chấm dứt cho thuê, thu hồi để ưu tiên sử dụng vào mục đích công cộng hoặc bán đấu giá tăng thu ngân sách.

Đối với 59 điểm nhà thu hồi qua con đường Tòa án, đã có 14 điểm có bản án và 44 điểm đang được Tòa án thụ lý, giải quyết.

Hải Phòng tạm thời chưa cưỡng chế, tăng cường vận động tạo đồng thuận trong thu hồi nhà, đất công.

Đối với 159 điểm nhà thực hiện thu hồi theo Nghị định 108/2024/NĐ-CP, các lực lượng chức năng đã thu hồi và tiếp nhận cam kết trả nhà đạt 93% (148 điểm), hiện còn 5 điểm đang rà soát vướng mắc pháp lý và 6 điểm đã ban hành quyết định cưỡng chế nhưng đang tạm dừng để tiếp tục tuyên truyền, vận động.

Thành phố đang giao các sở, ngành rà soát toàn bộ các khoản đầu tư cải tạo của người thuê để lập phương án bồi thường, hỗ trợ đúng quy định và xây dựng lộ trình khai thác chi tiết báo cáo Thường trực Thành ủy trong tháng 8/2026.

​Về việc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài, thực hiện Kết luận số 24-KL/TW của Bộ Chính trị, Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng đã thành lập Ban Chỉ đạo do Bí thư Thành ủy làm Trưởng ban và ban hành Kế hoạch số 51/KH-UBND rà soát 151 dự án.

Tính đến giữa tháng 8/2026, thành phố đã hoàn thành tháo gỡ dứt điểm khó khăn cho 84/151 dự án, bao gồm 41 dự án ngoài ngân sách, 40 dự án đầu tư công và 3 quỹ đất sạch. Đối với 67 dự án còn lại, thành phố đã xác định rõ phương án xử lý và đang tích cực triển khai theo đúng lộ trình, phân công nhiệm vụ cụ thể theo tinh thần “6 rõ” nhằm khơi thông nguồn lực, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xã hội địa phương.

Đại biểu Lò Thị Việt Hà tham gia góp ý.

Cần quy định chặt chẽ để tránh trục lợi chính sách giảm thuế

Thảo luận về chính sách giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp, đại biểu Lò Thị Việt Hà bày tỏ băn khoăn về một số điều kiện áp dụng chính sách giảm 30% số thuế phải nộp trong các kỳ tính thuế năm 2026 và 2027 đối với cá nhân kinh doanh là có doanh thu không quá 10 tỷ đồng. Đại biểu cho rằng nếu không quy định rõ tiêu chí, điều kiện áp dụng có thể phát sinh việc trục lợi chính sách; có thể chia tách thành nhiều doanh nghiệp để đủ điều kiện hưởng chính sách giảm thuế.

Đối với thuế thu nhập doanh nghiệp, đại biểu đề nghị làm rõ cách tính mức giảm đối với doanh nghiệp đang được hưởng ưu đãi thuế theo quy định của pháp luật hiện hành và các nghị quyết khác của Quốc Hội, tránh cách hiểu và áp dụng giảm trừ hai lần. Đại biểu cho rằng các quy định cần được thiết kế chặt chẽ phù hợp trong thực hiện chính sách thuế.

Đại biểu Lý Thị Lan, Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh tham gia phát biểu.

Gắn cơ chế đặc thù với kiểm soát rủi ro

Tham gia ý kiến tại tổ về cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển, đại biểu Lý Thị Lan đồng tình với sự cần thiết có cơ chế, chính sách đặc thù nhằm khai thác hiệu quả không gian lấn biển, mở rộng không gian phát triển đô thị, huy động nguồn lực ngoài ngân sách và tạo thêm động lực tăng trưởng.

Đại biểu đề nghị việc xác định dự án được áp dụng cơ chế đặc thù không nên chỉ dựa vào quy mô vốn mà cần xem xét cả vị trí, diện tích, mức độ tác động và năng lực của nhà đầu tư, qua đó hạn chế nguy cơ các rủi ro và chi phí lâu dài của dự án chuyển sang Nhà nước và xã hội.

