Author: bachdn

Bát Tụ Bảo là gì?

Bát Tụ Bảo hay còn gọi là Tụ Bảo Bồn, bát Tụ Lộc là một chiếc bát được ưa chuộng và yêu thích trong giới phong thủy. Chiếc bát này trong phong thủy có khả năng thu gom châu báu, mang đến may mắn, tài lộc và các vật phẩm giá trị, được giới thương nhân buôn bán xưa vô cùng ưa chuộng và sử dụng rộng rãi.

Bát Tụ Bảođược đánh giá là đặc biệt thích hợp với những người không thể tích lũy tiền tài, làm ra bao nhiêu cũng tiêu xài hết, không giữ được tiền trong tay. Bát Tụ Bảothường được dùng để chiêu tài, tụ lộc. Có thể bày trí ở nhiều vị trí như trên bàn thờ ông Địa Thần tài, cạnh các linh vật chiêu tài lộc như cóc ngậm tiền, tỳ hưu, cạnh két sét, trên bàn học hoặc bàn làm việc…

Ý nghĩa của bát Tụ Bảo trên bàn thờ Thần tài

Theo Báo Giáo dục & Thời đại, trong tín ngưỡng của người Việt, ngoài thờ gia tiên, Thổ công – Thổ địa thì tục thờ Thần tài cũng giữ một vai trò vô cùng quan trọng nhất với những người làm nghề buôn bán.

Bát Tụ Bảo hay còn gọi là Tụ Bảo Bồn, bát Tụ Lộc là một chiếc bát được ưa chuộng và yêu thích trong giới phong thủy.

Họ thờ Thần tài với mong muốn cầu tài lộc và xin cho việc kinh doanh, buôn bán gặp nhiều thuận lợi, gia đình bình an.

Thông thường, trước khi lập bàn thờ để thờ Thần tài, gia chủ thường quan tâm tới vị trí bày bàn thờ hợp hướng, hợp phong thủy hay thủ tục cần làm khi lập ban thờ Thần tài hoặc cách cúng, bài cúng và các vật dụng cần có. Và một trong vật phẩm đó không thể thiếu đó là bát Tụ Bảo.

Trong phong thủy, bát Tụ Bảolà vật phẩm phong thủy có khả năng tụ tài, giữ lộc, hút cát khí, thu gom châu báu, của cải cho gia đình. Bát Tụ Bảo đặc biệt phù hợp với những người làm ra nhiều tiền bạc, của cải nhưng lại không tích lũy được bao nhiêu, tiền bạc dễ tiêu tán.

Bát Tụ Bảo mang ý nghĩa là có khả năng chiêu tài, hút lộc, gia tăng cát khí, mang đến may mắn cho gia chủ và tất cả thành viên trong gia đình.

Bát Tụ Bảo được làm từ chất liệu thạch anh có khả năng tụ khí vượt trội, mang đến nguồn năng lượng tích cực và tiêu tán những nguồn năng lượng xấu. Ngoài ra, đá thạch anh còn đại diện cho trí tuệ, tài lộ và sự thành công.

Thông thường, trước khi lập bàn thờ để thờ Thần tài, gia chủ thường quan tâm tới vị trí bày bàn thờ hợp hướng, hợp phong thủy hay thủ tục cần làm khi lập ban thờ Thần tài hoặc cách cúng, bài cúng và các vật dụng cần có. Và một trong vật phẩm đó không thể thiếu đó là bát Tụ Bảo.

Bát Tụ Bảo khi đặt trước bàn thờ ông Địa, Thần tài còn giúp xua đuổi tà khí, tránh bị yêu ma quấy nhiễu. Ngoài ra, bát Tụ Bảo nếu được bố trí phù hợp còn có thể gia tăng sức khỏe cho gia chủ lẫn người thân trong nhà.

Vị trí đặt và những ai nên đặt bát Tụ Bảo trên bàn thờ Thần tài

Gia chủ kinh doanh, buôn bán và chủ cửa hàng là nhóm thường lựa chọn đặt bát Tụ Bảo trên ban thờ Thần tài, thổ Địa bởi vật phẩm mang ý nghĩa thu hút tài khí, tích tụ tài lộc và duy trì sự ổn định trong công việc. Bài trí tại bàn thờ Thần tài hoặc khu vực kinh doanh thể hiện mong muốn công việc hanh thông, thuận lợi và phát triển bền vững.

Người lập ban thờ Thần tài có thể lựa chọn bát Tụ Bảo để bài trí trong không gian thờ cúng nếu phù hợp với nhu cầu sử dụng.Theo quan niệm phong thủy, vật phẩm mang ý nghĩa tài khí, vượng khí và tích tụ tài lộc, đồng thời góp phần tạo điểm nhấn trang trọng cho không gian. Việc xác định ai nên mua, đặt bát Tụ Bảo vì vậy không chỉ dựa trên mục đích tài lộc mà còn cần xét đến không gian và nhu cầu bài trí thực tế của từng gia chủ.

Thông thường, khi đặt bát Tụ Bảo phong thủy lên bàn thờ ông Địa, Thần tài thì vị trí đặt thích hợp là ở bên cạnh bàn thờ ở vị trí tài vị hoặc ở phía trước của bàn thờ. Ngoài ra, bát Tụ Bảo cũng có thể đặt ở cạnh những linh vật được biết đến với khả năng chiêu tài, thu hút tài lộc, may đến mang mắn hay được đặt ở bàn thờ ông Địa, Thần tài như cóc ngậm tiền, Long Quy…

Một số vị trí khác cũng thường được chọn để đặt bát tụ lộc như: Bàn làm việc: Đặt ở bên tay phải hoặc tay trái ở trước mặt gia chủ đều được, nhằm tăng trí tuệ và sự tập trung.

Khi dùng bát Tụ Bảo, nên đặt ở vị trí trang nghiêm, sạch sẽ, khô ráo, không đặt ở nơi tối tăm, ẩm ướt.

Vị trí tài vị: Có tác dụng kích hoạt tài khí, kích cầu tài lộc, mang đến cát khí và may mắn cho đường tài vận

Ở nóc két sắt: Giúp vượng khí, tích tụ tài lộc, để chủ nhân tích lũy tiền tài, tránh thất thoát, tránh tình trạng làm ra tiền nhiều mà không giữ được bao nhiêu.

Cũng theo VTC News, Thần tài, Thổ địa là những vị thần gắn liền với đời sống kinh doanh, buôn bán. Vì vậy, việc chăm sóc, lau dọn bàn thờ nên thực hiện cẩn trọng hơn, với mong muốn hanh thông, ổn định và thuận lợi trong công việc làm ăn.

Mặt khác, tuyệt đối không đặt bát Tụ Bảo ở dưới xà ngang của trần nhà. Không đặt ở nơi quá cao, tránh đặt đối diện nhà vệ sinh. Không nên để người lạ chạm hoặc tùy ý di chuyển vị trí của bát. Khi dùng bát Tụ Bảo, nên đặt ở vị trí trang nghiêm, sạch sẽ, khô ráo, không đặt ở nơi tối tăm, ẩm ướt.

* Thông tin phong thủy trong bài mang tính tham khảo.

Theo quyết định của UBND TPHCM, danh mục quy hoạch gồm một vị trí nhận chìm ngoài khơi biển Vũng Tàu với khối lượng khoảng 13,61 triệu m³ và 7 khu vực tiếp nhận trên bờ với tổng sức chứa khoảng 12,55 triệu m³.

