Author: bachdn

Công trường thi công Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)

Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và các dự án có liên quan (Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội, đoạn qua địa bàn tỉnh Bắc Ninh và Dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân) được xác định là các dự án quan trọng phục vụ Hội nghị Cấp cao APEC 2027.

Mục tiêu đầu tư Cảng hàng không quốc tế Gia Bình theo các chuẩn mực quốc tế,… đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội, phục vụ khai thác lưỡng dụng, bảo đảm hoạt động an ninh-quốc phòng và các sự kiện đối ngoại quan trọng, trong đó có Hội nghị Cấp cao APEC năm 2027; đạt tiêu chuẩn dịch vụ cảng hàng không quốc tế 5 sao,… là cảng hàng không trung chuyển hành khách, hàng hóa và cơ sở bảo dưỡng, sửa chữa, đại tu máy bay của khu vực Châu Á – Thái Bình Dương.

Mục tiêu hoàn thành đồng bộ Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và tuyến đường kết nối, kịp thời phục vụ Hội nghị Cấp cao APEC 2027 là nhiệm vụ chính trị, ngoại giao quan trọng hàng đầu, bắt buộc phải thực hiện. Các dự án nhận được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Lãnh đạo Đảng, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Thủ đô Hà Nội và tỉnh Bắc Ninh.

Trong quá trình nghiên cứu phương án hướng tuyến của Dự án đường kết nối, Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh, Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan đã đề xuất nhiều giải pháp khác nhau, xác định “khu vực dự án có 2 di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh (Đình Cả Đông Côi và Đình Tam Sơn) không có phương án khả thi giữ nguyên hiện trạng trong quá trình tổ chức triển khai giải phóng mặt bằng, thi công đầu tư xây dựng tuyến đường này.”

Trên cơ sở đó, lãnh đạo Chính phủ đã thống nhất về chủ trương di dời 2 di tích này phải thực hiện theo quy định của pháp luật và do Quốc hội quyết định, cần phải thực hiện thủ tục báo cáo Quốc hội theo quy định.

Pháp luật về di sản văn hóa không quy định về việc di dời/chuyển di tích và phải phù hợp với các quy định khác của pháp luật có liên quan , trong đó có khoản 5 Điều 58 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật số 64/2025/QH15 ngày 19/02/2025: “5. … Trường hợp văn bản quy phạm pháp luật trong nước và điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên có quy định khác nhau về cùng một vấn đề thì áp dụng quy định của điều ước quốc tế đó, trừ Hiến pháp.”

Theo đó, tại Hiến chương Venice – Hiến chương quốc tế về bảo tồn và trùng tu di tích và di chỉ năm 1964, Điều 7 quy định: “Một di tích là không thể tách rời khỏi lịch sử mà nó là chứng nhân, không thể tách rời khỏi khung cảnh mà nó toạ lạc. Vì vậy, việc di chuyển toàn bộ hoặc bộ phận di tích là không được phép làm, trừ phi do đòi hỏi của việc bảo vệ di tích đó hoặc do những lý do xác thực vì lợi ích quốc gia hoặc quốc tế hết sức quan trọng.”

Đồng thời, trong thực tiễn, để giải quyết nhiệm vụ cấp bách về giải phóng mặt bằng thực hiện Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 256/2025/QH15 về chủ trương đầu tư dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Gia Bình. Nội dung Điều 2 Nghị quyết số 256/2025/QH15 quy định: “Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh được phép di chuyển các di tích lịch sử-văn hóa (các cấp) trong quá trình triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thực hiện đầu tư Dự án. Việc di chuyển được thực hiện trên cơ sở phương án do Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh quyết định, bảo đảm bảo tồn tối đa và phát huy giá trị của các di tích, bảo đảm công khai, minh bạch, có tham vấn ý kiến của người dân. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc, Chính phủ hướng dẫn thực hiện.”

Trên cơ sở đó, Chính phủ đã giao “Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tổng hợp báo cáo và đề xuất, kiến nghị về cơ chế, chính sách cho phép áp dụng di dời 2 di tích nêu trên”; “Giao Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh, Bộ Tư pháp, Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan khẩn trương xây dựng, hoàn thiện hồ sơ và thực hiện trình tự, thủ tục theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và pháp luật khác có liên quan”. .

Căn cứ sự cần thiết phải thực hiện, mục đích, vai trò của các dự án nêu trên; căn cứ tình hình thực tiễn và áp dụng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, thông lệ quốc tế có liên quan, Chính phủ đã nghiên cứu, trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách áp dụng cho việc di chuyển di tích trong phạm vi thực hiện Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội, đoạn qua địa bàn tỉnh Bắc Ninh.

Tinh thần của Nghị quyết thể hiện 4 trụ cột chính:

Thứ nhất, xác định rõ phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng (chỉ cho phép trong phạm vi thực hiện dự án tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội).