Đối với việc tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành các dự án độc lập, đại biểu Lý Thị Lan đồng tình với phương án tách thành 3 dự án gồm Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1, Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 2 và Dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Đại biểu Lý Thị Lan đề nghị, trong quá trình hoàn thiện và tổ chức thực hiện cần quán triệt nguyên tắc: cơ chế đặc thù nhằm tạo động lực, đẩy nhanh tiến độ nhưng phải gắn với trách nhiệm rõ ràng và khả năng kiểm soát các rủi ro lâu dài.

Đại biểu Quốc hội Vương Thị Hương tham gia phát biểu tại hội trường.

Tháo gỡ vướng mắc từ thực tiễn cơ sở

Tham gia thảo luận tại hội trường về định hướng chính sách sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023, đại biểu Vương Thị Hương đề nghị tiếp tục rà soát các quy định để bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tế từng khu vực, nhất là địa bàn miền núi; đồng thời phân định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước và các chủ thể trong phát triển, quản lý, sử dụng nhà ở.

Góp ý về chính sách chung trong phát triển nhà ở, đại biểu đồng tình với việc kiểm soát chặt chẽ phân lô, bán nền tại khu vực trung tâm đô thị có tốc độ đô thị hóa cao và yêu cầu cao về kiến trúc, cảnh quan. Tuy nhiên, sau sắp xếp đơn vị hành chính, địa giới nhiều phường được mở rộng, trong cùng một phường có thể gồm cả khu vực trung tâm và khu vực ngoại vi với mật độ dân cư, điều kiện hạ tầng và nhu cầu nhà ở khác nhau.

Đại biểu đề nghị không chỉ căn cứ loại đô thị và địa giới hành chính của phường để áp dụng một cơ chế chung, mà cần bổ sung các tiêu chí về vị trí, mức độ đô thị hóa, mật độ dân cư, kiến trúc, cảnh quan và điều kiện hạ tầng; trên cơ sở đó giao UBND cấp tỉnh xác định cụ thể khu vực bắt buộc xây dựng hoàn chỉnh nhà ở và khu vực được chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã có hạ tầng để cá nhân tự xây dựng nhà ở.

Đối với chính sách phát triển hệ thống nhà ở đáp ứng nhu cầu của người dân, đại biểu Vương Thị Hương đề nghị rà soát điều kiện hỗ trợ nhà ở để không bỏ sót các hộ thực sự có nhu cầu, nhất là trường hợp phải di dời, tái định cư, bố trí ổn định dân cư do nguy cơ sạt lở, lũ quét. Đại biểu cũng đề nghị đối với đô thị loại III và các phường miền núi, cần cho phép địa phương quyết định phát triển nhà chung cư hoặc nhà ở thấp tầng trên cơ sở mật độ dân số, địa hình, hạ tầng, nhu cầu và khả năng chi trả của người dân.

Liên quan trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong quản lý nhà ở, đại biểu đề nghị, đẩy mạnh liên thông dữ liệu thay vì hình thành thêm hệ thống hồ sơ riêng tại cấp xã; đồng thời phân định rõ trách nhiệm của người dân và chính quyền.

Tại phiên thảo luận, nhiều đại biểu Quốc hội nhất trí cao với định hướng sửa đổi Luật Nhà ở, đặc biệt là việc chuyển từ mục tiêu chủ yếu khuyến khích sở hữu nhà sang bảo đảm quyền có chỗ ở của người dân.

Đối với cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, các đại biểu cho rằng chính sách cần tính đến khả năng tài chính của người dân, không để trường hợp người dân mất chỗ ở chỉ vì không đủ khả năng đóng góp kinh phí xây dựng lại.

Theo các đại biểu, Luật Nhà ở cần giải quyết đồng thời hai quyền của người dân là quyền tài sản và quyền có chỗ ở. Bên cạnh phương án bồi thường giá trị quyền sử dụng đất, cần thiết kế một “lưới an sinh” đối với những trường hợp thực sự không có khả năng đóng góp.

