Category: Tin BĐS Việt Nam

Các ý kiến cũng đồng tình với tinh thần sửa luật lần này là tiếp tục tháo gỡ những điểm nghẽn, giải phóng nguồn lực đất đai, tăng phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục nhưng đồng thời phải bảo đảm công bằng, minh bạch, sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả và bền vững.

Đoàn đại biểu các tỉnh Gia Lai và Hưng Yên thảo luận ở tổ. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN

Xử lý tồn đọng lịch sử trong cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất

Cho ý kiến cụ thể về thẩm quyền thực hiện nội dung quản lý nhà nước về đất đai quy định tại Điều 18, đại biểu Tô Ái Vang (Cần Thơ) phân tích, dự thảo Luật đưa ra hai phương án để lựa chọn. Theo phương án 1 (luật hóa quy định Nghị định số 49/2026/NĐ-CP, giao thẩm quyền cơ bản cho UBND cấp tỉnh, sau đó căn cứ tình hình địa phương để phân cấp, ủy quyền) thì với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, UBND cấp tỉnh sẽ rơi vào tình trạng quá tải hành chính. Toàn bộ hồ sơ giao đất, cấp Giấy chứng nhận, thu hồi đất lẻ của hàng triệu hộ gia đình, cá nhân dồn lên cấp tỉnh sẽ dẫn đến chậm trễ nghiêm trọng, gây phiền hà cho dân.

Còn phương án 2, UBND cấp xã quyết định thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với cá nhân, cộng đồng dân cư; đồng thời quyết định giao đất, cho thuê đất, công nhận quyền sử dụng đất và cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với cá nhân, cộng đồng dân cư. Phương án này phù hợp với tinh thần đẩy mạnh phân cấp, phân quyền: Cấp tỉnh tập trung làm quy hoạch, chiến lược, kiểm tra, giám sát. Cấp xã trực tiếp giải quyết công việc hàng ngày liên quan đến quyền lợi của dân.

“Cấp xã sát dân, nắm rõ nguồn gốc đất và hiện trạng sử dụng, giúp việc xác minh chính xác và nhanh chóng hơn. Người dân không phải lên tỉnh để xin công nhận hay chuyển mục đích sử dụng thửa đất nhỏ lẻ. Sự lo ngại về sai phạm ở cấp xã sẽ được giải quyết bằng Cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia tập trung, minh bạch”, bà Vang nói, đồng thời cho biết chọn phương án 2.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai Trường Trung Tuyến phát biểu. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN

Cũng chọn phương án 2, nhưng đại biểu Trường Trung Tuyến (Gia Lai) nhấn mạnh phải bổ sung điều kiện bảo đảm thực hiện cho cấp xã. Theo đại biểu, thẩm quyền được quy định ngay trong Luật sẽ rõ ràng, minh bạch, ổn định hơn; người dân biết chính xác cơ quan nào giải quyết công việc của mình. Cấp xã là cấp gần dân nhất, trực tiếp nắm hiện trạng đất, nguồn gốc sử dụng đất, lịch sử biến động và các quan hệ trong cộng đồng dân cư. Việc giao thẩm quyền phù hợp sẽ rút ngắn quy trình và thời gian giải quyết thủ tục.

Song, điều khiến đại biểu Tuyến băn khoăn là không thể chỉ chuyển thẩm quyền mà không chuyển đồng thời các điều kiện để thực hiện thẩm quyền. Thực tế nhân lực và điều kiện kỹ thuật của một số UBND cấp xã chưa đáp ứng yêu cầu, trong khi dữ liệu đất đai quốc gia mới đồng bộ gần 59% tổng số thửa đất. Vì vậy việc phân cấp phải gắn với điều kiện về nhân lực, tài chính, dữ liệu và cơ chế kiểm tra, giám sát.

Do đó, đại biểu đề nghị Điều 18 bổ sung một nguyên tắc ngay trong Luật theo hướng: “Việc phân định, phân cấp thẩm quyền quản lý nhà nước về đất đai phải gắn với bảo đảm nguồn nhân lực, cơ sở dữ liệu đất đai, hạ tầng kỹ thuật, kinh phí và các điều kiện cần thiết để thực hiện; cơ quan cấp trên có trách nhiệm hướng dẫn, kiểm tra và hỗ trợ chuyên môn đối với cấp xã”.

Đối với xã miền núi, địa bàn rộng, nhiều hồ sơ lịch sử phức tạp, cần có cơ chế bố trí nhân lực theo khối lượng và mức độ phức tạp của công việc, không nên phân bổ bình quân theo đầu mối hành chính.

Ngoài ra, cần có cơ chế mạnh hơn để xử lý tồn đọng lịch sử trong cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đây là vấn đề người dân phản ánh nhiều nhất ở cơ sở. Ông nêu thực tiễn khu vực phía Tây Gia Lai cho thấy đang chuyển từ giai đoạn giải quyết những hồ sơ thông thường sang xử lý những hồ sơ khó, tồn đọng qua nhiều thời kỳ. Đó là đất khai hoang; đất sử dụng ổn định nhưng không có giấy tờ; đất nhận khoán; đất có nguồn gốc nông, lâm trường; giao đất không đúng thẩm quyền; chuyển nhượng bằng giấy viết tay; hồ sơ địa chính không thống nhất với hiện trạng. Chính những yếu tố này khiến việc xác minh nguồn gốc và thời điểm sử dụng đất, đo đạc, chỉnh lý bản đồ kéo dài.

Thống nhất với quan điểm của Ủy ban Kinh tế và Tài chính là việc tháo gỡ các tồn tại lịch sử phải bảo đảm giải quyết được quyền lợi chính đáng của người dân nhưng không hợp pháp hóa sai phạm, tuy nhiên, ông Tuyến nhận định, nếu Luật chỉ quy định nguyên tắc chung rồi giao xuống địa phương xác minh từng hồ sơ thì điểm nghẽn này sẽ tiếp tục tồn tại.

Ông đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu bổ sung vào nhóm quy định về đăng ký đất đai, công nhận quyền sử dụng đất và cấp Giấy chứng nhận cơ chế phân loại hồ sơ tồn đọng lịch sử thành các nhóm pháp lý cụ thể; quy định rõ căn cứ xác nhận quá trình sử dụng đất trong trường hợp hồ sơ địa chính bị thất lạc hoặc không đầy đủ; giá trị pháp lý của ý kiến cộng đồng dân cư, dữ liệu bản đồ, hồ sơ quản lý qua các thời kỳ và các chứng cứ hợp pháp khác.

Đặc biệt, Điều 105 về giải quyết hồ sơ địa chính, đăng ký đất đai, cấp Giấy chứng nhận khi Luật có hiệu lực cần tiếp tục rà soát để có cơ chế chuyển tiếp đủ rõ đối với hồ sơ tồn đọng; làm rõ hơn trách nhiệm, thời hạn bàn giao và cơ chế xử lý sau bàn giao, tránh tình trạng đất đã có chủ trương giao về địa phương nhưng người dân vẫn phải chờ nhiều năm mới hoàn thành thủ tục.

“Việc gì cấp xã làm tốt hơn, gần dân hơn thì mạnh dạn giao cho cấp xã; nhưng giao nhiệm vụ phải đồng thời giao công cụ, dữ liệu, nhân lực và điều kiện thực hiện; tháo gỡ các tồn tại lịch sử nhưng tuyệt đối không hợp thức hóa sai phạm”, đại biểu Gia Lai nói.