Thứ hai, việc di chuyển phải được đặt trong cơ chế đặc thù được Quốc hội quyết định tại Điều 2 Nghị quyết 256; đồng thời, phải có phương án cụ thể do cơ quan có thẩm quyền quyết định, bảo đảm bảo tồn tối đa các yếu tố cấu thành di tích, phát huy giá trị di tích sau di chuyển.

Thứ ba, công khai, minh bạch và tham vấn cộng đồng phải là yêu cầu bắt buộc. Người dân phải được biết di tích sẽ chuyển đến đâu và phải được tham gia vào quá trình xây dựng phương án bảo tồn, phục hồi tại địa điểm mới, gắn với sinh hoạt văn hóa của cộng đồng sau khi đã tái định cư, bảo đảm “Dân ở đâu di tích ở đó.”

Thứ tư, trách nhiệm phải đi cùng thẩm quyền. Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh (thành phố Bắc Ninh tính từ ngày 20/9/2026) phải chịu trách nhiệm về hồ sơ khoa học, phạm vi, ranh giới, phương án di chuyển và kết quả bảo tồn, phục hồi, phát huy giá trị di tích.

Hiện nay, vị trí di chuyển và phương án di chuyển đã được tham vấn cộng đồng, đại diện cộng đồng địa phương nơi có di tích đồng thuận, ủng hộ; khu đất lắp dựng đình vẫn gắn với cộng đồng cũ, rộng rãi hơn và tiếp tục bảo đảm cảnh quan văn hóa của di tích và không gian văn hóa liên quan đến cộng đồng chủ thể, bảo đảm nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của người dân.

Theo phương án của Ủy ban Nhân dân tỉnh Bắc Ninh, đình cũ xây dựng bằng bêtông sẽ được Nhà nước đầu tư xây dựng lại bằng kết cấu gỗ truyền thống, được đầu tư nâng cấp hạ tầng cơ sở phục vụ nhu cầu của Nhân dân.

Công trường thi công Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)

Dự kiến phương án triển khai của Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh như sau:

(1) Đình Đông Côi: Thuộc phường Thuận Thành, được xếp hạng di tích cấp tỉnh (tại Quyết định số 1048/QĐ-UBND ngày 17/9/2015). Theo thông tin địa phương cung cấp, di tích nằm trên thửa đất có diện tích 2.657m2. Hiện trạng di tích gồm 03 hạng mục chính (Đại đình, Nhà bia, Nghi môn). Trong đó, Đại đình (Đại bái, Hậu cung) có diện tích 444,6m2, mặt bằng kiểu chữ Đinh, gồm Đại bái 05 gian, 02 chái, Hậu cung 03 gian, bộ khung vì được làm bằng chất liệu bê tông cốt thép; Nhà bia có diện tích khoảng 60m2, kiến trúc kiểu chồng diêm 02 tầng mái, toàn bộ hệ khung vì được làm bằng bê tông cốt thép; Nghi môn kiểu tứ trụ, được làm bằng đá xanh.

Phương án di chuyển được đề xuất: Địa phương đề nghị hoàn trả di tích về vị trí khu Nghè Nhất (có diện tích 3.084m2), nằm giáp khu dân cư hiện hữu; Phương án, cách thức di chuyển đến địa điểm mới: Tu bổ (phục hồi) tòa Đại đình, Hậu cung tại vị trí mới với khung chịu lực bằng vật liệu gỗ lim; tháo dỡ di chuyển cổng đình bằng đá hiện trạng, lắp dựng lại tại vị trí mới; tôn tạo (xây dựng mới) các hạng mục: Tiền tế, Tả vu, Hữu vu, nhà bia, nhà bếp, nhà vệ sinh, sân, tường rào, hạ tầng kỹ thuật,…; tài liệu, hiện vật: Bảo quản, di chuyển, lắp đặt, bài trí nguyên trạng hệ thống tài liệu hiện vật thuộc di tích sau khi hoàn thành việc di chuyển tòa Đại đình, Hậu cung về địa điểm mới.

(2) Đình Tam Sơn: Thuộc xã Lương Tài, được xếp hạng di tích cấp tỉnh (tại Quyết định số 225/QĐ-CT, ngày 10/3/2003); nằm trên thửa đất có diện tích 915m2. Hiện trạng di tích bao gồm 02 hạng mục chính (Đại bái và Hậu cung), với quy mô diện tích 105m2, mặt bằng kiểu chữ Đinh, gồm: Đại bái 03 gian, 02 chái, kiến trúc 04 mái đao cong; Hậu cung 02 gian. Toàn bộ công trình có bộ khung chịu lực bằng gỗ lim.