Những người thuộc diện này có thể được tiếp cận nhà ở xã hội, thuê hoặc thuê mua nhà ở với cơ chế hỗ trợ phù hợp.

Nếu thiếu cơ chế này, một chính sách nhằm cải tạo đô thị, bảo đảm an toàn công trình có thể vô tình đẩy một bộ phận người dân yếu thế từ chỗ có nhà ở sang tình trạng không đủ khả năng tạo lập chỗ ở mới.

Nhà ở xã hội phải đến đúng người cần

Một trong những vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm là cơ chế phát triển và kiểm soát nhà ở xã hội.

Đối với phát triển nhà ở cho thuê, các đại biểu Quốc hội đề nghị phân biệt rõ chính sách khuyến khích thị trường với chính sách hỗ trợ bằng nguồn lực công. Nguồn lực công dành cho nhà ở càng lớn thì nghĩa vụ chính sách càng phải rõ, đối tượng thụ hưởng càng phải chính xác và cơ chế giám sát càng phải minh bạch.

Vì vậy, câu hỏi không chỉ là xây được bao nhiêu căn nhà, quan trọng hơn là người dân có thực sự tiếp cận được một chỗ ở phù hợp, ổn định và không bị bỏ lại phía sau trong quá trình phát triển đô thị hay không.

Báo cáo thẩm tra cũng chỉ ra nguy cơ có trường hợp một người đã có nhà và đang sinh sống tại một địa phương nhưng vẫn có thể đủ điều kiện mua nhà ở xã hội tại địa phương khác. Điều này có thể phát sinh nguy cơ trục lợi, đầu cơ chính sách.

Do đó, các đại biểu đề nghị phải kiểm soát chặt chẽ, công khai, minh bạch điều kiện và đối tượng được mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận. Ảnh: Quốc hội.

Đáng chú ý, một số đại biểu đề nghị nghiên cứu cơ chế kiểm soát đầu cơ sau khi người dân đã mua nhà ở xã hội.

Báo cáo thẩm tra đã có ý kiến đặt vấn đề về hoàn trả ưu đãi, chia sẻ phần tăng giá hoặc quyền mua lại ưu tiên của Nhà nước, Quỹ nhà ở đối với nhà ở được Nhà nước hỗ trợ.

Theo các đại biểu, đây là hướng đáng nghiên cứu. Bởi nếu một căn nhà được hình thành nhờ ưu đãi về đất, thuế, tín dụng và nguồn lực công thì khi chuyển nhượng theo giá thị trường, cần có cơ chế hợp lý để một phần giá trị ưu đãi tiếp tục quay trở lại phục vụ chính sách nhà ở, thay vì toàn bộ lợi ích từ nguồn lực công trở thành lợi ích thương mại của một cá nhân.

Sáp nhập tỉnh, nhu cầu nhà ở cho cán bộ tăng cao

Một vấn đề khác được các đại biểu đề cập là nhu cầu nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà công vụ trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, sáp nhập tỉnh.

Theo các đại biểu, khi các tỉnh sáp nhập và hình thành những trung tâm hành chính mới, nhiều cán bộ, công chức, người lao động phải di chuyển đến nơi làm việc mới. Trong khi đó, số lượng nhà ở xã hội, nhà ở cho cán bộ, công chức và người lao động thuê với chính sách ưu đãi tại nhiều địa phương còn rất hạn chế, thậm chí có nơi chưa bố trí được.

Điều này gây khó khăn cho đội ngũ cán bộ, công chức và người lao động.

Một số địa phương đã ban hành chính sách hỗ trợ tiền thuê nhà cho cán bộ, công chức, người lao động phải di chuyển do sắp xếp đơn vị hành chính. Tuy nhiên, chính sách hỗ trợ chỉ có thể thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định, chưa giải quyết căn cơ nhu cầu ổn định chỗ ở lâu dài.