Đối với các vị trí trên bờ, dự án Khu công nghiệp Vạn Thương tại phường Tân Hải có diện tích 387,07ha sẽ tiếp nhận khoảng 8 triệu m³ để san lấp mặt bằng từ năm 2027 hoặc sớm hơn. Khu đất dịch vụ hậu cần cảng tại phường Phước Hòa dự kiến tiếp nhận khoảng 1,6 triệu m³.

Dự án Khu đô thị cù lao Bến Đình rộng 40,45ha có thể chứa khoảng 1,2 triệu m³. Dự án bến cảng tổng hợp Long Sơn Mỹ Xuân diện tích 39,68ha tiếp nhận khoảng 969.400 m³.

Ngoài ra, khu đất tại phường Phước Thắng tiếp nhận khoảng 470.000m³ để san lấp và trồng cây, dự án Cảng quốc tế SP-PSA giai đoạn 2 rộng 16ha tiếp nhận khoảng 250.000m³, cùng khu đất ruộng do xã Thanh An quản lý tiếp nhận khoảng 60.000m³.

Dự án kênh Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên thời gian qua gặp vướng mắc nơi tiếp nhận bùn nạo vét. Ảnh: Tuấn Hùng

Việc thành phố công khai danh mục này nhằm tháo gỡ khó khăn cho các chủ đầu tư vốn đang loay hoay tìm nơi đổ bùn đất hợp pháp. Trước đó, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TPHCM từng phản ánh có khoảng 17,2 triệu m³ bùn đất nạo vét từ các công trình do đơn vị phụ trách chưa tìm được nơi chứa.

Tình trạng này khiến nhiều dự án lớn bị chậm tiến độ, điển hình như dự án cải tạo môi trường kênh Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên vướng 4,7 triệu m³, rạch Xuyên Tâm vướng hơn 643.000m³, rạch Xóm Củi vướng 350.000m³ và dự án bờ Bắc kênh Đôi vướng 260.000m³.

Cùng với việc ban hành danh mục, chính quyền thành phố yêu cầu các đơn vị có nhu cầu xả thải phải lập hồ sơ trình UBND TPHCM phê duyệt, trong đó nêu rõ tọa độ, vị trí, khối lượng, tiến độ vận chuyển và kết quả kiểm định chất lượng bùn đất.

Mọi hoạt động thu gom, vận chuyển và đổ bùn chỉ được thực hiện sau khi hoàn tất đầy đủ thủ tục về môi trường, tài nguyên và xây dựng. Sở Xây dựng TPHCM chịu trách nhiệm thẩm định hồ sơ, giám sát quá trình thực hiện và rà soát, cập nhật danh mục hằng năm.

Các đại biểu Quốc hội thảo luận về việc sửa đổi Luật Đất đai năm 2024. Ảnh: Quochoi.vn

Việc sửa đổi lần này không chỉ nhằm xử lý những vướng mắc phát sinh sau gần 2 năm thi hành Luật mà còn được kỳ vọng tạo bước chuyển mạnh mẽ trong quản lý, sử dụng đất. Đây là cơ hội tiếp tục hoàn thiện thể chế, đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, khơi thông nguồn lực đất đai và tạo dư địa cho phát triển kinh tế – xã hội, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.

Tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế

Trình bày Tờ trình về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho biết, sau gần 2 năm thi hành, Luật Đất đai năm 2024 và các văn bản hướng dẫn đã tạo nhiều đột phá, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, sử dụng đất.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng phát biểu. Ảnh: media.quochoi.vn

Tuy nhiên, thực tiễn triển khai vẫn phát sinh nhiều khó khăn, vướng mắc. Một số quy định chưa đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và các luật mới được sửa đổi, bổ sung. Các nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ nhằm tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật và vận hành chính quyền địa phương hai cấp mới chỉ mang tính tạm thời.

Việc sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 vì vậy là cần thiết nhằm thể chế hóa các chủ trương mới của Đảng, nhất là Nghị quyết số 21-NQ/TW. Đồng thời, bảo đảm đồng bộ hệ thống pháp luật, tháo gỡ điểm nghẽn trong quản lý, sử dụng đất, khơi thông nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng nhanh, bền vững và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Theo Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng, việc sửa đổi Luật tập trung vào 3 mục tiêu: Thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương của Đảng về đổi mới chính sách, pháp luật đất đai; giải quyết những vấn đề cấp bách, tháo gỡ căn bản các điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực đất đai phục vụ mục tiêu tăng trưởng “hai con số”; xây dựng mô hình quản lý đất đai hiện đại, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả thông qua phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số.

Dự thảo Luật tập trung vào 7 nhóm chính sách, gồm: Đổi mới quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất; hoàn thiện cơ chế thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; đổi mới cơ chế tài chính đất đai và giá đất; hoàn thiện quyền, nghĩa vụ của người sử dụng đất và chế độ sử dụng đất; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, phân cấp, phân quyền; tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm, giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về đất đai.

Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng cho biết, dự thảo cũng tập trung vào 3 nhóm nội dung: Thể chế hóa các quan điểm, định hướng mới của Đảng; luật hóa các quy định tại các nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ; đồng thời sửa đổi thẩm quyền, trách nhiệm quản lý nhà nước về đất đai phù hợp mô hình chính quyền địa phương hai cấp, theo hướng tiếp tục phân cấp mạnh mẽ cho địa phương.

Đổi mới thực chất, khơi thông nguồn lực cho phát triển

Việc sửa đổi Luật Đất đai 2024 không chỉ tháo gỡ những vướng mắc mà còn hướng tới mục tiêu hoàn thiện thể chế phục vụ phát triển nhanh và bền vững. Ảnh: Thanh Hải

Cơ bản tán thành sự cần thiết, cấp bách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đề nghị quá trình sửa đổi phải tạo chuyển biến thực chất trong tư duy quản lý đất đai, tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn từ quy hoạch, thu hồi đất, bồi thường, tái định cư đến tài chính và giá đất. Mục tiêu là đưa đất đai thực sự trở thành nguồn lực chiến lược, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội và đáp ứng yêu cầu tăng trưởng trong giai đoạn mới.

Theo Báo cáo tóm tắt ý kiến về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 do Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo trình bày, cơ quan thẩm tra cơ bản tán thành sự cần thiết, cấp bách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 như Tờ trình của Chính phủ.

Đối với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, chỉ tiêu sử dụng đất (Chính sách 1) và phân loại đất (một nội dung của Chính sách 5), Ủy ban Kinh tế và Tài chính nhận thấy, các quy định tại dự thảo Luật cần đáp ứng yêu cầu đổi mới theo quan điểm “chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy quản trị hiện đại về đất đai”, đồng thời hướng tới mục tiêu “đưa đất đai thực sự trở thành nguồn lực chiến lược, lợi thế cạnh tranh và động lực phát triển đất nước trong giai đoạn mới” theo Nghị quyết số 21-NQ/TW.

Vì thế, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, lựa chọn phương án thực sự đột phá, khả thi, tạo đổi mới thực chất và giải quyết được những vướng mắc phát sinh từ thực tiễn. Trước hết, cần nghiên cứu đổi mới mạnh mẽ việc phân loại đất, chỉ phân loại thành những nhóm thực sự cần thiết để quản lý theo chỉ tiêu, gồm: Đất trồng lúa, đất rừng, đất quốc phòng, đất an ninh. Với các loại đất còn lại, không nên quản lý bằng chỉ tiêu cứng về sử dụng đất mà chuyển sang quản lý theo định hướng phát triển kinh tế – xã hội.