Về diện tích hoàn trả: Địa phương đề nghị bổ sung diện tích giếng đình, ao đình để có cơ sở tính toán, khi hoàn trả diện tích đất đình tại địa điểm mới (tổng diện tích đất hiện nay bao gồm đất đình, giếng đình và ao đình là khoảng trên 3.000m2).

Phương án di chuyển di tích được đề xuất: Di chuyển đến địa điểm mới; tu bổ (phục hồi) toà Đại đình trên cơ sở di chuyển nguyên trạng hạng mục Đại bái, Hậu cung hiện nay đến địa điểm mới lắp dựng lại, kết hợp việc tu bổ, thay thế các cấu kiện gỗ bị hư hỏng; tôn tạo (xây mới) các hạng mục: Tả vu, Hữu vu, cổng đình, giếng đình, ao đình, nhà bếp, nhà vệ sinh, sân, tường rào, hạ tầng kỹ thuật, mộ Thành hoàng làng (nếu có),…; đối với tài liệu, hiện vật: Bảo quản, di chuyển, lắp đặt, bài trí nguyên trạng hệ thống tài liệu hiện vật thuộc di tích sau khi hoàn thành việc di chuyển tòa Đại đình, Hậu cung về địa điểm mới; sau khi hạ giải công trình tòa Đại bái, Hậu cung để di chuyển về địa điểm mới, đề nghị cho phép khai quật khẩn cấp toàn bộ diện tích công trình đình làng để tìm dấu tích ngôi mộ Thành hoàng làng (Theo Thần tích, đình được xây dựng trên phần mộ của Thành hoàng làng là Tướng quân Phạm Hồng).

Theo thuyết minh của Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh (Tại các Tờ trình: số 66/TTr-UBND ngày 28/3/2026, số 151/TTr-UBND ngày 22/5/2026, số 180/TTr-UBND ngày 08/6/2026, số 239/TTr-UBND ngày 01/7/2027 và Công văn số 8091/UBND-KTN ngày 26/7/2026) đều đề xuất di chuyển 03 di tích lịch sử – văn hóa, gồm đền Tân Trăn (xã Lâm Thao), đình Đông Côi (phường Thuận Thành) và đình Tam Sơn (xã Lương Tài), với lý do các di tích này nằm trong khu vực phải thu hồi đất, giải phóng mặt bằng để thực hiện Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng Hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội (đoạn qua địa bàn tỉnh Bắc Ninh) và Dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân.

Theo đó, Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh đã xác định: Đề xuất di chuyển 03 di tích này thể hiện rõ việc là phương án đề xuất khi không có biện pháp nào khác có thể thực hiện: “Qua quá trình nghiên cứu, rà soát các phương án kỹ thuật và quy hoạch, việc điều chỉnh hướng tuyến hoặc thay đổi phương án đầu tư nhằm tránh hoàn toàn các di tích nêu trên không bảo đảm tính khả thi, đồng thời ảnh hưởng đến yêu cầu về quốc phòng, an ninh, hiệu quả đầu tư và tiến độ thực hiện dự án.”

Do đó, việc nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện di dời các di tích bảo đảm tuân thủ quy định của pháp luật, giữ gìn tối đa các yếu tố gốc cấu thành giá trị di tích và đáp ứng yêu cầu triển khai các dự án là yêu cầu thực tiễn cấp thiết hiện nay.”

Tuy nhiên, hệ thống pháp luật về di sản văn hóa của Việt Nam chỉ quy định biện pháp quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích, không quy định vấn đề di chuyển di tích.

Công ước quốc tế về bảo vệ di sản văn hóa mà Việt Nam là thành viên (Công ước về bảo vệ di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới năm 1972 của UNESCO) không quy định vấn đề di chuyển di tích. Điều 4 Công ước quy định: “Mỗi quốc gia thành viên của Công ước này tự nhận trách nhiệm đảm bảo việc xác định, bảo vệ, bảo tồn, giới thiệu và truyền lại cho các thế hệ tương lai di sản văn hóa và thiên nhiên… nằm trên lãnh thổ của mình.”

Do đó, việc xây dựng và ban hành chính sách này không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện cam kết của quốc gia thành viên tham gia Công ước 1972 về bảo vệ di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới của UNESCO.

Tại Điều 7 Hiến chương Venice xác định: “Một di tích là không thể tách rời khỏi lịch sử mà nó là chứng nhân, không thể tách rời khỏi khung cảnh mà nó toạ lạc. Vì vậy, việc di chuyển toàn bộ hoặc bộ phận di tích là không được phép làm, trừ phi do đòi hỏi của việc bảo vệ di tích đó hoặc vì những lý do xác thực vì lợi ích quốc gia hoặc quốc tế hết sức quan trọng.”

Thực tiễn, trong tiền lệ, liên quan đến việc di chuyển di tích, Nghị quyết số 256/2025/QH15 ngày 11/12/2025 của Quốc hội về chủ trương đầu tư Dự án xây dựng cảng hàng không quốc tế Gia Bình đã cho phép Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh được phép di chuyển các di tích lịch sử-văn hóa (các cấp) trong quá trình triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thực hiện đầu tư Dự án.