Do đó, các đại biểu cho rằng cần quan tâm đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê tại các tỉnh, thành phố là trung tâm hành chính mới sau sáp nhập.

Việc xây dựng quỹ nhà để cán bộ, công chức, người lao động có thể mua hoặc thuê với giá phù hợp sẽ góp phần giúp đội ngũ này ổn định cuộc sống, yên tâm công tác.

Theo các đại biểu, ổn định chỗ ở cho cán bộ, công chức và người lao động là một trong những yếu tố quan trọng để bảo đảm bộ máy chính quyền sau sắp xếp vận hành thông suốt, đồng thời giúp đội ngũ cán bộ yên tâm cống hiến và công tác lâu dài.

Phát biểu kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết có 22 lượt đại biểu Quốc hội phát biểu và một ý kiến tranh luận.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, với không khí thảo luận dân chủ, các đại biểu đã phát biểu sôi nổi, trách nhiệm, thể hiện rõ quan điểm và cơ bản đồng thuận cao với nhiều nội dung chính sách mới, sửa đổi của Luật Nhà ở.

Toàn cảnh phiên thảo luận. Ảnh: Quốc hội.

Sau phiên thảo luận, Tổng Thư ký Quốc hội sẽ phối hợp với Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tổng hợp đầy đủ ý kiến của đại biểu tại cả phiên thảo luận tổ và hội trường để gửi Chính phủ, các bộ, cơ quan liên quan nghiên cứu, tiếp thu.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Bộ Xây dựng giúp Chính phủ khẩn trương phối hợp chặt chẽ với Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cùng các bộ, cơ quan liên quan nghiêm túc nghiên cứu, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo.

Đồng thời, tiếp tục lấy ý kiến rộng rãi các đối tượng chịu tác động của luật, tổ chức hội nghị, hội thảo, tọa đàm khoa học để hoàn chỉnh hồ sơ dự thảo Luật Nhà ở, bảo đảm chất lượng và tiến độ, trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ Hai.

Chiều 21/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội thảo luận tại hội trường về định hướng chính sách sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023.

Bảo đảm quyền sở hữu nhà ở hợp pháp của người dân

Tham gia góp ý kiến, ĐBQH Vương Kim Ánh (đoàn Phú Thọ) cơ bản tán thành sự cần thiết sửa đổi, bổ sung Luật Nhà ở nhằm tiếp tục hoàn thiện chính sách, phát triển nhà ở, khắc phục những bất cập phát sinh trong thực tiễn, tạo hành lang pháp lý minh bạch, ổn định cho thị trường bất động sản, bảo đảm tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân về nhà ở.

Về quyền sở hữu nhà ở của người dân, nhất là quyền sở hữu căn hộ chung cư, đại biểu Ánh cho rằng, cần khẳng định rõ nguyên tắc bảo đảm quyền sở hữu nhà ở hợp pháp của người dân.

ĐBQH Vương Kim Ánh (Ảnh: Media Quốc hội).

“Đối với mỗi gia đình, ngôi nhà không chỉ là tài sản có giá trị lớn mà còn là nơi ở, nơi lập nghiệp, ổn định cuộc sống và là tài sản có thể được để lại cho các thế hệ sau. Vì vậy, khi người dân đã bỏ tiền hợp pháp để mua nhà, được cấp giấy chứng nhận và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính, thì pháp luật cần bảo đảm quyền sở hữu của họ một cách rõ ràng, ổn định và có thể dự đoán được”, đại biểu nêu.

Theo đại biểu, cần tiếp tục thể hiện rõ trong luật về nguyên tắc: Quyền sở hữu căn hộ chung cư của người dân không chấm dứt chỉ vì nhà chung cư hết thời hạn sử dụng hoặc phải phá dỡ.

Thời hạn sử dụng của công trình là một vấn đề về kỹ thuật, an toàn xây dựng; còn quyền sở hữu tài sản của người dân là một vấn đề về pháp lý.