Đối với quy hoạch, cần làm rõ quy định về “quy hoạch thống nhất của đơn vị hành chính cấp tỉnh”, xác định đây là quy hoạch mới hay thay thế quy hoạch tỉnh, quy hoạch chung thành phố. Cùng với đó, cần làm rõ phương pháp “tích hợp quy hoạch”, bảo đảm tính khả thi trong bối cảnh các loại quy hoạch có chỉ tiêu, yêu cầu kinh tế – kỹ thuật khác nhau, không tương thích hoàn toàn với cách phân loại và chỉ tiêu sử dụng đất.

Ủy ban cũng lưu ý, nội dung đất đai không thể được xem là một cấu phần “riêng rẽ”, “độc lập” hay chỉ là “phép cộng vật lý” với các định hướng phát triển khác trong quy hoạch. Dự thảo cần chỉ rõ những điểm mới, tiến bộ so với Luật Quy hoạch năm 2017 và Luật sửa đổi, bổ sung 37 luật có liên quan đến quy hoạch, qua đó bảo đảm yêu cầu đổi mới theo Nghị quyết số 21-NQ/TW. Đồng thời, cần báo cáo rõ phương án sửa đổi Luật Quy hoạch, Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, bảo đảm Luật Đất đai (sửa đổi) có thể triển khai hiệu quả từ ngày 1-3-2027.

Một nội dung được cơ quan thẩm tra nhấn mạnh là hoàn thiện quy định về kế hoạch sử dụng đất cấp xã theo hướng đơn giản, rõ ràng, không chồng lấn hoặc xung đột với các quy hoạch khác. Trong đó, Ủy ban đề nghị không tiếp tục “chẻ nhỏ” các chỉ tiêu trong quy hoạch sử dụng đất; bảo đảm đúng tính chất của kế hoạch, không biến kế hoạch thành một “hình thức khác của quy hoạch”. Theo hướng này, kế hoạch sử dụng đất cấp xã chủ yếu có tính chất tổng hợp nhu cầu sử dụng đất, không tạo thêm thủ tục hành chính và không đặt ra yêu cầu pháp lý bắt buộc phải thực hiện như một quy hoạch.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo trình bày báo cáo tóm tắt. Ảnh: Quochoi.vn

Đối với chuyển mục đích sử dụng đất, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục nghiên cứu, sửa đổi theo hướng thống nhất với nguyên tắc mới về phân loại đất; tránh phát sinh thủ tục hành chính không cần thiết, làm giảm hiệu quả sử dụng đất. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện các quy định về đất đai, mục đích sử dụng đất để bảo đảm tính khả thi và phát huy tối đa hiệu quả nguồn lực đất đai.

Đối với chính sách thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư (Chính sách 3), Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng, Điều 35 dự thảo Luật đã quy định các trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng.

Tuy nhiên, một số trường hợp chưa thể hiện rõ và thuyết phục về tính chất “thật cần thiết” theo khoản 3 Điều 32 của Hiến pháp. Do đó, cơ quan thẩm tra đề nghị làm rõ sự cần thiết, căn cứ và tiêu chí khi đề xuất bổ sung các trường hợp thu hồi đất đối với dự án đầu tư kinh doanh. Đặc biệt, cần quy định rõ tiêu chí xác định dự án thuộc phạm vi Nhà nước thu hồi đất trong trường hợp thật cần thiết để phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng, phù hợp yêu cầu tại Nghị quyết số 21-NQ/TW.

Ủy ban cũng đề nghị đánh giá, tổng kết việc thực hiện các quy định tại Nghị quyết số 254/2025/QH15, qua đó, làm rõ cơ sở để luật hóa những cơ chế đặc thù thành cơ chế chính thức, áp dụng thống nhất trên phạm vi cả nước. Đồng thời, cần rà soát kỹ các trường hợp cho phép thu hồi đất trước khi phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thu hồi đất trước khi hoàn thành bố trí tái định cư, bảo đảm những trường hợp này thực sự cần thiết, cấp bách và vì lợi ích chung.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị bổ sung các quy định tương ứng với chính sách về cơ chế thực hiện dự án tại vùng phụ cận các điểm kết nối giao thông và các tuyến giao thông có tiềm năng phát triển. Đối với cơ chế thí điểm tại Nghị quyết số 188/2025/QH15 ngày 19-2-2025 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh, Ủy ban đề nghị rà soát, tổng kết kỹ lưỡng, làm rõ cơ sở luật hóa các cơ chế này, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất với các luật có liên quan.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Đoàn thành phố Hải Phòng) nhấn mạnh: Việc sửa đổi Luật Đất đai lần này là nhiệm vụ chính trị rất quan trọng, nhằm kịp thời thể chế hóa Nghị quyết số 21-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan. Đất đai vừa là nguồn lực đặc biệt của quốc gia, vừa gắn trực tiếp với quyền tài sản, với nơi ở và sinh kế của người dân.

(Còn nữa)

Từ nhiều năm qua, lịch trình sinh hoạt của các gia đình sinh sống trong những căn nhà tạm ven đường tàu ở quận Tanah Abang, trung tâm Jakarta đều phụ thuộc vào lịch chạy tàu.

Các cuộc trò chuyện thường xuyên bị ngắt quãng bởi tiếng tàu chạy qua – ở giờ cao điểm, tần suất này lên đến 5-10 phút/chuyến. Trẻ con nơi đây biết rằng phải tránh xa đường tàu khi tiếng ồn xuất hiện từ xa, theo CNA.

Tình trạng người dân sống sát đường tàu nhận được sự chú ý tại Indonesia sau khi Tổng thống Prabowo Subianto hồi tháng 3 tới thăm một khu nhà tại khu Pasar Senen, nơi chỉ cách trung tâm Jakarta 3 km. Ông Prabowo khi đó đã cam kết sớm cung cấp nơi ở tốt hơn cho họ, hãng thông tấn quốc gia Antara đưa tin.

“Chúng tôi sẽ nhanh chóng xây các căn nhà khang trang cho người dân nơi đây”, Tổng thống Prabowo tuyên bố .

Nơi tái định cư

Một hôm sau cam kết của Tổng thống Prabowo, ông Bobby Rasyidin, giám đốc Công ty Đường sắt Indonesia (KAI) cho biết Tổng thống Prabowo đã chỉ đạo công ty rà soát các khu dân cư sát đường tàu.

Tới giữa tháng 7, tất cả 69 hộ dân tại Pasar Senen đã chuyển tới sinh sống ở một khu dân cư cho chính phủ xây dựng chỉ cách đó 2,5 km. Nơi ở cũ đã được dọn sạch, theo ông Franoto Wibowo, giám đốc khu vực Jakarta của KAI.

“Các ngôi nhà mới không chỉ là nơi sinh sống mà còn là một phần của quy hoạch đô thị nhân đạo, bao trùm và bền vững hơn”, ông Chico Hakim, người phát ngôn của thị trưởng Jakarta, nói.

Mỗi căn nhà mới có sẵn giường, tủ quần áo và quạt. Người dân sẽ được miễn tiền thuê và tiền điện nước trong ít nhất sáu tháng đầu để ổn định cuộc sống, ông Chico nói.

Khu nhà tái định cư cho người dân sinh sống ven đường tàu. Ảnh: CNA.

Giới chức Indonesia ước tính hàng nghìn người dân nước này đang sinh sống ven đường tàu. Chính quyền Jakarta sẽ mở rộng chương trình tái định cư ra khu dân cư ven đường tàu khác như tại Tanah Abang. Đa số nguồn lực tài chính đến từ chính quyền Trung ương, trong khi chính quyền Jakarta hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng liên quan.