Không để việc giảm chi phí đầu vào làm ảnh hưởng không hợp lý đến mức bồi thường của người dân

Đoàn đại biểu Quốc hội TP Đồng Nai và tỉnh Thái Nguyên thảo luận ở tổ, chiều 19/8. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN

Đề nghị làm rõ hơn chính sách bồi thường và cách xác định giá đất, đại biểu Tạ Thị Yên (Điện Biên) đồng tình với hướng xác định giá đất dựa trên dữ liệu, phương pháp khoa học, công khai, minh bạch; Trung ương quy định nguyên tắc, phương pháp và kiểm tra, giám sát, địa phương quyết định giá. Tuy nhiên, Điều 76 hiện quy định bảng giá đất và hệ số điều chỉnh được dùng vừa để tính các khoản thu ngân sách, vừa để tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.

Theo đại biểu, hai việc này có mục tiêu không hoàn toàn giống nhau. Một bên là xác định nghĩa vụ tài chính. Một bên là bảo đảm quyền lợi, ổn định đời sống của người bị thu hồi đất. Vì vậy, khi xây dựng bảng giá và hệ số điều chỉnh phải tính đủ cả hai yêu cầu, không để việc giảm chi phí đầu vào làm ảnh hưởng không hợp lý đến mức bồi thường của người dân.

Bà đề nghị Điều 76 quy định rõ hơn khi nào phải rà soát, điều chỉnh bảng giá đất và hệ số điều chỉnh; dữ liệu nào được sử dụng, dữ liệu bất thường được kiểm tra và loại bỏ ra sao; các căn cứ chính phải được công khai. Khi có điều chỉnh lớn thì cơ quan quyết định cần giải thích rõ lý do.

“Nhiều khi người dân băn khoăn không chỉ vì mức giá cao hay thấp, mà vì chưa rõ cơ quan nhà nước dựa vào căn cứ nào để xác định mức giá đó”, bà Yên đánh giá.

Đại biểu Bùi Hoài Sơn (Hà Nội) đề nghị trong định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai cần nhìn nhận đầy đủ hơn đất đai không chỉ là nguồn lực kinh tế mà còn là không gian của văn hóa, của ký ức cộng đồng và của chất lượng sống. Cần luật hóa nguyên tắc quy hoạch quỹ đất tối thiểu cho thiết chế văn hóa, thể thao theo quy mô dân số, nhất là ở đô thị, khu dân cư mới, khu tái định cư, khu nhà ở xã hội và khu công nghiệp.

Đại biểu cũng đề nghị bổ sung nguyên tắc: đất đã được quy hoạch cho công viên, sân chơi, thiết chế văn hóa, thể thao phục vụ cộng đồng nếu chuyển sang mục đích khác thì phải bố trí quỹ đất thay thế có diện tích, vị trí và khả năng tiếp cận tương đương hoặc tốt hơn.

ĐBQH Tạ Đình Thi phát biểu thảo luận tổ chiều 19-8 (Ảnh: Quang Khánh)

Chiều 19-8, Quốc hội thảo luận tổ về: Định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024; định hướng chính sách sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023; định hướng chính sách sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản.

Tại tổ Hà Nội, đại biểu Tạ Đình Thi – Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội góp ý, một vấn đề cốt lõi cần quan tâm khi sửa đổi Luật Đất đai và các luật liên quan là yêu cầu xây dựng Luật khung và Nghị định chi tiết, tạo nền tảng cho sự ổn định về lâu dài.

Ông Thi dẫn chứng, từ năm 1987 đến nay, Việt Nam đã ban hành và qua các chu kỳ thay thế, sửa đổi toàn diện 05 lần Luật Đất đai để phù hợp với từng giai đoạn phát triển của đất nước. Do đó, để Luật Đất đai mới đi vào cuộc sống một cách ổn định và hiệu quả thì cần thiết xây dựng một “Luật khung” vững chắc, với các quy định mang tính nguyên tắc, đúng thẩm quyền của Quốc hội và giao cho Chính phủ quy định chi tiết.

“Đất đai vừa là tài nguyên, vừa là hàng hóa đặc biệt, là tư liệu sản xuất, đầu vào của sản xuất, nền kinh tế; đây là một lĩnh vực vô cùng đa dạng, phức tạp và có sự khác biệt lớn giữa các vùng, miền và thay đổi theo thời gian. Một đạo luật không thể và không nên đi vào tất cả các chi tiết cụ thể. Nếu luật hóa quá chi tiết, thì sẽ trở nên cứng nhắc, nhanh chóng lạc hậu và không thể đáp ứng được sự vận động không ngừng của thực tiễn” – đại biểu Tạ Đình Thi phân tích.

Nội dung thứ 2 được đại biểu Thi góp ý là cần đổi mới tư duy bồi thường thu hồi đất từ “trả tiền một cục” sang “cổ phần hóa sinh kế”.

Ông phân tích, thực tế cho thấy, việc bồi thường bằng tiền một lần thường chỉ giải quyết được vấn đề trước mắt. Nhiều hộ gia đình, sau khi nhận một khoản tiền lớn, không có kỹ năng, kiến thức quản lý tài chính để sử dụng hiệu quả, dẫn đến rơi vào cảnh khó khăn, mất sinh kế lâu dài, dễ phát sinh khiếu kiện và bất ổn xã hội.

“Tôi cho rằng cần nghiên cứu một mô hình bồi thường mới: chuyển một phần hoặc toàn bộ giá trị bồi thường thành cổ phần góp vào dự án thu hồi đất. Đây là một cách làm mới, nhằm bảo đảm sinh kế bền vững cho người dân bị thu hồi đất” – vị đại biểu đoàn Hà Nội đề xuất, đồng thời chỉ rõ 4 lợi ích có thể mang lại từ mô hình này như: Bảo đảm sinh kế bền vững, Gắn quyền lợi với trách nhiệm, tạo đồng thuận xã hội, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

ĐBQH Bùi Hoài Sơn phát biểu thảo luận tổ chiều 19-8 (Ảnh: Quang Khánh)

Cũng tại tổ Hà Nội, đại biểu Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Đất đai lần này là cần thiết. Đây là đạo luật có phạm vi tác động rất rộng, liên quan trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp, sự phát triển của từng địa phương và cả nền kinh tế. Do đó, phải tiếp tục tháo gỡ những điểm nghẽn, giải phóng nguồn lực đất đai, tăng phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục nhưng đồng thời phải bảo đảm công bằng, minh bạch, sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả và bền vững.

Từ góc độ lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch đề nghị luật hóa nguyên tắc quy hoạch quỹ đất tối thiểu cho thiết chế văn hóa, thể thao theo quy mô dân số, nhất là ở đô thị, khu dân cư mới, khu tái định cư, khu nhà ở xã hội và khu công nghiệp.

Đồng thời, cần bổ sung một nguyên tắc: đất đã được quy hoạch cho công viên, sân chơi, thiết chế văn hóa, thể thao phục vụ cộng đồng nếu chuyển sang mục đích khác thì phải bố trí quỹ đất thay thế có diện tích, vị trí và khả năng tiếp cận tương đương hoặc tốt hơn.

“Nếu không có nguyên tắc này, trong quá trình đô thị hóa, những loại đất không trực tiếp tạo ra doanh thu rất dễ bị thu hẹp trước áp lực của các mục đích thương mại” – đại biểu Sơn phân tích.

Ngoài ra, đại biểu Bùi Hoài Sơn góp ý, cần tạo một chính sách đất đai thực sự có tính đột phá cho công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo; quan tâm nhiều hơn đến Điều 86 về sử dụng đất kết hợp đa mục đích; bổ sung đầy đủ hơn chính sách đất đai đối với du lịch; tận dụng tốt hơn quỹ nhà, đất công dôi dư cho văn hóa, thể thao và không gian sáng tạo.