Đại biểu cho rằng hai khái niệm này cần được phân định một cách thật rõ ràng, tránh để người dân hiểu rằng khi công trình xuống cấp hoặc hết thời hạn sử dụng thì quyền sở hữu căn hộ cũng đương nhiên mất đi.

Cùng với đó, cần quy định cụ thể hơn quyền lợi của chủ sở hữu khi nhà chung cư phải phá dỡ và xây dựng lại. Đây là nội dung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

“Một căn hộ có thể xuống cấp, phải kiểm định, phải phá dỡ để bảo đảm an toàn cho người dân, nhưng việc phá dỡ công trình không đồng nghĩa với việc phá bỏ quyền tài sản chủ sở hữu của họ”, đại biểu Ánh cho hay.

Do đó, ông đề nghị dự thảo luật cần làm rõ nguyên tắc: Khi nhà chung cư phá dỡ, quyền tài sản hợp pháp của chủ sở hữu căn hộ phải được bảo lưu và chuyển hóa thành quyền lợi, lợi ích tương ứng trong quá trình cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư.

Người dân cần biết rõ mình được bố trí chỗ ở như thế nào trong thời gian đang xây dựng và sửa chữa lại căn hộ chung cư. Sau khi công trình hoàn thành, được nhận căn hộ phần diện tích tương ứng ra sao, ở đâu?. Trường hợp diện tích, thiết kế, giá trị căn hộ có thay đổi thì nguyên tắc xác định quyền lợi và nghĩa vụ tài chính của người dân phải được quy định một cách minh bạch.

Đặc biệt, cần tránh tình trạng người dân đã sở hữu hợp pháp một căn hộ nhưng khi cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư lại phát sinh cách hiểu khác nhau về quyền sở hữu, dẫn đến khiếu kiện kéo dài.

“Lưới an sinh” để người dân không mất chỗ ở khi xây lại chung cư

Nêu ý kiến đối với cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn Tp.Hải Phòng) cho rằng cần bảo đảm không có người dân bị mất chỗ ở chỉ vì không đủ khả năng tài chính để đóng góp xây dựng lại.

Theo đại biểu, Dự thảo quy định đối với nhiều nhà chung cư không thuộc nhóm chung cư cũ trước năm 1994, chủ sở hữu phải đóng góp kinh phí để xây dựng lại; nếu không đóng góp thì được bồi thường giá trị phần quyền sử dụng đất. 

ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga (Ảnh: Media Quốc hội).

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng đề nghị tiếp tục làm rõ nghĩa vụ tài chính và cơ chế đồng thuận giữa các chủ sở hữu.

Vấn đề được đại biểu nêu là trong thực tế có những chung cư tái định cư, nhà ở xã hội hoặc chung cư xây dựng sau năm 1994 nhưng cư dân phần lớn có thu nhập không cao. Giá trị quyền sử dụng đất phân bổ cho mỗi căn hộ chung cư thường không lớn. 

Nếu người dân không đủ tiền đóng góp xây dựng lại mà chỉ nhận phần giá trị đất thì có trường hợp khoản tiền đó không đủ để tạo lập một chỗ ở mới.

Theo đại biểu, Luật phải giải quyết đồng thời hai quyền của người dân: quyền tài sản và quyền có chỗ ở.

Vì vậy, ngoài phương án bồi thường giá trị quyền sử dụng đất, cần thiết kế một “lưới an sinh” cho những trường hợp thực sự không có khả năng đóng góp, được tiếp cận nhà ở xã hội, thuê hoặc thuê mua nhà ở với cơ chế hỗ trợ phù hợp.

“Nếu không có cơ chế này thì một chính sách nhằm cải tạo đô thị và bảo đảm an toàn công trình có thể vô tình đẩy một bộ phận người dân yếu thế từ chỗ có nhà ở sang tình trạng không đủ khả năng tạo lập chỗ ở mới”, đại biểu nói.

Đại biểu Tạ Văn Hạ (đoàn Tp.Đà Nẵng) cho rằng cần nhìn nhận đầy đủ mối quan hệ giữa quyền sở hữu tài sản của người mua căn hộ và tuổi thọ của công trình.