Sau khi chuyển đến nơi ở mới, người dân tỏ ra tương đối hài lòng. Ngoài nhà ở, khu tái định cư còn có các công trình phụ trợ như nhà vệ sinh công cộng, phòng cầu nguyện, bếp công cộng và sân chơi – nơi trẻ em không phải lo tránh tàu.

“Ở đây thoải mái hơn. Chúng tôi có thể ngủ mà không ầm ĩ như bên cạnh đường tàu”, Finalisa, một cư dân khu tái định cư, chia sẻ. “Ở đây tốt hơn vì chúng tôi không phải lo lắng. Ở gần đường tàu, lũ trẻ phải băng qua đường ray nếu muốn mua gì đó”.

Tuy nhiên, người dân vẫn lo ngại về sinh kế trong dài hạn. Finalisa cho hay chồng cô không có công việc ổn định nhưng là lao động chính nuôi gia đình 5 người. Cô vẫn muốn ở lại khu dân cư sau khi thời hạn 6 tháng miễn tiền thuê nhà và điện nước kết thúc, nhưng vẫn chưa rõ chi phí sẽ là bao nhiêu.

“Nếu chúng tôi không thể trả tiền, tôi biết làm sao đây?”, cô nói thêm, cho biết chỉ có thể chi trả khoản tiền dưới 500.000 rupiah (khoảng 31 USD) mỗi tháng.

Mối lo của người dân ven đường tàu

Tuy nhiên, nhiều người dân còn nghi ngại với việc chuyển đến nơi ở mới. Bà Susi Nuraini, một phụ nữ nội trợ 49 tuổi, nói gia đình bà không sẵn sàng chuyển nhà do chồng con đang làm việc gần đó. Việc chuyển tới một môi trường mới sẽ mang lại sự không chắc chắn.

“Nếu chuyển đi, chúng tôi chưa rõ sẽ chuyển đến đâu. Chúng tôi sợ phải thay đổi” – bà nói – “Ở đây cũng không ngập như các khu vực khác tại Jakarta”.

Trong khi đó, ông Achmad Chafidin chia sẻ ông cùng vợ phải ở lại để chăm sóc cha mẹ vợ già yếu.

Với nhiều người Indonesia, sinh hoạt ven đường tàu diễn ra hàng ngày. Ảnh: CNA.

“Sống tại đây đương nhiên không thoải mái. Tuy nhiên, những người ở đây đã quen và cẩn thận hơn. Chúng tôi biết khi nào tàu đi qua nên mỗi khi muốn qua đường, chúng tôi đều chờ tàu qua trước”, ông Achmad nói thêm.

Giới chức đường sắt Indonesia lắp đặt camera giám sát và tuần tra thường xuyên để bảo đảm khu vực Pasar Senen không bị chiếm dụng trở lại.

Theo bà Veronica Kaihatu, chuyên gia tâm lý học xã hội tại Đại học Pembangunan Jaya, chính quyền cần tìm hiểu về sinh kế của người dân sống trong các căn nhà tạm ven đường tàu trước khi di dời họ đến nơi ở mới.

Trong khi đó, ông Yayat Supriatna, chuyên gia về quy hoạch đô thị tại Đại học Trisakti, các khu nhà ven đường tàu không chỉ là vấn đề tại Jakarta mà còn tại các thành phố khác tại Indonesia như Medan hay Surabaya. Theo ông, chính phủ cần trả lời câu hỏi: Các khu tái định cư là lâu dài hay chỉ là nơi ở tạm.

“Khi người dân chuyển nhà nhưng không thể trả chi phí thuê, vấn đề mới nảy sinh” – ông nói – “Ai sẽ trả tiền nhà hàng tháng?”.

Không gần dân, khó tháo gỡ điểm nghẽn GPMB

Xã Phù Mỹ Đông, Gia Lai cùng lúc đón nhận 5 dự án quy mô lớn. Trong đó, có 3 dự án hạ tầng mang tính chiến lược gồm đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng Khu công nghiệp (KCN) Phù Mỹ giai đoạn 1; tuyến đường kết nối cao tốc Bắc – Nam về KCN và Bến cảng Phù Mỹ; tuyến đường ven biển (ĐT 639) đoạn Mỹ Thành – Lại Giang. Cùng với đó là Dự án cấp nước ven biển và Dự án Trung tâm đào tạo phát triển nguồn nhân lực năng lượng tái tạo của tỉnh.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tự Công Hoàng (ngoài cùng bên trái) kiểm tra công tác GPMB tại xã Phù Mỹ Đông, yêu cầu đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân.

Khối lượng công việc đè nặng lên vai chính quyền địa phương khi diện tích cần thu hồi và số lượng tổ chức, hộ gia đình bị ảnh hưởng là rất lớn. Riêng giai đoạn 1 dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN Phù Mỹ, có đến 474 hộ dân bị ảnh hưởng, diện tích cần thu hồi 436 ha. Ngoài ra, phải thu hồi 76 ha đất để xây dựng 2 dự án khu tái định cư, 2 khu cải táng Mỹ An và Mỹ Thọ. 

Cùng với đó, tuyến ĐT 639 qua địa bàn xã dài 11km có đến 331 hộ bị ảnh hưởng, cần thu hồi 38,6ha đất; đường kết nối cao tốc Bắc – Nam qua địa bàn xã dài gần 7km, có 280 hộ, tổ chức và thêm 1.000 ngôi mộ cần bồi thường, thu hồi 23,4ha đất.

Ông Trần Minh Trung, Trưởng phòng Kinh tế xã Phù Mỹ Đông liên tục chạy đi, chạy lại từ nhà này qua nhà khác, từ công trường nắng gió này đến công địa bụi bặm, khô khốc khác để làm công tác dân vận.

“Đặc thù công việc này, phải sâu sát người dân, không có kinh nghiệm, không nắm vững địa bàn, không lắng nghe tâm tư, tình cảm của người dân thì không làm được, càng gỡ càng rối. Chúng tôi duy trì liên tục cách làm “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, vừa tuyên truyền vừa nắm bắt tâm tư để giải quyết thấu đáo yêu cầu chính đáng của bà con. 

Khi đo đạc, kiểm đếm tài sản, cây cối, xã mời người dân cùng ra hiện trường phối hợp thực hiện. Mọi thứ chính xác, minh bạch ngay từ đầu nên hạn chế vướng mắc phát sinh. Nhờ đó đã tạo được sự đồng thuận cao từ người dân”, ông Trung chia sẻ.

Cao tốc Quy Nhơn – Pleiku đang triển khai song song vừa GPMB, vừa thi công. (Ảnh: Mạnh Hiếu).

Tại dự án cao tốc Quy Nhơn – Pleiku, công trình đặc biệt quan trọng, tiến độ được tính từng ngày, do đó việc GPMB cũng được ưu tiên hàng đầu. Ở đoạn đầu tuyến thuộc phường An Nhơn Bắc, ngay thời điểm ban đầu tiếp cận dự án, chính quyền địa phương gặp vô số khó khăn khi giá đất khu vực này tăng cao, đụng đâu người dân cũng khiếu nại, khiếu kiện. Không nản lòng, địa phương chọn cách nhẹ nhàng lắng nghe, thấu hiểu tâm tư người dân.