“Chúng ta cần đất cho tăng trưởng, nhưng cũng cần đất cho ký ức, cho sáng tạo, cho sức khỏe, cho đời sống cộng đồng” – vị đại biểu là Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nói thêm.

Tích hợp để giảm đầu mối, nâng hiệu quả

Góp ý dự thảo Nghị quyết về việc tích hợp 4 chương trình mục tiêu quốc gia thành 1 Chương trình mục tiêu quốc gia, đại biểu (ĐB) Siu Hương – Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai cho rằng, việc tích hợp 4 chương trình mục tiêu quốc gia là phù hợp với định hướng đổi mới, giúp giảm đầu mối quản lý, tăng cường phối hợp giữa các bộ, ngành và địa phương.

ĐB Siu Hương đồng tình với tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh Gia Lai

Theo đại biểu, việc tích hợp cũng góp phần khắc phục tình trạng mỗi chương trình có kế hoạch, hệ thống báo cáo, cơ chế kiểm tra, giám sát riêng; đồng thời không làm thu hẹp mục tiêu, đối tượng và mức độ ưu tiên của các chương trình đang triển khai.

ĐB Hương đồng tình với tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”. Trên cơ sở khung chương trình và chính sách chung, địa phương cần được chủ động lựa chọn danh mục dự án, xác định thứ tự ưu tiên, phân bổ, điều chỉnh, điều chuyển vốn và phương thức thực hiện phù hợp.

Theo đó, địa phương phải chịu trách nhiệm về đối tượng, định mức, chất lượng, tiến độ, hiệu quả và khả năng vận hành sau đầu tư, qua đó chịu trách nhiệm chính về kết quả đầu ra của chương trình.

Từ thực tiễn địa phương, ĐB Siu Hương đề nghị Chính phủ quan tâm hơn đến việc phân bổ nguồn lực, nhất là đối với vùng dân tộc thiểu số và miền núi.

Theo đại biểu, dự thảo đã đề cập việc kết hợp các tiêu chí chung với tiêu chí đặc thù từng lĩnh vực, gắn với mức độ thiếu hụt dịch vụ cơ bản của từng địa bàn. Tuy nhiên, vấn đề quan trọng là các tiêu chí này được lượng hóa như thế nào trong công thức phân bổ.

Đối với những địa bàn rộng, dân cư phân tán, giao thông khó khăn như Gia Lai, cùng một số dân hoặc diện tích nhưng chi phí để đưa công trình, dịch vụ y tế, giáo dục đến người dân có thể cao hơn nhiều so với khu vực thuận lợi.

Do đó, ĐB Siu Hương đề nghị xây dựng các hệ số phân bổ phản ánh rõ mức độ thiếu hụt dịch vụ và điều kiện đặc thù từng địa bàn; đồng thời công khai cơ sở dữ liệu, nguồn số liệu và phương pháp tính điểm để địa phương có thể kiểm chứng cơ sở phân bổ nguồn vốn.

“Tránh tình trạng trong nghị quyết nói rất rõ ưu tiên vùng khó khăn, nhưng khi tính toán thực tế thì các tiêu chí này lại có trọng số không đáng kể”, ĐB Hương đề nghị.

Nâng năng lực cho cán bộ cấp xã

Một nội dung được ĐB Siu Hương đặc biệt quan tâm là năng lực của đội ngũ trực tiếp triển khai chương trình.

Theo đại biểu, sau khi sắp xếp đơn vị hành chính và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều cán bộ cấp xã phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ. Trong khi đó, việc tích hợp 4 chương trình đòi hỏi cao hơn về năng lực lập kế hoạch, quản lý đầu tư, tài chính, chuyển đổi số và giám sát.

Đại biểu cho rằng hoạt động tập huấn trong chương trình mục tiêu quốc gia có tính đặc thù, không đơn thuần là đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên. Đối tượng cần được hỗ trợ không chỉ là cán bộ, công chức mà còn có người hoạt động ở thôn, làng, tổ dân phố và cộng đồng dân cư.

Vì vậy, ĐB Hương đề nghị bổ sung cơ chế bố trí kinh phí cho hoạt động tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực thực hiện chương trình; trong đó Trung ương tập trung xây dựng chương trình, giáo trình, tài liệu, đào tạo giảng viên nguồn, còn địa phương tổ chức tập huấn cho cán bộ trực tiếp thực hiện và cộng đồng.

Theo đại biểu, tích hợp chương trình chỉ thực sự hiệu quả khi đi cùng nguồn lực phù hợp và đội ngũ thực hiện đủ năng lực, nhất là tại vùng dân tộc thiểu số, miền núi và địa bàn còn nhiều khó khăn.

Không thể chỉ “gộp” chương trình trên giấy

Tham gia góp ý vào Nghị quyết, ĐB Lê Hoàng Anh cho rằng, việc tích hợp 4 chương trình mục tiêu quốc gia là cần thiết, nhưng phải giải quyết được những điểm nghẽn tồn tại lâu nay, thay vì chỉ thay đổi tên chương trình hoặc giảm đầu mối trên văn bản.

Theo ĐB Lê Hoàng Anh, điểm nghẽn lớn và kéo dài là sự phối hợp liên ngành. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh Gia Lai

Theo đại biểu, trước hết cần rà soát, thống nhất số liệu về nguồn lực của các chương trình trong tờ trình, nghị quyết và phụ lục. Các số liệu trình Quốc hội phải thống nhất, tránh tình trạng cùng một nội dung nhưng có nhiều con số khác nhau.

ĐB Hoàng Anh dẫn lại thực tế giai đoạn 2016-2020, 3 chương trình mục tiêu quốc gia đã từng được lồng ghép. Đến giai đoạn 2021-2025 lại tách thành các chương trình riêng và nay tiếp tục tích hợp. “Vấn đề là khi nhập lại thì giải pháp mới là gì để tháo gỡ những khó khăn chúng ta đang đối mặt?”, đại biểu đặt vấn đề.

Theo ĐB Lê Hoàng Anh, điểm nghẽn lớn và kéo dài là sự phối hợp liên ngành. Qua giám sát, Quốc hội từng chỉ ra tình trạng văn bản hướng dẫn chậm, chồng chéo, giải ngân chậm, cán bộ cơ sở e ngại, sợ trách nhiệm, đùn đẩy.

Vì vậy, nếu vẫn giữ mô hình một chương trình có nhiều chủ thể thực hiện và thêm một đầu mối tổng hợp thì về bản chất chưa giải quyết được vấn đề.

ĐB Hoàng Anh đặc biệt lưu ý việc tích hợp chương trình diễn ra cùng thời điểm mô hình chính quyền địa phương 2 cấp được thiết lập và vận hành.

Theo đại biểu, bộ máy cấp xã còn đang trong quá trình ổn định, đội ngũ cán bộ có sự thay đổi, hồ sơ bàn giao từ cấp huyện trước đây có thể chưa đầy đủ. Trong khi đó, cấp xã lại là nơi trực tiếp triển khai, làm chủ đầu tư phần lớn các công trình, dự án thuộc chương trình.

“Nếu không có giải pháp mới để xử lý vấn đề này thì sẽ là rủi ro kép cho bộ máy trực tiếp triển khai”, ĐB Hoàng Anh bày tỏ lo ngại.

Từ kinh nghiệm quốc tế, đại biểu đề nghị tăng cường kiểm toán độc lập, định kỳ khi phân cấp mạnh cho địa phương; đồng thời quy định tỷ lệ vốn tối thiểu cho các xã đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và hộ nghèo, tránh tình trạng chỉ lựa chọn những dự án dễ làm, dễ giải ngân.