Việc di chuyển được thực hiện trên cơ sở phương án do Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh quyết định, bảo đảm bảo tồn tối đa và phát huy giá trị của các di tích, bảo đảm công khai, minh bạch, có tham vấn ý kiến của người dân. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc, Chính phủ hướng dẫn thực hiện (Điều 2 Nghị quyết).

Tuy nhiên, Nghị quyết này chỉ cho phép di chuyển các di tích lịch sử văn hóa trong phạm vi của Dự án cảng hàng không quốc tế Gia Bình./.

Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn.

Từ phản ánh đến đối thoại

Những nội dung Báo Giáo dục và Thời đại phản ánh trong bài viết “Phú Thọ: ‘Lùm xùm’ công tác quy hoạch cán bộ tại Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn” đăng ngày 7/8/2026 đã được Sở GD&ĐT Phú Thọ tiếp thu, rà soát và trao đổi thẳng thắn với các bên liên quan.

Tại buổi làm việc giữa phóng viên Báo Giáo dục và Thời đại thường trú tại tỉnh Phú Thọ với lãnh đạo Sở GD&ĐT Phú Thọ cùng các phòng ban liên quan và Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn, Sở GD&ĐT Phú Thọ xác định phản ánh về việc Trung tâm thực hiện chưa đầy đủ quy trình, thành phần và chậm tiến độ là có cơ sở. Lãnh đạo Trung tâm cũng nhìn nhận những thiếu sót, đồng thời báo cáo quá trình tổ chức thực hiện lại quy trình theo hướng dẫn.

Theo đó, ông Trần Minh Tuấn – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Phú Thọ nêu rõ, sau khi nhận Văn bản số 14272/UBND-KGVX1 ngày 25/7/2026 của UBND tỉnh về việc cung cấp thông tin báo chí, Sở đã yêu cầu Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn báo cáo, giải trình chi tiết.

Tuy nhiên, báo cáo ban đầu bằng văn bản chưa thể hiện đầy đủ toàn bộ diễn biến. Với tinh thần cầu thị, làm rõ vấn đề trên cơ sở thông tin khách quan, Sở GD&ĐT Phú Thọ tổ chức buổi làm việc trực tiếp với các bên liên quan.

Tại buổi làm việc, các bên cùng trao đổi về quy định, quá trình triển khai, những nội dung còn chưa thống nhất và trách nhiệm của đơn vị trong việc khắc phục thiếu sót.

Ông Nguyễn Tuấn Anh – Trưởng phòng Tổ chức cán bộ, Sở GD&ĐT Phú Thọ cho biết, căn cứ các văn bản chỉ đạo của Tỉnh ủy và UBND tỉnh, ngày 10/3/2026, Sở ban hành Văn bản số 701/SGD&ĐT-TCCB hướng dẫn công tác quy hoạch cán bộ.

Văn bản quy định cụ thể về nguyên tắc, quy trình, thủ tục, độ tuổi và thời hạn rà soát, bổ sung quy hoạch cán bộ nhiệm kỳ 2026 – 2031; xây dựng quy hoạch cán bộ nhiệm kỳ 2031 – 2036. Hướng dẫn được triển khai tới các đơn vị trực thuộc; Sở cũng bố trí cán bộ đầu mối hỗ trợ, giải đáp vướng mắc trong quá trình thực hiện.

Trao đổi tại buổi làm việc, ông Nguyễn Hồng Quân – Giám đốc Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn thừa nhận đơn vị có thiếu sót trong quá trình rà soát, bổ sung quy hoạch cán bộ nhiệm kỳ 2026 – 2031 và xây dựng quy hoạch cán bộ nhiệm kỳ 2031 – 2036.

Theo ông Quân, trong đợt rà soát vào tháng 3/2026, Trung tâm đã triển khai quy trình ban đầu. Tuy nhiên, do chủ quan, đơn vị chưa thực hiện đầy đủ bước 1 và chưa tổ chức hội nghị với đầy đủ thành phần theo hướng dẫn.

Khi kiểm tra hồ sơ, Phòng Tổ chức cán bộ phát hiện quy trình chưa bảo đảm nên trả lại, yêu cầu thực hiện lại. Sau đó, Trung tâm chưa kịp thời tổ chức các hội nghị để tiến hành quy trình từ đầu, dẫn đến chậm so với tiến độ quy định.

Ngày 28/7, thời điểm phóng viên Báo Giáo dục và Thời đại làm việc trực tiếp tại Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn, hồ sơ quy hoạch cán bộ của đơn vị chưa đầy đủ, quy trình thực hiện chưa bảo đảm theo hướng dẫn.