Hộ ông Nguyễn Văn Hào nhiều lần “ôm đơn” đi kêu gọi quyền lợi. Nắm được thông tin, ông Võ Hoàng Lưu, Phó chủ tịch UBND xã An Nhơn Bắc đến tận nơi tìm hiểu thông tin, xem xét các giấy tờ, hồ sơ đất đai từ thời cũ. Rà từng mục áp giá đền bù, bồi thường và lắng nghe mong muốn của hộ ông Hào, một lô đất tái định cư được bố trí thêm theo đúng quy định và khoản hỗ trợ chuyển đổi nghề được “chốt” ngay tại vườn nhà trước nụ cười mãn nguyện của người già nhiều ngày đi “kiện”.

Ông Lưu cho hay, địa phương không áp đặt máy móc mà chọn cách tiếp cận thấu tình đạt lý thông qua việc tổ chức họp dân để công khai minh bạch toàn bộ quy hoạch, bảng giá đất và các chính sách bồi thường. Sau đó xem xét kỹ các tình huống phát sinh. Tạo sự đồng thuận từ người dân, tránh phát sinh kiện cáo. Làm nghề này, nếu không nhẹ nhàng, kiên trì thì không làm được. Nhờ đó, đến nay An Nhơn Bắc đã cơ bản hoàn thành GPMB cho dự án cao tốc Quy Nhơn – Pleiku. 

Đảm bảo người dân có nơi ở mới tốt hơn

Với đường sắt tốc độ cao trục Bắc – Nam, suốt nhiều tháng qua, các cán bộ của Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Gia Lai phối hợp với các địa phương ảnh hưởng bởi dự án liên tục “ăn ngủ với dân” để tuyên truyền, vận động về dự án đường sắt tốc độ cao.

Theo sơ đồ tuyến, đường sắt tốc độ cao đi qua địa bàn phường Bồng Sơn có chiều dài hơn 10km, diện tích đất bị ảnh hưởng trên 63ha với 1.112 hộ dân. Tại địa phương, công tác thông tin, tuyên truyền được phường quan tâm thực hiện để người dân nắm rõ chủ trương và lộ trình thực hiện dự án.

Tại khu phố Lại Khánh, qua các cuộc họp chi bộ, họp dân, chính quyền lồng ghép tuyên truyền sâu rộng về ý nghĩa, tầm quan trọng của dự án. Nhờ vậy, nhân dân đồng thuận rất cao. Trong đó, 100% hộ dân bị ảnh hưởng đã ký biên bản chấp thuận mức giá bồi thường, không phát sinh khiếu nại, khiếu kiện. Người dân mong các khu TĐC được đầu tư hạ tầng đầy đủ để khi di dời về nơi ở mới có thể sớm ổn định cuộc sống.

Nhờ công tác GPMB hiệu quả, các dự án trọng điểm như cao tốc Bắc – Nam qua Gia Lai thi công thuận lợi, nhanh chóng.

Ông Nguyễn Thanh Nguyên, Phó ban quản lý Khu kinh tế tỉnh Gia Lai cho hay, GPMB là công việc vốn dĩ nhạy cảm và phức tạp, đặc biệt khi diện tích đất và số hộ dân bị ảnh hưởng lớn. Vì thế, sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền địa phương và sự đồng thuận, hỗ trợ của người dân là yếu tố then chốt, quyết định tiến độ dự án.

Ông Nguyễn Tự Công Hoàng, Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai hàng tuần đều dành từ 3 – 4 ngày tổ chức họp kiểm tra GPMB, đi thực địa kiểm tra từng dự án; dự án nào vướng ở đâu, tháo gỡ ở đấy.

Ông Hoàng cho rằng, các dự án đang triển khai ở địa phương như đường sắt tốc độ cao, cao tốc Quy Nhơn – Pleiku là công trình trọng điểm quốc gia, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế – xã hội, tăng cường liên kết vùng và bảo đảm quốc phòng – an ninh.

Vì vậy, các Sở, ngành, địa phương chủ động phối hợp, xử lý dứt điểm từng khó khăn, vướng mắc; tuyệt đối không để xảy ra tình trạng chậm trễ, đùn đẩy trách nhiệm làm ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.

Đặc biệt, công tác tuyên truyền, vận động cần được tăng cường hơn nữa thông qua việc phối hợp với chính quyền cơ sở, lực lượng công an và người có uy tín, đảm bảo công khai, minh bạch.

“Các dự án triển khai vì sự phát triển của đất nước, của tỉnh, mục đích cuối cùng vẫn là mang lại cuộc sống ấm no, tốt đẹp hơn cho người dân. Vì vậy, không được để người dân chịu thiệt thòi, bị ảnh hưởng quyền lợi khi triển khai các dự án. Phải giải quyết thấu đáo các nguyện vọng của người dân trên cơ sở quy định pháp luật. Phải đảm bảo người dân có nơi ở mới tốt hơn nơi ở cũ bởi họ đã nhường mảnh đất gắn bó cả đời người, sẵn sàng hy sinh để triển khai các dự án. Đối với hộ nghèo khi chuyển đến khu tái định cư, địa phương cần hỗ trợ kinh phí xây dựng nhà ở, chủ động triển khai các giải pháp bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân”, ông Hoàng chia sẻ.

Những điểm nghẽn

Tuyến đường giao thông nông thôn tại xã Tập Ngãi, tỉnh Vĩnh Long được chỉnh trang và treo cờ Tổ quốc, góp phần tạo diện mạo khang trang, sạch đẹp vùng nông thôn.

Sau sáp nhập địa giới hành chính, việc duy trì và nâng chất các tiêu chí nông thôn mới đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với các địa phương. Không gian phát triển rộng hơn, dân số và địa bàn quản lý tăng, trong khi hệ thống hạ tầng ở một số nơi chưa đồng bộ, đòi hỏi các xã phải rà soát lại toàn bộ tiêu chí và xây dựng lộ trình đầu tư phù hợp.

Xã Mỹ Long được thành lập trên cơ sở sáp nhập hai xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu là Mỹ Long Bắc, Mỹ Long Nam và thị trấn Mỹ Long đạt chuẩn đô thị văn minh. Qua rà soát đến tháng 8/2026, xã đạt 7/10 tiêu chí, tương ứng 44/47 chỉ tiêu theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026-2030. Địa phương đang tập trung hoàn thiện 3 tiêu chí còn thiếu, gồm: Hạ tầng kinh tế – xã hội; văn hóa – giáo dục – y tế; khoa học công nghệ, chuyển đổi số, hướng tới đạt chuẩn nông thôn mới vào năm 2027.

Bí thư Đảng ủy xã Mỹ Long Trần Thị Kim Chung cho biết, khó khăn lớn nhất hiện nay tập trung ở hạ tầng giao thông và cơ sở vật chất trường học. Nhiều tuyến đường trục xã, liên ấp bị sụp lún, bong tróc do tác động của mưa lớn, triều cường, trong khi một số công trình sau sáp nhập cần được rà soát, đầu tư để đáp ứng yêu cầu mới.

Tuyến đường giao thông nông thôn tại xã Cầu Kè, tỉnh Vĩnh Long.

Từ thực tế đó, xã Mỹ Long kiến nghị tỉnh hỗ trợ khoảng 60 tỷ đồng nâng cấp, sửa chữa 7 tuyến đường xuống cấp với tổng chiều dài 7,49 km và đầu tư mới 25 tuyến đường giao thông nông thôn dài 23,89 km; hỗ trợ 27 tỷ đồng xây dựng Trung tâm Văn hóa – Thể thao xã, sửa chữa nhà văn hóa các ấp và 50 tỷ đồng hoàn thiện cơ sở vật chất trường học chưa đạt chuẩn.