ĐB Hoàng Anh cũng đề nghị bổ sung cơ chế đánh giá độc lập, tách khỏi cơ quan điều phối và cơ quan chủ trì chương trình; tăng cường kiểm toán chuyên đề hằng năm và có cơ chế chuyển tiếp hỗ trợ năng lực cho cấp xã trong những năm đầu triển khai.

Đặc biệt, việc đánh giá kết quả không nên chỉ dựa vào tỷ lệ giải ngân mà phải gắn với khả năng tiếp cận dịch vụ, cải thiện thu nhập và những kết quả kinh tế – xã hội thực chất.

ĐB Đinh Ngọc Quý cho rằng, cơ chế mới cần hài hòa giữa yêu cầu kiểm soát chặt chẽ nguồn lực công với sự linh hoạt cần thiết. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh Gia Lai

Còn ĐB Đinh Ngọc Quý cho rằng, việc tích hợp cần được thực hiện đồng bộ với việc rà soát các cơ chế liên quan, bảo đảm không phát sinh thêm điểm nghẽn trong quá trình tổ chức thực hiện.

Mục tiêu cuối cùng của việc tích hợp không chỉ là giảm đầu mối mà phải nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, tăng trách nhiệm của cơ quan thực hiện và bảo đảm kỷ luật ngân sách. Cơ chế mới cần hài hòa giữa yêu cầu kiểm soát chặt chẽ nguồn lực công với sự linh hoạt cần thiết để địa phương chủ động giải quyết những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.

Chú trọng đến an toàn giao thông ở nông thôn

Tham gia thảo luận, ĐB Nguyễn Văn Cảnh đề nghị bổ sung rõ nội dung về hạ tầng giao thông nông thôn, bởi đây là hạ tầng thiết yếu, tác động trực tiếp đến phát triển kinh tế – xã hội ở khu vực nông thôn, miền núi.

ĐB Nguyễn Văn Cảnh đề nghị bổ sung rõ nội dung về hạ tầng giao thông nông thôn. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh Gia Lai

Theo đại biểu, qua nghiên cứu dự thảo, nội dung về giao thông chưa được thể hiện rõ. Trong khi đó, giao thông không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại, học tập, làm việc của người dân mà còn quyết định khả năng kết nối sản xuất với thị trường.

Khi đường sá thuận lợi, nông sản từ trang trại, vườn cây có thể đưa ra thị trường nhanh hơn, giảm chi phí vận chuyển, hạn chế tình trạng người dân bị thương lái ép giá. Giao thông tốt cũng tạo điều kiện đưa máy móc, thiết bị và cơ giới hóa vào sản xuất.

Do đó, ĐB Cảnh đề nghị dự thảo cần xác định rõ mục tiêu, tiêu chí về giao thông nông thôn, chẳng hạn số lượng, chiều dài đường được đầu tư, nâng cấp và mức độ đóng góp của hạ tầng giao thông đối với phát triển kinh tế – xã hội.

Đồng thời, ĐB Nguyễn Văn Cảnh lưu ý, cần quan tâm đến vấn đề an toàn giao thông tại khu vực nông thôn.

Theo đại biểu, nhiều tuyến đường nông thôn hiện còn thiếu biển báo, vạch kẻ đường và các thiết bị cảnh báo. Trong khi chất lượng đường được nâng lên, phương tiện có thể di chuyển nhanh hơn thì việc thiếu các yếu tố bảo đảm an toàn lại làm gia tăng nguy cơ tai nạn.

“Đường bây giờ chúng ta làm tốt hơn, xe chạy nhanh hơn, nhưng nếu không có hệ thống biển báo thì nhanh hơn lại nguy hiểm hơn”, đại biểu nhận định.

Đặc biệt, nhiều tuyến đường đi qua khu dân cư, trường học, nơi trẻ em thường xuyên đi lại. Học sinh sử dụng xe đạp điện, xe máy điện trong điều kiện hạ tầng thiếu biển báo, vạch kẻ và cảnh báo nguy hiểm sẽ tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Vì vậy, ĐB Cảnh đề nghị nếu bổ sung nội dung giao thông vào chương trình thì phải gắn đầu tư đường với hệ thống biển báo, vạch kẻ đường và các giải pháp bảo đảm an toàn giao thông.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng trình bày Tờ trình về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024. Ảnh: quochoi.vn

Hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất

Ngày 19/8, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu đã nghe báo cáo về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng trình bày Tờ trình dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Ông cho biết, sau gần hai năm thi hành, Luật Đất đai năm 2024 và các văn bản hướng dẫn đã tạo ra nhiều thay đổi quan trọng. Tuy nhiên, thực tiễn vẫn phát sinh khó khăn, vướng mắc; một số quy định chưa đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và các luật mới được sửa đổi, bổ sung.

Việc tiếp tục sửa luật nhằm giải quyết những vấn đề cấp bách, tháo gỡ điểm nghẽn trong quản lý, sử dụng đất và khơi thông nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế – xã hội. Chính phủ đã thông qua bảy nhóm chính sách trọng tâm, trong đó nhiều nội dung liên quan trực tiếp đến hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh.

Đáng chú ý, cơ chế giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất được định hướng hoàn thiện theo nguyên tắc công khai, minh bạch, cạnh tranh; lựa chọn nhà đầu tư có đủ năng lực và sử dụng đất hiệu quả.

Dự thảo sẽ làm rõ các trường hợp đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất; đồng thời quy định đầy đủ căn cứ, điều kiện, tiêu chí, trình tự, trách nhiệm và cơ chế kiểm tra, giám sát đối với từng phương thức tiếp cận đất đai.

Định hướng chính sách cũng đề cập việc hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất để phát triển nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước, nhà ở cho thuê, nhà ở chính sách, nhà ở thương mại và nhà ở phục vụ tái định cư; khai thác quỹ đất tại các cơ quan, trụ sở dôi dư.

Cùng với đó, dự thảo hướng tới tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát và cải cách thủ tục hành chính. Đây là nội dung được cộng đồng doanh nghiệp quan tâm bởi thời gian thực hiện thủ tục giao đất, thuê đất hoặc chuyển mục đích sử dụng đất ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ triển khai dự án.

Tuy nhiên, các chính sách mới cần tiếp tục được cụ thể hóa trong dự thảo luật. Việc phân cấp chỉ thực sự tạo thuận lợi khi thẩm quyền, trách nhiệm và trình tự giải quyết hồ sơ được quy định rõ, bảo đảm cách hiểu và thực hiện thống nhất.

Giá đất cần dựa trên dữ liệu minh bạch

Một nội dung quan trọng khác là đổi mới cơ chế tài chính đất đai và giá đất. Theo định hướng được Chính phủ trình Quốc hội, giá đất sẽ do Nhà nước quyết định dựa trên dữ liệu, phương pháp khoa học, bảo đảm công khai, minh bạch và kết nối giữa dữ liệu đất đai với các dữ liệu chuyên ngành liên quan.

Chính sách mới cũng đặt yêu cầu không để xảy ra tình trạng thao túng, hình thành giá ảo; đồng thời điều tiết hợp lý phần giá trị tăng thêm từ đất. Đây là vấn đề có ảnh hưởng lớn đến chi phí đầu tư, nghĩa vụ tài chính và tính khả thi của các dự án sử dụng đất.

Các đại biểu tham dự phiên họp. Ảnh: quochoi.vn

Định hướng sửa luật còn đề cập chính sách hợp lý về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với đất sản xuất, kinh doanh và đất thực hiện dự án nhà ở cho thuê với mức giá phù hợp; hoàn thiện chính sách ưu đãi về thuế, tiền sử dụng đất và tiền thuê đất theo lĩnh vực, địa bàn ưu đãi đầu tư.