Khuôn viên Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn.

Khắc phục thiếu sót, siết chặt quy trình

Sau khi tiếp nhận ý kiến phản ánh, Trung tâm đã tổ chức thực hiện lại quy trình rà soát, bổ sung quy hoạch trong chiều 28/7 và ngày 29/7. Theo ông Nguyễn Hồng Quân, quy trình được tiến hành lại đủ 4 bước, thành phần được triệu tập tham dự đầy đủ và có biên bản ở từng bước.

Đến ngày 31/7, Trung tâm hoàn thiện báo cáo, đồng thời nộp toàn bộ hồ sơ sau khi thực hiện lại quy trình về Sở GD&ĐT Phú Thọ.

Qua rà soát và trao đổi tại buổi làm việc, Sở GD&ĐT Phú Thọ xác định quá trình thực hiện tại Trung tâm có nội dung chưa đúng quy trình và chậm so với yêu cầu.

Theo ông Nguyễn Tuấn Anh – Trưởng phòng Tổ chức cán bộ, Sở GD&ĐT Phú Thọ, trước đó Sở đã có văn bản đôn đốc, nhắc nhở các đơn vị triển khai công tác quy hoạch trên tinh thần “rõ người, rõ việc, bảo đảm đúng tiến độ”. Đối với những thiếu sót tại Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn, Phòng Tổ chức cán bộ sẽ căn cứ tính chất, mức độ và quy định hiện hành để tham mưu lãnh đạo Sở xem xét.

Ông Trần Minh Tuấn – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Phú Thọ cho biết, phản ánh của Báo Giáo dục và Thời đại về những thiếu sót trong quá trình rà soát quy hoạch cán bộ tại Trung tâm GDNN – GDTX Thanh Sơn là có cơ sở. Giám đốc Trung tâm cũng đã nhìn nhận việc triển khai vào tháng 3/2026 chưa bảo đảm đầy đủ các bước và thành phần theo quy định.

Trên tinh thần chấn chỉnh để thực hiện tốt hơn, Sở GD&ĐT Phú Thọ yêu cầu Giám đốc Trung tâm nghiêm túc rút kinh nghiệm; đồng thời giao Phòng Tổ chức cán bộ tham mưu hướng xử lý trên cơ sở quy định hiện hành.

Theo lãnh đạo Sở GD&ĐT Phú Thọ, quy hoạch cán bộ là công việc được thực hiện định kỳ, thường xuyên và có sự rà soát, điều chỉnh. Mỗi khâu triển khai phải bảo đảm nguyên tắc, trình tự, thẩm quyền và các điều kiện theo quy định. Sở GD&ĐT Phú Thọ sẽ tăng cường kiểm tra công tác quy hoạch cán bộ trong toàn ngành.

Nhiều hộ dân tự nguyện tháo dỡ công trình vi phạm

Xác định đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của cả hệ thống chính trị, ngay từ tháng 3-2026, UBND xã Đan Phượng đã thành lập 5 Tổ kiểm tra, xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng, đê điều và thủy lợi. Việc thành lập 5 tổ công tác thể hiện rõ tinh thần quyết tâm của xã trong chủ động kiểm tra, phát hiện, xử lý vi phạm từ sớm, từ xa, không để phát sinh phức tạp xảy ra trong công tác quản lý đất đai, trật tự xây dựng, đê điều và thủy lợi; đảm bảo thiết lập cơ chế liên ngành gắn trách nhiệm cụ thể đến từng địa bàn, từng cá nhân.

Các hộ dân tự nguyện tháo dỡ công trình vi phạm. Ảnh: Nga Nguyễn

Trong 6 tháng đầu năm 2026, địa phương đã kiểm tra 145 công trình, xử lý dứt điểm 1 trường hợp xây dựng không phép tại phố Thụy Ứng, phạt hành chính 35 triệu đồng. Tiếp đà xử lý, ngày 20-8-2026, UBND xã Đan Phượng ban hành Kế hoạch số 275/KH-UBND với mục tiêu trong giai đoạn 1 (hoàn thành trước 31-8-2026) sẽ giải tỏa dứt điểm 14 trường hợp vi phạm. Đây chủ yếu là các nhà xưởng, nhà tạm, bãi vật liệu, chuồng trại tồn tại từ giai đoạn 2014-2019 với tổng diện tích hơn 8.500m².

Nhờ đẩy mạnh tuyên truyền, tính đến ngày 23-8, đã có 11/14 hộ dân ký cam kết tự nguyện khắc phục, trong đó đến chiều 24-8, có 6 hộ đang tích cực di dời, phá dỡ công trình vi phạm.