Nếu Mỹ Long có xuất phát điểm tương đối thuận lợi khi được hình thành từ những địa bàn đã đạt chuẩn, thì tại xã Vinh Kim, bài toán xây dựng nông thôn mới khó khăn hơn.

Xã Vinh Kim được thành lập trên cơ sở sáp nhập xã Vinh Kim và Kim Hòa, với quy mô hơn 30.000 dân. Qua rà soát, xã mới đạt 3/10 tiêu chí theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026-2030. Những tiêu chí chưa đạt tập trung ở quy hoạch, giao thông, đào tạo lao động, thiết chế văn hóa – giáo dục, môi trường, dịch vụ công trực tuyến và hệ thống camera an ninh.

Chủ tịch UBND xã Vinh Kim Đường Thế Biền cho biết, Bộ tiêu chí giai đoạn 2026-2030 đặt yêu cầu cao hơn về chất lượng, tính bền vững và hiệu quả thực chất, trong khi nguồn lực đầu tư của địa phương còn hạn chế. Một số công trình hạ tầng được đầu tư từ trước đã xuống cấp, chưa đáp ứng yêu cầu về quy mô và cơ sở vật chất, nhất là giao thông nông thôn, thủy lợi và nhà văn hóa ấp.

Không chỉ khó khăn về hạ tầng, phát triển kinh tế và nâng cao thu nhập người dân cũng là vấn đề cần được quan tâm. Thu nhập của người dân từng bước được cải thiện nhưng đời sống một bộ phận dân cư, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc, còn khó khăn. Liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản chưa thật sự bền vững; một số hợp tác xã còn hạn chế về quy mô, năng lực quản trị và khả năng tổ chức sản xuất, kết nối thị trường.

Môi trường cũng là một trong những điểm cần tiếp tục khắc phục của địa phương. Nhận thức của một bộ phận người dân về thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt, phân loại rác tại nguồn và giữ gìn cảnh quan nông thôn chưa đồng đều. Trong khi đó, nhiều tiêu chí yêu cầu phải được duy trì thường xuyên và có đầy đủ hồ sơ, minh chứng, đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác thống kê, cập nhật dữ liệu và lưu trữ hồ sơ ở cơ sở.

Những khó khăn từ Mỹ Long, Vinh Kim cho thấy sau sáp nhập, xây dựng nông thôn mới không đơn thuần là cộng gộp kết quả của các đơn vị cũ. Các xã phải tổ chức lại không gian phát triển, rà soát lại quy hoạch, hạ tầng, thiết chế văn hóa – xã hội và mô hình sản xuất theo quy mô mới. Trong điều kiện nguồn lực có hạn, nếu không xác định đúng thứ tự ưu tiên, việc đầu tư dễ bị dàn trải, khó tạo chuyển biến rõ nét.

Nâng chất xây dựng nông thôn mới

Ruộng lúa tại xã Cầu Kè, tỉnh Vĩnh Long đang vào vụ.

Từ những khó khăn đặt ra tại cơ sở, tỉnh Vĩnh Long xác định xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 – 2030 phải được triển khai theo hướng đi vào chiều sâu, thực chất và bền vững; trong đó tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn về quy hoạch, hạ tầng, nguồn lực, môi trường và phát triển kinh tế nông thôn, đồng thời phát huy vai trò chủ thể của người dân.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Châu Văn Hòa, Phó trưởng Ban thường trực Ban Chỉ đạo thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia tỉnh Vĩnh Long yêu cầu các địa phương rà soát toàn bộ các tiêu chí, xây dựng lộ trình cụ thể, phân công rõ trách nhiệm cho từng ngành, từng cấp và xác định thứ tự ưu tiên trong đầu tư. Việc triển khai phải bám sát điều kiện thực tế của từng địa bàn, tránh đầu tư dàn trải, bảo đảm nguồn lực được tập trung vào những công trình, tiêu chí cấp thiết và có khả năng tạo chuyển biến rõ nét.

Đối với hạ tầng giao thông, các địa phương cần phân loại cụ thể các tuyến đường cần nâng cấp, mở rộng; tuyến sửa chữa, trùng tu gắn với hệ thống thoát nước và tuyến đầu tư mới, bảo đảm phù hợp quy hoạch và khả năng cân đối nguồn lực. Đây được xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm từng bước hoàn thiện kết nối hạ tầng tại các địa bàn sau sáp nhập.

Cùng với đầu tư hạ tầng, công tác quy hoạch phải được thực hiện đồng bộ, tạo dư địa cho phát triển lâu dài. Các địa phương rà soát, điều chỉnh quy hoạch chung, quy hoạch chi tiết, cập nhật đầy đủ các công trình, dự án dự kiến đầu tư của Nhà nước, doanh nghiệp và khu vực tư nhân, bảo đảm không gian phát triển phù hợp với quy mô và điều kiện mới sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Tỉnh cũng yêu cầu rà soát tổng thể hệ thống thiết chế văn hóa, giáo dục, cơ sở vật chất và các công trình phục vụ dân sinh; trên cơ sở đó xác định nhu cầu sửa chữa, nâng cấp hoặc đầu tư mới phù hợp quy hoạch, tránh trùng lắp và sử dụng nguồn lực không hiệu quả.

Một định hướng quan trọng là xây dựng nông thôn mới phải gắn với nâng cao thu nhập và phát triển sinh kế bền vững cho người dân. Các địa phương cần củng cố hợp tác xã, nâng cao năng lực tổ chức sản xuất, tăng cường kết nối doanh nghiệp với hợp tác xã và người dân, thúc đẩy liên kết sản xuất – chế biến – tiêu thụ nông sản, phát triển sản phẩm OCOP và thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến sâu nông, thủy sản.

Theo định hướng của tỉnh, phát triển kinh tế nông thôn phải từng bước chuyển sang các mô hình xanh, tuần hoàn, sinh thái, gắn với cơ cấu lại ngành nông nghiệp và thích ứng với biến đổi khí hậu. Qua đó, không chỉ nâng cao giá trị sản xuất mà còn tạo thêm việc làm, tăng thu nhập và góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các địa phương.

Đối với công tác giảm nghèo, ông Châu Văn Hòa yêu cầu các địa phương rà soát đúng thực chất từng nhóm hộ nghèo, phân loại nguyên nhân để có giải pháp hỗ trợ phù hợp. Những hộ còn sức lao động, có khả năng sản xuất nhưng thiếu vốn hoặc tư liệu sản xuất cần được hỗ trợ sinh kế để thoát nghèo bền vững, thay vì chỉ tập trung vào các hình thức hỗ trợ ngắn hạn.

Người dân xã Phong Thạnh, tỉnh Vĩnh Long được tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính sách để đầu tư phát triển sản xuất, tạo sinh kế và nâng cao thu nhập.

Cùng với đó, các địa phương cần đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý và phát triển nông thôn. Việc số hóa dữ liệu đất đai, vùng sản xuất, cây trồng, vật nuôi và nuôi trồng thủy sản được định hướng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, phục vụ tổ chức sản xuất và tạo cơ sở thu hút đầu tư. Các địa phương tiếp tục nâng chất dịch vụ công trực tuyến, ứng dụng công nghệ trong quản lý và bảo đảm an ninh, trật tự ở cơ sở.