Bên cạnh đó, cơ chế sử dụng đất kết hợp đa mục đích dự kiến được mở rộng nhưng phải đi kèm biện pháp quản lý, kiểm soát. Các quy định đối với công trình trên không, công trình ngầm, đất hình thành từ hoạt động lấn biển, tập trung và tích tụ đất đai cũng sẽ tiếp tục được hoàn thiện.

Theo Báo cáo tóm tắt ý kiến về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Ủy ban Kinh tế và Tài chính cơ bản tán thành với sự cần thiết, cấp bách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024.

Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng, cơ quan soạn thảo cần tiếp tục nghiên cứu xây dựng cơ chế xác định giá đất cho sản xuất, kinh doanh bảo đảm hợp lý, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất, thúc đẩy đầu tư, phát triển doanh nghiệp, tạo việc làm và đóng góp tăng trưởng, bảo đảm nguồn thu cho ngân sách nhà nước; cần quy định rõ, khả thi về bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất và các tỷ lệ đều có thể điều chỉnh tăng hoặc điều chỉnh giảm để phù hợp với mục tiêu huy động nguồn lực đất đai cho sự phát triển kinh tế – xã hội trong từng thời kỳ. Tách bạch xác định giá đất với cơ chế bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Cơ quan thẩm tra đề nghị, tiếp tục nghiên cứu, cân nhắc kỹ lưỡng và chỉ quy định tại Luật những nội dung mang tính nguyên tắc về giá đất, giao Chính phủ quy định chi tiết để bảo đảm linh hoạt, phù hợp với tình hình thực tiễn và mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội của từng thời kỳ trong quá trình tổ chức thực hiện.

UBND phường Cầu Ông Lãnh, TP.HCM vừa công khai dự thảo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự án chỉnh trang đô thị khu Mả Lạng và chợ Gà – Gạo (phường Bến Thành) để lấy ý kiến người dân trước khi thống nhất giá.

Riêng khu Mả Lạng có tổng diện tích đất dự kiến thu hồi hơn 37.740 m2, ảnh hưởng khoảng 1.042 trường hợp, gồm 1.029 hộ gia đình, cá nhân và 13 tổ chức.

Đất mặt tiền Nguyễn Trãi được bồi thường cao nhất

Theo dự thảo, đơn giá quyền sử dụng đất để tính bồi thường, hỗ trợ được xác định theo từng tuyến đường, loại đất và vị trí. Đối với đất ở đô thị, mức cao nhất hơn 484 triệu đồng/m2, áp dụng cho vị trí 1 tiếp giáp đường Nguyễn Trãi.

Mức cao thứ hai là hơn 457 triệu đồng/m2 đối với đất ở vị trí 1, tiếp giáp đường Nguyễn Cư Trinh. Trong khi đó, đất ở vị trí 1 tiếp giáp đường Trần Đình Xu có đơn giá bồi thường hơn 344 triệu đồng/m2.

Tại đường Nguyễn Trãi, đất ở vị trí 2, trong hẻm rộng từ 5 m trở lên và có độ sâu tính từ mép trong lề đường của mặt tiền dưới 100 m, được xác định đơn giá hơn 296 triệu đồng/m2. Với trường hợp có độ sâu từ 100 m trở lên, mức giá là hơn 268 triệu đồng/m2.

Các mức bồi thường đất ở tại những vị trí khác trong khu Mả Lạng dao động từ 120 triệu đồng đến gần 228 triệu đồng/m2.

Khu Mả Lạng là khu dân cư đông đúc ở trung tâm thành phố với nhiều nhà xây dựng lâu năm, diện tích nhỏ, xuống cấp và hạ tầng thiếu đồng bộ. Ảnh: Quỳnh Danh.

Đối với đất thương mại, dịch vụ, mức cao nhất hơn 339 triệu đồng/m2, áp dụng tại vị trí 1 tiếp giáp đường Nguyễn Trãi. Tiếp theo là hơn 320 triệu đồng/m2 tại vị trí 1 tiếp giáp đường Nguyễn Cư Trinh và hơn 241 triệu đồng/m2 tại vị trí 1 tiếp giáp đường Trần Đình Xu.

Dự thảo cũng xác định đơn giá quyền sở hữu căn hộ để tính bồi thường, hỗ trợ theo từng tầng. Mức cao nhất tại tầng 1 là hơn 70 triệu đồng/m2, giảm còn hơn 62 triệu đồng/m2 ở tầng 2, gần 61 triệu đồng/m2 ở tầng 3, hơn 58 triệu đồng/m2 ở tầng 4 và gần 56 triệu đồng/m2 ở tầng 5.

Ngoài tiền bồi thường về đất, người bị thu hồi đất còn được hưởng các khoản hỗ trợ tùy từng trường hợp. Đất không đủ điều kiện bồi thường nhưng thuộc diện được hỗ trợ sẽ được tính bằng 60% giá đất làm căn cứ bồi thường của loại đất bị thu hồi.

Đối với một số nhà, công trình không có giấy tờ hợp pháp, mức hỗ trợ bằng 60-70% giá trị xây dựng mới, tùy thời điểm hình thành. Riêng công trình được xây dựng từ ngày 1/7/2014 trở về sau không thuộc diện hỗ trợ này.

Mỗi hộ gia đình được hỗ trợ chi phí tháo dỡ từ 10 triệu đến 20 triệu đồng. Tiền thuê nhà cũng được hỗ trợ trong thời gian tạm cư 6 tháng. Cụ thể, hộ có từ 4 nhân khẩu trở xuống được hỗ trợ 8 triệu đồng/hộ/tháng; hộ có từ 5 nhân khẩu trở lên được hỗ trợ 2 triệu đồng/người/tháng, nhưng tổng mức hỗ trợ không quá 24 triệu đồng/hộ/tháng.

Hộ có từ 7 nhân khẩu trở lên và có đăng ký thường trú có thể được xem xét mua thêm căn hộ tái định cư. Người đủ điều kiện tái định cư nhưng tự lo chỗ ở được hỗ trợ thêm 5% giá trị bồi thường đất ở.

Thưởng tối đa 50 triệu đồng nếu bàn giao mặt bằng sớm

Dự thảo cũng đề xuất chính sách thưởng đối với các trường hợp bàn giao mặt bằng trước thời hạn quy định. Cụ thể, nếu bị thu hồi toàn bộ diện tích đất, tổ chức được thưởng bằng số tiền bồi thường, hỗ trợ về đất nhưng tối đa không quá 100 triệu đồng/tổ chức. Mức này không áp dụng đối với cơ quan Nhà nước và đơn vị hành chính, sự nghiệp.

Đối với hộ gia đình, cá nhân, mức thưởng bằng số tiền bồi thường, hỗ trợ về đất nhưng không quá 50 triệu đồng/hộ. Trường hợp chỉ bị thu hồi một phần diện tích đất, mức thưởng đối với cả tổ chức và hộ gia đình, cá nhân bằng 50% mức nêu trên.

Tại khu Mả Lạng, TP dự kiến xây dựng một chung cư nhà ở xã hội cao khoảng 38 tầng với khoảng 1.400 căn hộ, cùng 93 căn nhà thấp tầng và trường học liên cấp.

Cách khu Mả Lạng hơn 1 km, khu chợ Gà – Gạo cũng sẽ được giải tỏa để xây dựng chung cư nhà ở xã hội cao khoảng 35 tầng với khoảng 760 căn hộ tái định cư, đồng thời đầu tư hệ thống hạ tầng kỹ thuật và các công trình xã hội đi kèm. Giá đất dự kiến bồi thường cao nhất tại dự án này hơn 609 triệu đồng/m2, áp dụng tại vị trí tiếp giáp đường Yersin.