ĐBQH Tạ Văn Hạ (Ảnh: Media Quốc hội).

Theo đại biểu, đất đai thuộc sở hữu toàn dân, Nhà nước là đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý. Khi người dân mua căn hộ chung cư, quyền sở hữu đối với căn hộ là quyền tài sản hợp pháp của người mua. 

Tuy nhiên, cần thừa nhận rằng công trình và vật liệu xây dựng đều có tuổi thọ nhất định, không thể tồn tại vĩnh viễn.

Từ thực tế này, đại biểu cho rằng nếu quy định các mốc thời hạn như 70 hoặc 90 năm, thị trường sẽ có thêm một phân khúc nhà ở phù hợp hơn với khả năng tài chính của người lao động và người thu nhập thấp. Người dân có thể lựa chọn căn hộ dựa trên thời hạn sử dụng còn lại và khả năng chi trả.

Theo đại biểu, thay vì phải bỏ ra khoảng 4 tỷ đồng để mua một căn hộ, người có điều kiện kinh tế hạn chế có thể lựa chọn căn hộ có thời hạn sử dụng còn lại với mức giá thấp hơn đáng kể.

Thậm chí, những căn hộ chỉ còn 10-20 năm thời hạn sử dụng cũng có thể trở thành lựa chọn đối với những người cần chỗ ở nhưng chưa đủ khả năng mua căn hộ có thời hạn dài hơn.

Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI:

Làm việc tại hội trường, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) thảo luận định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024. Đối với nội dung này, ĐBQH tỉnh Phú Thọ Nguyễn Văn Mạnh góp ý một số nội dung. Về cơ chế tính giá đất tái định cư, đại biểu nêu, trong quá trình triển khai các dự án đầu tư công, công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và bố trí tái định cư là một trong những khâu có ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ giải phóng mặt bằng và tiến độ thực hiện dự án. Thực tiễn cho thấy, vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc liên quan trực tiếp đến việc xác định giá đất bồi thường tại nơi có đất thu hồi và giá đất để thực hiện nghĩa vụ tài chính tại nơi bố trí tái định cư.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Phú Thọ Nguyễn Văn Mạnh thảo luận tại hội trường.

Sau khi phân tích những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu cơ chế riêng đối với đất tái định cư được đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước để phục vụ trực tiếp các dự án đầu tư công. Theo đó, đại biểu đề nghị cho phép xác định giá thu tiền sử dụng đất tái định cư theo suất đầu tư thực tế của dự án tái định cư.

Đối với dự án tái định cư sử dụng vốn ngân sách nhà nước, mục tiêu chủ yếu là tạo quỹ đất và hạ tầng để bố trí chỗ ở cho các hộ dân phải di chuyển do Nhà nước thu hồi đất, không phải dự án đầu tư kinh doanh. Vì vậy, việc xác định giá thu tiền sử dụng đất trên cơ sở chi phí đầu tư thực tế sẽ phản ánh đúng hơn bản chất của khu tái định cư.

Đối với đất vườn trong cùng một thửa đất có đất ở, từ những vướng mắc trong thực tiễn áp dụng pháp luật hiện hành, đại biểu Nguyễn Văn Mạnh đề nghị Ban soạn thảo điều chỉnh, bổ sung một số khái niệm và quy định theo hướng cụ thể, rõ ràng hơn; bổ sung cơ chế xử lý đối với hộ gia đình, cá nhân đã xây dựng hoặc mở rộng nhà ở trên đất nông nghiệp trong cùng thửa có đất ở; đồng thời quy định giá đất bồi thường phù hợp, đảm bảo công bằng cho người dân.

Sau phần thảo luận về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Quốc hội nghe các tờ trình, báo cáo về 3 nội dung: Cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển để tích hợp vào dự án Luật Phát triển đô thị; dự án Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân và doanh nghiệp và việc tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành các dự án độc lập.