Bảo vệ môi trường và xây dựng cảnh quan nông thôn cũng được xác định là nhiệm vụ thường xuyên. Tỉnh yêu cầu tăng cường vận động người dân tham gia thu gom, xử lý rác thải, phân loại rác tại nguồn, giữ gìn vệ sinh và cảnh quan; đồng thời xây dựng các tuyến đường sáng, xanh, sạch, đẹp gắn với trách nhiệm của cộng đồng dân cư.

Bên cạnh nguồn lực Nhà nước, các địa phương phải huy động sự tham gia của người dân, doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế. Người dân vừa là chủ thể tham gia xây dựng, vừa là đối tượng thụ hưởng thành quả. Do đó, các địa phương phải tạo được sự đồng thuận và phát huy nội lực ngay từ cơ sở.

Ban Chỉ đạo thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia tỉnh Vĩnh Long sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát, hướng dẫn và tháo gỡ khó khăn cho địa phương trong quá trình thực hiện. Các sở, ngành được phân công phụ trách từng tiêu chí, phối hợp hướng dẫn xã hoàn thiện hồ sơ, tài liệu chứng minh kết quả; qua đó kịp thời phát hiện những tiêu chí còn yếu, những khó khăn về cơ chế, nguồn lực để có giải pháp xử lý.

Tỉnh Vĩnh Long hiện có 105 xã. Theo Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn thôn mới giai đoạn 2021-2025, tỉnh có 98/105 xã đạt chuẩn, nhưng theo Bộ tiêu chí quốc gia giai đoạn 2026-2030, địa phương chưa có xã đạt chuẩn nông thôn mới.

Tỉnh đang tập hỗ trợ 7 xã An Bình, An Hiệp, Bảo Thạnh, Ba Tri, Long Hồ, Tân Thủy và Trà Côn đạt chuẩn nông thôn mới trong năm nay. UBND tỉnh đã bố trí tổng kính phí trên 763,3 tỷ đồng hỗ trợ 7 xã này thực hiện 117 danh mục dự án, công trình thuộc các lĩnh vực giao thông, giáo dục và văn hóa.

Vĩnh Long phấn đấu đến năm 2027 có thêm 15 xã đạt chuẩn nông thôn mới; đến năm 2030 có 69 xã đạt chuẩn nông thôn mới, trong đó ít nhất 11 xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại; đến năm 2035, 100% xã đạt chuẩn nông thôn mới, 100% xã thuộc nhóm 1 được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại, tiến tới xây dựng tỉnh hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới.

Với cách tiếp cận lấy người dân làm chủ thể, lấy hiệu quả và tính bền vững làm thước đo, đồng thời tập trung nguồn lực cho những nhiệm vụ trọng tâm, Vĩnh Long đang từng bước chuyển từ xây dựng nông thôn mới theo hướng hoàn thành tiêu chí sang nâng chất lượng thực chất. Đây là nền tảng để khu vực nông thôn phát triển hiện đại, giàu đẹp, thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao hơn nữa chất lượng cuộc sống của người dân nông thôn trong giai đoạn mới.

Cán bộ Phòng Kinh tế hạ tầng phường Thành Nam cập nhật thông tin dữ liệu đất đai của địa phương lên hệ thống.

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn tỉnh hiện có 2.938.680 thửa đất. Đến ngày 5/8/2026, đã xây dựng CSDL cho 2.252.233 thửa, đạt 76,6% tổng số thửa đất trên địa bàn tỉnh. So với thời điểm ngày 1/4/2026, khối lượng đã tăng thêm 762.201 thửa. Số thửa đất bảo đảm các tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống” đã đạt 1.461.441 thửa, tăng 711.264 thửa. Riêng trong tháng 7/2026, toàn tỉnh xây dựng thêm 147.445 thửa trong CSDL và làm sạch, hoàn thiện thêm 120.776 thửa. Cùng với việc xây dựng, hoàn thiện, CSDL đất đai đang được kết nối với CSDL quốc gia về dân cư. Đến đầu tháng 8, tỉnh đã đối khớp, xác thực 702.540 trường thông tin của chủ sử dụng đất với CSDL quốc gia về dân cư qua 3 đợt.

Song song với làm sạch dữ liệu, tỉnh đang đồng thời đẩy nhanh công tác đo đạc, chỉnh lý bản đồ địa chính và hoàn thiện hồ sơ địa chính. Ở 71 xã, phường có dự án đo đạc mới, đã có 64 địa phương được UBND tỉnh đồng ý cho phép lập và thực hiện dự án; cả 64 địa phương đã ban hành quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư. Trong số này, 50 địa phương đã trình Sở Nông nghiệp và Môi trường thẩm định thiết kế kỹ thuật, dự toán; Sở đã có văn bản thẩm định đối với 49 địa phương. Đến nay, 31 xã, phường đã phê duyệt thiết kế kỹ thuật, dự toán và 20 địa phương đã chỉ định thầu hoặc đấu thầu lựa chọn đơn vị tư vấn. Riêng trong tháng 7/2026, có 7 xã tổ chức hội nghị triển khai dự án đo đạc.

Đối với 91 dự án đo đạc triển khai trước ngày 1/7/2025, hiện còn nhiều vấn đề cần tháo gỡ. Trong đó, 24 dự án thuộc 13 xã, phường đã hết thời gian thực hiện. Nhiều dự án đã hết thời gian từ 7 đến 10 năm; 4 xã đang hoàn thiện hồ sơ, thanh quyết toán kết thúc dự án; 9 xã đã được gia hạn để tiếp tục thực hiện, nghiệm thu và đánh giá chất lượng sản phẩm. Đối với các dự án mới, hạn chế lớn nhất hiện nay là tiến độ lựa chọn đơn vị tư vấn.

Trong 64 xã, phường được phép thực hiện dự án đo đạc mới, còn 44 địa phương chưa lựa chọn được nhà thầu thi công. Có 6 địa phương, gồm: Xuân Giang, Xuân Hưng, Giao Phúc, Yên Mạc, Ninh Cường và phường Đông A còn phải xin điều chỉnh, bổ sung kinh phí do khối lượng thực tế có thay đổi. Theo đánh giá, đây là những vướng mắc cần thời gian để giải quyết. Các dự án đo đạc thông thường cần thời gian từ 2 đến 3 năm do biến động đất đai lớn và khối lượng công việc nhiều. Trong khi đó, yêu cầu hiện nay là phải đẩy nhanh tiến độ, có những dự án chỉ còn khoảng 8 tháng để hoàn thành. Điều này tạo áp lực lớn đối với cán bộ địa phương, đơn vị tư vấn và cơ quan chuyên môn.

Một khó khăn khác là nguồn dữ liệu lịch sử. Hiện vẫn còn 30 xã đang sử dụng bản đồ giấy. Các bản đồ này phải được scan, số hóa để đưa vào CSDL. Công việc này phải thực hiện đồng thời với scan, quét hồ sơ và cập nhật dữ liệu. Với những thửa đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, công việc còn phức tạp hơn. Người dân được hướng dẫn đăng ký đất đai. Nhưng để cấp xã ban hành thông báo xác nhận kết quả đăng ký đất đai, cán bộ phải rà soát nguồn gốc, xác định tính pháp lý của thửa đất. Trong thời gian ngắn, số lượng hồ sơ lớn nên nhiều địa phương chưa đáp ứng được tiến độ đề ra. Đây là khâu cần tập trung tháo gỡ, bởi nếu dữ liệu đầu vào chưa đầy đủ, chưa chính xác thì việc đưa lên hệ thống chỉ là hoàn thành về mặt kỹ thuật, chưa thể tạo ra một CSDL thực sự có giá trị trong quản lý.