Vị trí 2 khu Mả Lạng và chợ Gà – Gạo ở phường Cầu Ông Lãnh và Bến Thành, TP.HCM. Đồ họa: Phan Nhật.

Cả hai dự án do CTCP Đầu tư và Kinh doanh nhà Khang Điền thực hiện theo hợp đồng xây dựng – chuyển giao (BT), dự kiến khởi công dịp Quốc khánh 2/9. Tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 16.369 tỷ đồng.

Mới đây, Khang Điền cũng thông qua chủ trương thành lập Công ty TNHH MTV Đầu tư Khang Phúc An với vốn điều lệ 2.500 tỷ đồng, do Khang Điền sở hữu 100% vốn. Công ty mới được thành lập nhằm thực hiện hợp đồng BT đối với dự án chỉnh trang đô thị khu Mả Lạng và chợ Gà – Gạo tại TP.HCM theo phương thức đối tác công tư.

Các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công dự án. ( Ảnh: Đ.P)

Với tổng mức đầu tư gần 9.000 tỷ đồng, dự án sẽ kiến tạo không gian đô thị hiện đại, văn minh và đáng sống; bổ sung nguồn cung nhà ở, các tiện ích chất lượng cao cho người dân địa phương.

Tổ hợp nhà ở, thương mại dịch vụ Trường Vinh nằm tại Lô đất HH01 khu vực bùng binh Hải Quan, tiếp giáp các đại lộ lớn như Lê Hồng Phong, V.I Lê-nin trung tâm Nghệ An.

Trên quỹ đất rộng hơn 3,7ha, chủ đầu tư Sun Group kiến tạo tổ hợp nhà ở, thương mại dịch vụ gồm 5 tòa tháp cao tối đa 39 tầng được quy hoạch tối ưu theo mô hình khu phức hợp đô thị hiện đại, cùng nhiều hạng mục tiện ích đáp ứng nhu cầu an cư, trải nghiệm, vui chơi, giải trí, mua sắm…

Theo đơn vị thiết kế, quy hoạch tổng quan dự án ưu tiên mục tiêu kiến tạo không gian mở cho các hoạt động sáng tạo và gắn kết cộng đồng giữa lòng thành phố. Do đó, các khối nhà được bố trí tiếp giáp các trục đường xung quanh, dành quỹ đất cho quảng trường trung tâm tại “trái tim” của dự án.

Phối cảnh tổng thể dự án. (Ảnh: Đ.P)

Phát biểu tại lễ khởi công, đồng chí Võ Trọng Hải, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An khẳng định, với vị trí đắc địa ngay cửa ngõ kết nối sân bay với trung tâm đô thị Vinh, dự án không chỉ đáp ứng nhu cầu về nhà ở, văn phòng và không gian thương mại cao cấp mà còn mang đến một phong cách sống tiện nghi, hiện đại và thân thiện cho cộng đồng cư dân.

Khi hoàn thành, nơi đây sẽ trở thành điểm nhấn độc đáo trên trục giao thông huyết mạch, kiến tạo không gian đô thị văn minh, xanh và bền vững, góp phần nâng tầm diện mạo đô thị, tạo động lực mới cho sự phát triển của tỉnh nhà trong tương lai.

Theo điều chỉnh quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Nghệ An đặt mục tiêu trở thành cực tăng trưởng động lực của Bắc Trung Bộ và cả nước.

Quy hoạch thiết kế không gian phát triển theo cấu trúc “1 trung tâm động lực, 2 cực tăng trưởng, 3 vùng không gian, 4 trụ cột phát triển, 5 hành lang kinh tế, 6 vùng đô thị động lực”. Trong đó, Vinh được xác định là 1 trong 6 vùng đô thị động lực, góp phần hình thành mạng lưới đô thị có tính liên kết, tạo dư địa phát triển mới.

“Là dự án đầu tiên của Sun Group tại Vinh-Nghệ An, tổ hợp nhà ở, thương mại dịch vụ Trường Vinh sẽ trở thành biểu tượng năng động mới của đô thị xứ Nghệ. Chúng tôi sẽ dành trọn tâm huyết để kiến tạo nơi đây thành đô thị kiểu mẫu, góp sức làm giàu và làm đẹp cho vùng đất này”, đại diện Tập đoàn Sun Group khẳng định.

Cùng với tổ hợp nhà ở, thương mại dịch vụ Trường Vinh, Sun Group lần đầu tiên tài trợ và tổ chức lễ hội Carnival Nghệ An 2026 cùng chương trình nghệ thuật, trình diễn pháo hoa diễn ra trong ngày 18-19/8, gia tăng sức hút cho du lịch địa phương và thể hiện cam kết đồng hành lâu dài của tập đoàn.

Đây sẽ là những cột mốc quan trọng, kéo theo làn sóng đầu tư chiến lược vào du lịch, dịch vụ và bất động sản chất lượng cao tại Nghệ An.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Ngọc Sâm phát biểu kết luận

Chiều 17-8, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Ngọc Sâm chủ trì buổi làm việc với các sở, ngành, đơn vị và địa phương liên quan về tình hình thực hiện thu tiền sử dụng đất năm 2026.

Theo báo cáo của Sở Tài chính, tổng dự toán thu tiền sử dụng đất năm 2026 được HĐND tỉnh Quảng Ngãi giao là 3.328 tỷ đồng. Đến ngày 14-8, tổng thu tiền sử dụng đất trên địa bàn tỉnh đạt gần 1.150 tỷ đồng, bằng 34,4% dự toán.

Trong tổng số thu trên, các dự án do cấp tỉnh quản lý đóng góp khoảng 138,4 tỷ đồng; các dự án kinh doanh bất động sản đạt 397,5 tỷ đồng; nguồn thu từ cấp xã đạt khoảng 610 tỷ đồng.

Theo đánh giá, tiến độ thu tiền sử dụng đất trên địa bàn Quảng Ngãi còn thấp so với kế hoạch, nhất là nguồn thu ngân sách cấp tỉnh. Trong khi đó, nguồn thu tiền sử dụng đất cấp xã đạt kết quả tích cực. Nhiều địa phương đã hoàn thành và vượt kế hoạch ngay trong 6 tháng đầu năm 2026, góp phần quan trọng vào kết quả thu ngân sách từ đất trên địa bàn tỉnh.

Tại buổi làm việc, lãnh đạo các sở, ngành, địa phương tập trung đánh giá kết quả thực hiện, phân tích nguyên nhân khiến tiến độ thu tiền sử dụng đất, đặc biệt là nguồn thu từ các dự án cấp tỉnh quản lý, còn chậm. Các đơn vị đồng thời đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ thực hiện và hoàn thành kế hoạch thu tiền sử dụng đất theo dự toán được giao.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Ngọc Sâm chủ trì buổi làm việc

Kết luận buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Ngọc Sâm yêu cầu các sở, ban, ngành, địa phương và đơn vị liên quan phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động phối hợp, triển khai đồng bộ và hiệu quả các giải pháp nhằm hoàn thành dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026.

Theo lãnh đạo UBND tỉnh, việc hoàn thành dự toán thu ngân sách sẽ góp phần tạo nguồn lực cho đầu tư phát triển, đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, thu hút đầu tư và thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Vì vậy, các đơn vị cần khẩn trương tháo gỡ dứt điểm những khó khăn, vướng mắc, không để tình trạng chậm trễ do nguyên nhân chủ quan ảnh hưởng đến kết quả thu tiền sử dụng đất năm 2026.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi yêu cầu Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh rà soát toàn bộ các dự án khai thác quỹ đất cấp tỉnh quản lý theo kế hoạch được giao. Trung tâm chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và địa phương tập trung hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để tổ chức đấu giá đối với những dự án đủ điều kiện.