Chủ tịch UBND xã Đan Phượng Nguyễn Viết Đạt và Phó Chủ tịch UBND xã Nguyễn Đăng Thịnh kiểm tra tình hình xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng tại thôn Thu Quế sáng 24-8. Ảnh: Nga Nguyễn

Ghi nhận thực tế ngày 23-8, hộ ông Hữu Minh Cường (thôn Thu Quế) đã huy động máy móc, nhân lực tự tháo dỡ nhà xưởng rộng hơn 3.100m²; chủ động cắt khung sắt, dọn dẹp hàng hóa để trả lại mặt bằng. Trước đó, chiều 22-8, hộ ông Nguyễn Bá Thành (thôn Song Phượng) cũng đã tự giác tháo dỡ công trình vi phạm theo cam kết.

Xử lý “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”

Để xử lý triệt để vi phạm đất đai, trật tự xây dựng, những ngày qua, các tổ công tác của xã Đan Phượng đã trực tiếp đến từng hộ gia đình, cá nhân có công trình vi phạm để tuyên truyền, phổ biến các quy định của pháp luật, thông tin về chủ trương xử lý vi phạm của xã đồng thời vận động các hộ tự giác chấp hành, chủ động khắc phục, tháo dỡ công trình vi phạm, trả lại hiện trạng theo quy định.

Lãnh đạo xã Đan Phượng trao đổi, tuyên truyền, vận động người dân chấp hành đúng quy định của pháp luật về đất đai, trật tự xây dựng. Ảnh: Nga Nguyễn

Bên cạnh đó, lãnh đạo xã Đan Phượng cũng thường xuyên giao ban, kiểm tra tiến độ thực hiện. Trực tiếp kiểm tra tình hình xử lý tại thôn Thu Quế sáng 24-8, Chủ tịch UBND xã Đan Phượng Nguyễn Viết Đạt ghi nhận tinh thần tự giác của các hộ dân; đồng thời yêu cầu đẩy nhanh tiến độ tháo dỡ nhằm sớm khôi phục kỷ cương quản lý đất đai.

Ông Nguyễn Viết Đạt nhấn mạnh quan điểm của địa phương là kiên quyết xử lý triệt để, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”. Việc người dân tự nguyện chấp hành không chỉ giảm thiểu tối đa thiệt hại tài sản cá nhân mà còn thể hiện ý thức tuân thủ pháp luật.

Hộ dân tự nguyện tháo dỡ công trình vi phạm. Ảnh: Nga Nguyễn

Tại buổi giao ban mới đây, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Đan Phượng Nguyễn Gia Hiển, Trưởng ban Chỉ đạo xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng xã, đề nghị UBND xã cùng các đoàn thể xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Các đơn vị cần bám sát địa bàn, vừa tuyên truyền vận động, vừa kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm, bảo đảm đúng quy định pháp luật, góp phần tăng cường kỷ cương trong quản lý đất đai, trật tự xây dựng trên địa bàn xã.

Đình Tam Sơn (Bắc Ninh) – Ảnh: Báo Bắc Ninh

UBND tỉnh Bắc Ninh vừa có thông tin về việc di chuyển 2 di tích lịch sử – văn hóa ở tỉnh Bắc Ninh gồm đình Đông Côi và đình Tam Sơn để làm đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội từ 20/9.

Theo UBND tỉnh Bắc Ninh, Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và các dự án có liên quan (Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội, đoạn qua địa bàn tỉnh Bắc Ninh và Dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân) được xác định là các dự án quan trọng phục vụ Hội nghị Cấp cao APEC 2027. 

Mục tiêu hoàn thành đồng bộ Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và tuyến đường kết nối, kịp thời phục vụ Hội nghị Cấp cao APEC 2027 là nhiệm vụ chính trị, ngoại giao quan trọng hàng đầu, bắt buộc phải thực hiện. Các dự án nhận được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Lãnh đạo Đảng, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Thủ đô Hà Nội và tỉnh Bắc Ninh.

Trong quá trình nghiên cứu phương án hướng tuyến của Dự án đường kết nối, UBND tỉnh Bắc Ninh, Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan đã đề xuất nhiều giải pháp khác nhau, xác định “khu vực dự án có 2 di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh (Đình Cả Đông Côi và Đình Tam Sơn) không có phương án khả thi giữ nguyên hiện trạng trong quá trình tổ chức triển khai giải phóng mặt bằng, thi công đầu tư xây dựng tuyến đường này”. 

Trên cơ sở đó, lãnh đạo Chính phủ đã thống nhất về chủ trương di dời 2 di tích này phải thực hiện theo quy định của pháp luật và do Quốc hội quyết định, cần phải thực hiện thủ tục báo cáo Quốc hội theo quy định .

Đồng thời, trong thực tiễn, để giải quyết nhiệm vụ cấp bách về giải phóng mặt bằng thực hiện Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 256/2025/QH15 về chủ trương đầu tư dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Gia Bình. 