Buổi chiều, các ĐBQH tiếp tục thảo luận tại hội trường về định hướng, chính sách sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023. Về nội dung này, ĐBQH tỉnh Phú Thọ Đặng Bích Ngọc cho rằng đây là một chính sách lớn, phù hợp với tình hình phát triển của đất nước trong giai đoạn hiện nay, nhằm giải quyết thực chất nhu cầu chỗ ở của người lao động có thu nhập thấp, công nhân tại các khu công nghiệp, thế hệ trẻ, cũng như cán bộ, công chức, người lao động có điều kiện được tiếp cận nhà ở. Điều này tạo niềm tin, sự yên tâm cho người dân. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các dự án nhà ở cho thuê có khả năng hoàn vốn chậm, rủi ro vận hành cao. Do đó, để tạo điều kiện cho chủ đầu tư thực hiện dự án, tạo quỹ nhà lớn, đáp ứng nhu cầu nhà ở ngày càng gia tăng, đại biểu đề nghị tại điểm e, Điều 42, Luật cần quy định theo hướng có chính sách tín dụng ưu đãi dài hạn, ổn định, với mức lãi suất thấp; đồng thời quy định thời gian vay vốn tối thiểu được hưởng mức lãi suất ưu đãi, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ổn định, yên tâm đầu tư trong dài hạn.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Phú Thọ Đặng Bích Ngọc thảo luận tại hội trường.

Góp ý nội dung về nhà ở công vụ (Chương V), đại biểu Đặng Bích Ngọc cho rằng, thực tế thời gian qua, khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, sáp nhập tỉnh, nhu cầu về nhà ở xã hội, nhà cho thuê, nhà công vụ cho đối tượng là cán bộ, công chức, người lao động tại nơi công tác gặp nhiều khó khăn. Hiện nay, các tỉnh thực hiện sáp nhập, HĐND tỉnh ban hành chính sách hỗ trợ cho cán bộ, công chức, người lao động phải di chuyển đến nơi công tác mới, song, việc hỗ trợ chỉ có thể được thực hiện trong thời gian nhất định, gây khó khăn cho người lao động. Vì vậy, việc quan tâm đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê ở những tỉnh là trung tâm hành chính mới sau sáp nhập là rất lớn, cần có sự vào cuộc tích cực của các địa phương.

Góp ý dự thảo này, ĐBQH tỉnh Vương Kim Ánh tập trung vào một số vấn đề cần làm rõ về quyền sở hữu nhà ở của người dân, nhất là quyền sở hữu căn hộ chung cư. Đại biểu cho rằng, ngôi nhà là tài sản có giá trị lớn của người dân, là nơi ở ổn định và có thể để lại cho thế hệ sau. Vì vậy, khi người dân đã bỏ tiền mua nhà hợp pháp, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính thì pháp luật cần đảm bảo quyền sở hữu của họ rõ ràng, ổn định. Đại biểu đề nghị tiếp tục thể hiện rõ trong luật nguyên tắc quyền sở hữu căn hộ chung cư của người dân không chấm dứt chỉ vì nhà chung cư hết thời hạn sử dụng hoặc phải phá dỡ. Đồng thời, cần quy định cụ thể hơn quyền lợi của chủ sở hữu khi nhà chung cư bị phá dỡ hoặc xây dựng lại. Đây là nội dung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Do vậy, dự thảo luật cần làm rõ nguyên tắc: khi căn nhà chung cư bị phá dỡ, quyền tài sản hợp pháp của chủ sở hữu căn hộ phải được bảo lưu và chuyển hóa thành quyền lợi tương ứng trong quá trình cải tạo, tránh tình trạng khiếu kiện kéo dài.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Phú Thọ Vương Kim Ánh thảo luận tại hội trường.

Sau phần thảo luận tại hội trường, các ĐBQH tiếp tục thảo luận tại tổ về: cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển để tích hợp vào dự án Luật Phát triển đô thị; dự án Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân và doanh nghiệp và việc tách Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận thành các dự án độc lập.