Đối với các nội dung còn khó khăn, vướng mắc, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh phải chủ động đề xuất giải pháp tháo gỡ hoặc báo cáo UBND tỉnh đối với những vấn đề vượt thẩm quyền. Qua đó, hạn chế tình trạng hồ sơ, dự án kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ thu ngân sách.

Việc đẩy nhanh tiến độ khai thác quỹ đất, tổ chức đấu giá các dự án đủ điều kiện được kỳ vọng sẽ tạo thêm nguồn thu cho ngân sách tỉnh trong những tháng cuối năm, góp phần hoàn thành dự toán thu tiền sử dụng đất năm 2026 và tạo nguồn lực phục vụ các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội của Quảng Ngãi.

Chiều 18/8/2026, Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Nguyễn Mạnh Hùng chủ trì buổi làm việc với các doanh nghiệp nhằm lắng nghe và xử lý những khó khăn trong quá trình triển khai các dự án trên địa bàn.

Tại buổi làm việc, doanh nghiệp phản ánh nhiều vướng mắc liên quan đến giải phóng mặt bằng, giao đất, xác định nghĩa vụ tài chính, giá đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, điều chỉnh quy hoạch và các thủ tục đầu tư. Các kiến nghị tập trung vào những vấn đề đang ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ dự án, trong đó có nội dung cần sự phối hợp của nhiều sở, ngành và địa phương.

Gỡ vướng từ những dự án kéo dài

Thực hiện Nghị quyết số 170/2024/QH15, Nghị quyết số 29/2026/QH16 của Quốc hội cùng các cơ chế, chính sách đặc thù, Đà Nẵng đang tập trung xử lý nhiều dự án, đất đai tồn đọng qua nhiều năm.

Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Nguyễn Mạnh Hùng chủ trì buổi làm việc với các doanh nghiệp để lắng nghe và xử lý những khó khăn trong quá trình triển khai các dự án trên địa bàn (Ảnh: PV)

UBND TP. Đà Nẵng đã công bố danh mục 356 dự án, đất đai thuộc diện áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ. Cùng đó, Kế hoạch số 262/KH-UBND phân định cụ thể công việc, trách nhiệm và lộ trình xử lý.

Theo số liệu công bố, đến nay, TP. Đà Nẵng đã xử lý 1.985/2.035 dự án thuộc các nhóm rà soát liên quan, đạt 97,5%. Riêng nhóm dự án, đất đai thuộc diện áp dụng Nghị quyết số 170/2024/QH15 và Nghị quyết số 29/2026/QH16, đã xử lý 206/356 dự án.

Ông Lê Anh Xuân, Giám đốc NHNN chi nhánh Khu vực 9: Đà Nẵng vừa có quyết định tháo gỡ vướng mắc cho hơn 350 dự án đang gặp khó khăn về pháp lý trên địa bàn. Ngành Ngân hàng Đà Nẵng sẽ tích cực tham gia kết nối “3 bên” giữa chính quyền – doanh nghiệp – ngân hàng, cùng tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện để chủ đầu tư của các dự án tiếp cận vốn vay, từng bước khơi thông nguồn lực tại các dự án đang gặp vướng mắc, hồi sinh các dự án.

Nhiều dự án lớn đang từng bước được khơi thông. Dự án Khu đô thị sinh thái Quan Nam – Thủy Tú đã hoàn thành rà soát pháp lý để tiếp tục các thủ tục về giao đất và điều chỉnh chủ trương đầu tư. Các dự án Khu nghỉ dưỡng Nam Hội An, Khu đô thị Quốc tế Đa Phước đang được thành phố tập trung tháo gỡ.

Tinh thần của Đà Nẵng là những việc thuộc thẩm quyền phải chủ động xử lý; vấn đề vượt thẩm quyền phải nhanh chóng hoàn thiện hồ sơ, làm rõ vướng mắc để báo cáo Trung ương. Quá trình này được đặt theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ trách nhiệm, rõ đầu mối, rõ thời hạn, rõ kết quả, rõ trách nhiệm giải trình và rõ thẩm quyền.

Đại diện doanh nghiệp kiến nghị UBND TP. Đà Nẵng tháo gỡ vướng mắc (Ảnh: PV)

Việc xử lý các dự án tồn đọng được thực hiện trên cơ sở tháo gỡ khó khăn nhưng phải bảo đảm đúng pháp luật, tránh thất thoát tài sản Nhà nước. Đây là yêu cầu cần thiết bởi nhiều dự án có lịch sử kéo dài nhiều năm, hồ sơ phức tạp, qua nhiều lần điều chỉnh quy hoạch và nhiều giai đoạn pháp luật khác nhau.

Doanh nghiệp cần chủ động đồng hành

Theo lãnh đạo thành phố, để các dự án thực sự chuyển động, sự quyết liệt từ phía chính quyền cần đi cùng trách nhiệm của nhà đầu tư. Tại buổi làm việc ngày 18/8/2026, Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Nguyễn Mạnh Hùng đề nghị doanh nghiệp chủ động phối hợp với cơ quan chức năng, thực hiện đầy đủ trách nhiệm, nghĩa vụ theo quy định; khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, cung cấp thông tin đầy đủ để các cơ quan có cơ sở xem xét, giải quyết.

Để tháo gỡ khó khăn cho các dự án, lãnh đạo Thành ủy, UBND TP. Đà Nẵng cùng các sở, ngành liên quan trực tiếp xuống hiện trường để nắm tình hình tại các dự án (Ảnh: PV)

Thực tế cho thấy vẫn còn những trường hợp hồ sơ chưa được cung cấp đầy đủ. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, hiện còn 7 nhà đầu tư chưa cung cấp thông tin, hồ sơ đối với các dự án thuộc danh sách rà soát. Sở Tài chính cho biết, còn 28 dự án có hồ sơ chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu và 7 dự án chưa nộp hồ sơ.

Những khoảng trống này nếu không được khắc phục sẽ ảnh hưởng đến tiến độ xử lý chung. Với những dự án kéo dài nhiều năm, việc xác định rõ trách nhiệm của từng bên càng có ý nghĩa trong việc đưa hồ sơ đi đúng hướng và rút ngắn thời gian giải quyết.

Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu các sở, ngành, địa phương rà soát từng kiến nghị, phân loại theo thẩm quyền, xác định rõ trách nhiệm và thời hạn xử lý. Những vấn đề thuộc thẩm quyền phải chủ động giải quyết; trường hợp liên quan nhiều cơ quan cần phối hợp thống nhất phương án trên cơ sở pháp luật và hài hòa lợi ích của Nhà nước, doanh nghiệp, người dân.

Sau nỗ lực của thành phố và chủ đầu tư, dự án Khu đô thị sinh thái Quan Nam – Thủy Tú đã hoàn thành rà soát pháp lý để tiếp tục các thủ tục về giao đất và điều chỉnh chủ trương đầu tư (Ảnh: CTV)

Đà Nẵng đang đặt mục tiêu đưa những cơ chế tháo gỡ vào thực tế, từ đó khơi thông nguồn lực đất đai, vốn đầu tư và các nguồn lực đang bị đình trệ. Để mục tiêu này đạt kết quả, chính quyền và doanh nghiệp cần cùng chuyển từ tinh thần “gỡ vướng” sang hành động cụ thể, để mỗi dự án có một hướng xử lý rõ ràng và một tiến độ thực hiện cụ thể.

Khi những hồ sơ được hoàn thiện, trách nhiệm được xác định và các thủ tục được tháo gỡ đúng quy định, những dự án tồn đọng sẽ có thêm cơ hội được tái khởi động, góp phần đưa nguồn lực trở lại nền kinh tế và tạo thêm động lực cho tăng trưởng của thành phố.