UBND tỉnh Bắc Ninh chịu trách nhiệm về việc phục hồi, phát huy giá trị 2 di tích

Căn cứ sự cần thiết phải thực hiện, mục đích, vai trò của các dự án nêu trên; căn cứ tình hình thực tiễn và áp dụng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, thông lệ quốc tế có liên quan, Chính phủ đã nghiên cứu, trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách áp dụng cho việc di chuyển di tích trong phạm vi thực hiện Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội, đoạn qua địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Tinh thần của Nghị quyết thể hiện 4 trụ cột chính:

Thứ nhất, xác định rõ phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng (chỉ cho phép trong phạm vi thực hiện dự án án tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội).

Thứ hai, việc di chuyển phải được đặt trong cơ chế đặc thù được Quốc hội quyết định tại Điều 2 Nghị quyết 256; đồng thời, phải có phương án cụ thể do cơ quan có thẩm quyền quyết định, bảo đảm bảo tồn tối đa các yếu tố cấu thành di tích, phát huy giá trị di tích sau di chuyển.

Thứ ba, công khai, minh bạch và tham vấn cộng đồng phải là yêu cầu bắt buộc. Người dân phải được biết di tích sẽ chuyển đến đâu và phải được tham gia vào quá trình xây dựng phương án bảo tồn, phục hồi tại địa điểm mới, gắn với sinh hoạt văn hóa của cộng đồng sau khi đã tái định cư, bảo đảm “Dân ở đâu di tích ở đó”.

Thứ tư, trách nhiệm phải đi cùng thẩm quyền. UBND tỉnh Bắc Ninh (thành phố Bắc Ninh tính từ ngày 20/9/2026) phải chịu trách nhiệm về hồ sơ khoa học, phạm vi, ranh giới, phương án di chuyển và kết quả bảo tồn, phục hồi, phát huy giá trị di tích.

Đình cũ sẽ được xây dựng lại bằng kết cấu gỗ truyền thống

Sáng 24/8, Quốc hội thông qua nghị quyết cho phép di chuyển đình Đông Côi, phường Thuận Thành và đình Tam Sơn, xã Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh. Cả hai đều là di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh, nằm trong phạm vi dự án xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Hà Nội.

UBND tỉnh Bắc Ninh có trách nhiệm bảo tồn tối đa kiến trúc, các yếu tố nguyên gốc và giá trị lịch sử, văn hóa của từng ngôi đình. Phương án di dời phải được công khai, minh bạch và tham vấn ý kiến người dân.

Quá trình di chuyển không được làm mai một, biến dạng hoặc mất đi bản sắc, đặc trưng văn hóa, kiến trúc và tín ngưỡng vốn có của các di tích. Địa phương đồng thời phải quan tâm đến sinh kế và đời sống văn hóa của cộng đồng liên quan. Chính phủ sẽ chỉ đạo các cơ quan xây dựng phương án di chuyển khả thi, bảo đảm tính toàn vẹn của di tích và hài hòa giữa yêu cầu phát triển hạ tầng với gìn giữ di sản.

Tỉnh Bắc Ninh cho biết, hiện nay, vị trí di chuyển và phương án di chuyển đã được tham vấn cộng đồng, đại diện cộng đồng địa phương nơi có di tích đồng thuận, ủng hộ; khu đất lắp dựng đình vẫn gắn với cộng đồng cũ, rộng rãi hơn và tiếp tục bảo đảm cảnh quan văn hóa của di tích và không gian văn hóa liên quan đến cộng đồng chủ thể, bảo đảm nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của người dân. 

“Theo phương án của UBND tỉnh Bắc Ninh, Đình cũ xây dựng bằng bê tông sẽ được Nhà nước đầu tư xây dựng lại bằng kết cấu gỗ truyền thống, được đầu tư nâng cấp hạ tầng cơ sở phục vụ nhu cầu của nhân dân”, thông cáo báo chí của tỉnh Bắc Ninh nêu rõ. 

Theo đánh giá của Thành ủy Hà Nội, thời gian qua, công tác cấp “sổ hồng” cho các tổ chức, cá nhân tại các dự án chung cư thương mại và nhà ở xã hội trên địa bàn đã đạt được những kết quả nhất định. Tuy nhiên, qua theo dõi dư luận và phản ánh của báo chí, tình trạng nợ đọng, chậm trễ cấp “sổ hồng” tại nhiều dự án vẫn diễn biến phức tạp và kéo dài.

Hà Nội yêu cầu tổng rà soát, giải quyết dứt điểm tình trạng “ngâm” sổ hồng chung cư. Ảnh: PV

Đáng chú ý, có những dự án chậm cấp giấy chứng nhận từ 5 đến 10 năm, dẫn đến tình trạng khiếu kiện đông người, người dân giăng băng rôn phản đối kéo dài, làm ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh trật tự.