Phân tích số liệu cho thấy, số thửa đất đạt tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống” mới đạt 49,7% tổng số thửa. Khối lượng còn lại cần thực hiện bình quân khoảng 295.400 thửa mỗi tháng. Con số này gấp khoảng 2,4 lần khối lượng đã thực hiện trong tháng 7. Đây là khó khăn lớn nhất ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thành Kế hoạch số 109 của UBND tỉnh trong năm 2026. Thực tế đó đòi hỏi các địa phương phải bố trí nhân lực, phân công rõ trách nhiệm, rà từng nhóm hồ sơ, từng khu vực và từng loại dữ liệu còn thiếu.

Những địa bàn có khối lượng lớn cần có giải pháp huy động thêm lực lượng hỗ trợ, đồng thời thường xuyên kiểm tra, đôn đốc để kịp thời tháo gỡ những điểm nghẽn phát sinh. Ở cấp tỉnh, các sở, ngành cũng đang từng bước hoàn thiện hạ tầng để bảo đảm dữ liệu sau khi làm sạch có thể được vận hành ổn định.

Để khắc phục những khó khăn về nhân lực trong việc đo đạc, kiểm đếm các thửa đất trên thực địa, tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương thử nghiệm công nghệ mới trong đo đạc, lập bản đồ địa chính. Sở Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp triển khai thực nghiệm công nghệ thiết bị bay không người lái (UAV) kết hợp trí tuệ nhân tạo, máy toàn đạc điện tử và công nghệ GNSS.

Kết quả bước đầu cho thấy, UAV có khả năng thu nhận nhanh dữ liệu không gian trên diện rộng, tạo ảnh trực giao và mô hình 2D, 3D. Trí tuệ nhân tạo có thể hỗ trợ nhận dạng địa vật, giảm khối lượng số hóa ban đầu. Máy toàn đạc điện tử và công nghệ GNSS giúp kiểm tra, bổ sung những vị trí UAV chưa thu nhận hoặc chưa xác định chắc chắn. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số trong quản lý đất đai.

Những kết quả đạt được là cơ sở để tỉnh tiếp tục đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện, làm sạch CSDL đất đai, tạo nền tảng nâng cao hiệu quả quản lý, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Không chỉ bồi thường tài sản

Ông Đào Trung Chính, Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết một yêu cầu mới trong lần sửa đổi này là chuyển từ tư duy bồi thường thiệt hại về đất sang tư duy tái thiết cuộc sống cho người có đất bị thu hồi.

Theo ông Chính, chính sách cần tập trung giải quyết các vấn đề về tái thiết sinh kế, việc làm và thu nhập cho người dân sau khi bị thu hồi đất. Đây là những yếu tố quyết định việc người dân có thực sự ổn định cuộc sống sau tái định cư hay không.

Dự thảo Luật sửa đổi Luật Đất đai 2024 đề xuất nhiều điểm mới về bồi thường, hỗ trợ tái định cư.

Ông Chính cũng cho biết, có ý kiến cho rằng, các quy định về bồi thường, hỗ trợ hiện khá chi tiết, làm hạn chế tính chủ động của địa phương. Vì vậy, có thể nghiên cứu quy định một nguyên tắc chung trong luật, trên cơ sở đó, giao địa phương căn cứ điều kiện, hoàn cảnh cụ thể để đưa ra mức hỗ trợ.

Cho rằng mục tiêu “tái thiết cuộc sống” cần được thể hiện trực tiếp trong luật, ông Trương Anh Tuấn, Giám đốc Công ty Luật Trường Sơn đề xuất bổ sung nguyên tắc: mục tiêu của bồi thường, hỗ trợ, tái định cư là tái thiết cuộc sống của người có đất bị thu hồi, bảo đảm điều kiện về nơi ở, tiếp cận dịch vụ thiết yếu và duy trì hoặc phục hồi sinh kế.

Theo ông Tuấn, bên cạnh việc bảo đảm quyền lợi tại thời điểm thu hồi đất, cơ quan soạn thảo nên nghiên cứu cơ chế đánh giá hậu tái định cư sau một khoảng thời gian nhất định. Làm như thế có thể đánh giá người dân có thực sự ổn định cuộc sống, phục hồi việc làm và thu nhập sau khi chuyển đến nơi ở mới hay không.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch Hiệp hội các nhà thầu xây dựng Việt Nam, cho rằng quy định về hình thức bồi thường cần tạo sự linh hoạt cho địa phương.

Theo ông Hiệp, nguyên tắc là bồi thường bằng đất có cùng mục đích sử dụng với đất bị thu hồi; trường hợp không có đất để bồi thường thì bồi thường bằng tiền. Tuy nhiên, nếu địa phương có quỹ đất, quỹ nhà ở và người bị thu hồi đất có nhu cầu, có thể xem xét bồi thường bằng đất khác mục đích sử dụng hoặc bằng nhà ở. Trường hợp người được bồi thường có nhu cầu nhận tiền thì bồi thường bằng tiền.

“Đây là quy định mở, tạo sự linh hoạt cho giải phóng mặt bằng”, ông Hiệp nói.

Tuy nhiên, ông đề nghị cơ chế này chỉ nên áp dụng đối với đất ở hoặc đất khác có thu tiền sử dụng đất, không nên áp dụng đối với đất nông nghiệp, đất rừng phòng hộ không thu tiền sử dụng đất. Việc mở rộng quá nhiều trường hợp có thể khiến nhà đầu tư gặp khó trong xác định giá trị bồi thường, bố trí quỹ đất, quỹ nhà và tổ chức thực hiện dự án…

Không để mất sinh kế sau tái định cư

Ông Phạm Thanh Tuấn, chuyên gia pháp lý bất động sản, cho rằng quyền tái định cư tại chỗ không nên phụ thuộc quá nhiều vào việc dự án được phân loại là “khu đô thị” hay “khu dân cư nông thôn”.

Chuyên gia đề xuất mở rộng tái định cư tại chỗ khi thu hồi đất làm dự án nhà thương mại.

Theo ông, có trường hợp Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án nhà ở thương mại nhưng quy mô nhỏ, chưa đáp ứng tiêu chí “khu đô thị”. Khi đó, người dân có thể không thuộc trường hợp được bảo đảm bồi thường bằng đất ở hoặc nhà ở tại chỗ. Trong khi đó, tại khu đất khác được xác định là khu đô thị, người dân lại có thể được áp dụng chính sách tái định cư tại chỗ.

“Sự khác biệt này có thể dẫn đến tình trạng người dân có hoàn cảnh tương đồng nhưng được hưởng chính sách khác nhau”, ông Tuấn nhận định.

Đáng chú ý, so với Luật Đất đai 2024, dự thảo không còn quy định ưu tiên vị trí thuận lợi đối với hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất ở kết hợp kinh doanh, dịch vụ và người có công với cách mạng bị thu hồi đất.

Ông Tuấn cho rằng, cần cân nhắc kỹ việc bỏ quy định này, bởi với người sử dụng đất ở kết hợp kinh doanh, dịch vụ, vị trí đất gắn trực tiếp với việc làm và thu nhập. Nếu chỉ được bố trí chỗ ở mới nhưng vị trí không phù hợp, người dân có thể mất sinh kế.

Do đó, ông đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu mở rộng nguyên tắc tái định cư tại chỗ đối với trường hợp thu hồi đất để triển khai dự án nhà ở thương mại, đồng thời kế thừa nguyên tắc ưu tiên vị trí thuận lợi cho người sử dụng đất ở kết hợp kinh doanh, dịch vụ.