Còn nhiều tồn tại

Thanh tra Chính phủ xác định, trong tổng số 277 cơ sở nhà, đất thuộc phạm vi quản lý, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã hoàn thành sắp xếp, xử lý 21 cơ sở theo Nghị định số 03/2025 trong thời gian từ ngày 1/3/2025 đến ngày 30/4/2026. Tuy nhiên, đối với các cơ sở nhà, đất thuộc trường hợp phải sắp xếp theo Nghị định số 03, Bộ Giáo dục và Đào tạo quản lý 62 cơ sở. Đến ngày 30/4/2026, Bộ mới phê duyệt và hoàn thành phương án sắp xếp đối với 21 cơ sở, chiếm 33,8%; còn 39 cơ sở, chiếm 62,9%, chưa hoàn thành sắp xếp. Hai cơ sở còn lại đã được Bộ Tài chính phê duyệt trước ngày 1/3/2025.

Qua kiểm tra hồ sơ 29 cơ sở, đơn vị, Thanh tra Chính phủ ghi nhận một số đơn vị còn chậm trong việc báo cáo, kê khai phục vụ sắp xếp nhà, đất. Cụ thể, có 6 đơn vị chậm nộp báo cáo; 4 đơn vị không báo cáo; 4 đơn vị chậm báo cáo theo yêu cầu. Đến hạn báo cáo ngày 20/5/2025, Học viện Quản lý giáo dục vẫn chậm nộp báo cáo, trong khi Trường Cao đẳng Sư phạm Trung ương không nộp báo cáo, vi phạm quy định.

Thanh tra Chính phủ cho rằng, Bộ Giáo dục và Đào tạo chưa kiểm tra, xử lý trách nhiệm đối với các đơn vị chậm, muộn và không báo cáo rà soát, đề xuất phương án sắp xếp lại, xử lý cơ sở nhà, đất theo quy định.

Bên cạnh đó, 7 đơn vị thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội trước khi được điều chuyển về Bộ Giáo dục và Đào tạo chưa thực hiện kiểm kê, phân loại, lập đầy đủ hồ sơ đối với tài sản thuộc quyền quản lý, sử dụng.

Qua kiểm tra hồ sơ 29 cơ sở, Thanh tra Chính phủ xác định 2 cơ sở nhà, đất có một phần diện tích trong tổng diện tích của cơ sở đang được sử dụng không đúng phương án được phê duyệt hoặc có tranh chấp, lấn chiếm, với tổng diện tích đất 10.452m².

Cơ sở thứ nhất tại số 15 Nguyễn Thị Minh Khai, phường Sài Gòn, Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc Trường Đại học Nông Lâm Thành phố Hồ Chí Minh. Cơ sở này đã được Bộ Tài chính phê duyệt phương án sắp xếp tại Văn bản số 2071 ngày 16/2/2011, theo đó diện tích 2.804,2m2 được bàn giao cho UBND Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, nhà trường đã giữ lại 452m2 để sử dụng làm bãi đỗ xe đưa đón cán bộ, công chức, viên chức của trường từ trung tâm thành phố đến cơ sở 2 tại tỉnh Bình Dương. Thanh tra Chính phủ xác định phần diện tích này đang được sử dụng không đúng mục đích được phê duyệt.

Cơ sở thứ hai tại số 450 Lê Văn Việt, phường Tăng Nhơn Phú, Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc Trường Đại học Giao thông vận tải – Phân hiệu Thành phố Hồ Chí Minh. Cơ sở có diện tích 10.000m2 và đã được Bộ Tài chính phê duyệt phương án chuyển giao sang UBND Thành phố Hồ Chí Minh quản lý, sử dụng theo quy hoạch chung.

Kết luận thanh tra xác định cả hai cơ sở này chưa hoàn thành việc thực hiện phương án, chưa điều chuyển, chuyển giao sang UBND Thành phố Hồ Chí Minh quản lý; do đó có khả năng xử lý để khơi thông nguồn lực, tránh lãng phí.

Thanh tra Chính phủ cũng kiểm tra 21 cơ sở đã có phương án sắp xếp được phê duyệt và phát hiện 7 cơ sở còn tồn tại, hạn chế, vi phạm.

Trường Đại học Giao thông vận tải cho thuê đất khi chưa được phê duyệt

Theo kết luận thanh tra, tính đến ngày 30/4/2026, còn 16/29 cơ sở nhà, đất của các đơn vị trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo được kiểm tra chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Trong số này có hai cơ sở tại số 190 Võ Văn Ngân và đường số 11, phường Long Bình, Thành phố Hồ Chí Minh của Trường Cao đẳng Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh. Tại thời điểm kiểm tra, nhà trường chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và chậm hoàn thành việc đăng ký đất đai đối với người sử dụng đất theo quy định.

Tại cơ sở số 7-9 Nguyễn Bỉnh Khiêm, phường Sài Gòn, Thành phố Hồ Chí Minh của Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh, cơ sở đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, việc thực hiện phương án di dời 16 hộ gia đình đang sinh sống tại nhà số 9 Nguyễn Bỉnh Khiêm với tổng diện tích 696,9m2 kéo dài từ năm 1981 đến nay vẫn chưa hoàn thành. Nhà trường cũng chưa có phương án xử lý dứt điểm tranh chấp đất đai trong khuôn viên.

Kết luận thanh tra cũng chỉ ra vấn đề trong việc quản lý, sử dụng, khai thác nhà, đất. Qua kiểm tra thực địa 4 cơ sở có hoạt động cho thuê của Trường Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh, Trường Đại học Hà Nội, Trường Đại học Giao thông vận tải và Đại học Bách khoa Hà Nội cho thấy, các trường đã lập Đề án cho thuê nhưng trình tự, thủ tục lập, phê duyệt còn sai sót; có hạng mục nhà, đất được đưa vào Đề án nhưng chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt cụ thể.

Đáng chú ý, Trường Đại học Giao thông vận tải cho Trung tâm Đăng kiểm 29-03V thuê hạng mục nhà xưởng có diện tích đất 1.724,2m2, diện tích xưởng 500m2 tại số 3 đường Cầu Giấy, phường Láng, Hà Nội, từ năm 2019 đến tháng 7/2025 khi chưa được cơ quan, người có thẩm quyền phê duyệt Đề án. Thanh tra Chính phủ xác định hành vi này vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản công; đồng thời cho rằng Bộ Giáo dục và Đào tạo thiếu kiểm tra, giám sát đối với trường.

Thanh tra Chính phủ đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo kiểm tra, rà soát các cơ sở nhà, đất thuộc thẩm quyền quản lý để có phương án sắp xếp, xử lý dứt điểm; hoàn thành việc sắp xếp, xử lý và đưa các cơ sở vào khai thác, sử dụng, tránh lãng phí. Bộ cũng được yêu cầu kiểm tra việc tuân thủ tiêu chuẩn, định mức sử dụng tài sản công; chấn chỉnh, xử lý kịp thời các đơn vị sử dụng nhà, đất cho thuê không đúng quy định.

Thanh tra Chính phủ yêu cầu khẩn trương tổ chức sắp xếp, xử lý đối với 39 cơ sở nhà, đất thuộc trường hợp phải sắp xếp theo Nghị định số 03/2025.

Thanh tra Chính phủ cũng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương, chỉ đạo các đơn vị trực thuộc rà soát, đề xuất phương án sắp xếp lại, xử lý cơ sở nhà, đất đúng quy định, bảo đảm hoàn thành việc sắp xếp đối với các cơ sở còn tồn đọng.