Để giải quyết dứt điểm thực trạng này và chủ động phòng ngừa, ngăn chặn nguy cơ phát sinh các “điểm nóng” về an ninh trật tự, Thường trực Thành ủy yêu cầu Đảng ủy UBND thành phố lãnh đạo UBND thành phố tập trung chỉ đạo thực hiện ngay một số nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết, thành phố phải tiến hành tổng rà soát toàn diện kết quả công tác cấp “sổ hồng” tại tất cả các dự án chung cư trên địa bàn. Dựa trên kết quả rà soát này, Thành ủy yêu cầu phải đưa ra giải pháp giải quyết dứt điểm tình trạng nợ đọng, đồng thời đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận đối với những dự án đã đáp ứng đủ điều kiện.

Đối với những dự án vẫn còn tồn tại vướng mắc, Thường trực Thành ủy yêu cầu các cơ quan chức năng phải tập trung giải quyết và xây dựng phương án tháo gỡ cụ thể cho từng dự án. Mục tiêu cốt lõi là phải bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan, trong đó quyền lợi của người dân phải được đặt lên hàng đầu.

Kết quả thực hiện các nhiệm vụ chỉ đạo trên phải được báo cáo lên Thường trực Thành ủy trong tháng 9/2026.

Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Sỹ Bảy vừa ký ban hành thông báo Kết luận thanh tra chuyên đề cơ sở nhà đất dôi dư sau sắp xếp tại Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Đáng chú ý, thanh tra làm rõ thông tin cơ sở nhà, đất số 23 Tông Đản, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội (trước đây thuộc phường Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm) do Bảo tàng Lịch sử quốc gia quản lý, sử dụng bị cá nhân lấn chiếm khoảng 80m2 đất.

Theo ghi nhận của PV Tiền Phong, ngôi nhà số 23 Tông Đản hiện đang được xây dựng 6 tầng kiên cố, được đặt tên là Rose Villa. Người dân tại khu tập thể kế bên ngôi nhà cho biết, căn nhà này đã hoàn thiện từ lâu, trải qua một quá trình dài xây dựng do bị đình chỉ thi công.

Cơ quan chức năng xác định ngôi biệt thự có diện tích hơn 300m2, trong đó có khoảng 80m2 lấn chiếm đất của Bảo tàng Lịch sử quốc gia.

Trao đổi với PV, một nguyên lãnh đạo phường Tràng Tiền (cũ) cho biết, ngôi nhà này trước đây thuộc đất sở hữu của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, sau đó ngôi nhà được bán theo Nghị định 61 của Chính phủ (Nghị định của Chính phủ năm 1994 về mua bán và kinh doanh nhà ở). Sau khi có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì được cấp phép xây dựng đầy đủ.

Theo kết luận, cơ sở nhà, đất số 23 và 25 Tông Đản có tổng diện tích khoảng 9.500m², thuộc khuôn viên Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, nay là Bảo tàng Lịch sử quốc gia. Đến tháng 6/2026, bảo tàng vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do vướng việc lấn chiếm nhà, đất tại số 23 Tông Đản. Kết quả thanh tra cho thấy trước đây ngôi nhà số 23 Tông Đản được hai nguyên giám đốc bảo tàng sử dụng làm nhà ở trong quá trình công tác.

Dù đến năm 2007, bảo tàng đã nhận lại 80m2 đất này, thế nhưng đầu năm 2009 gia đình ông Đặng Quốc Thắng (con trai ông Đặng Xuân Thiều – nguyên giám đốc bảo tàng) đã tháo dỡ bức tường ngăn nhà với bảo tàng. Đến ngày 10/2/2009, UBND phường Tràng Tiền có thông báo yêu cầu khôi phục phần diện tích phụ và trả lại diện tích nhà, đất thuộc quyền quản lý, sử dụng của bảo tàng.

Tuy nhiên, đến ngày 29/7/2011, UBND quận Hoàn Kiếm lại cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho ông Đặng Quốc Thắng và bà Đặng Thanh Trúc đối với thửa đất tại số 23 Tông Đản. Diện tích được cấp giấy chứng nhận là 304,3m². Đáng chú ý, Thanh tra Chính phủ xác định diện tích này bao gồm toàn bộ khoảng 80m² đất của bảo tàng được giao quản lý, sử dụng mà gia đình ông Thắng đã lấn chiếm.

Thanh tra Chính phủ xác định trách nhiệm để cá nhân lấn chiếm đất công, hủy hoại tài sản trên đất được giao quản lý, sử dụng thuộc Bảo tàng Cách mạng Việt Nam và Bảo tàng Lịch sử quốc gia từ năm 2011. Từ kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Bảo tàng Lịch sử quốc gia phối hợp với cơ quan có thẩm quyền làm rõ việc để cá nhân lấn chiếm đất công tại cơ sở nhà, đất số 23 Tông Đản.