‘Rã đông’ công sản, khơi thông nguồn lực

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Đặng Hồng Sỹ chỉ đạo quyết liệt các sở, ngành, địa phương khẩn trương hoàn thành xử lý tài sản công dôi dư trong tháng 10, báo cáo Trung ương

Không để tài sản công “nằm chờ”

Theo báo cáo của UBND tỉnh về tình hình xử lý nhà, đất dôi dư đến ngày 13/10/2026, toàn tỉnh có 1.255 cơ sở, tăng 17 cơ sở so với số liệu báo cáo trước đó. Trong đó, 1.092 cơ sở thuộc phạm vi tỉnh quản lý, xử lý và 163 cơ sở do Trung ương chuyển giao về địa phương.

Ông Nguyễn Nhật Quang, Giám đốc Trung tâm quản lý nhà tỉnh Lâm Đồng tiếp thu ý kiến chỉ đạo

Lâm Đồng đã hoàn thành xử lý 582 cơ sở, trong đó 522 cơ sở được giao cho cơ quan, đơn vị, địa phương tiếp tục sử dụng; 60 cơ sở đã hoàn thành thủ tục cho thuê. Trong 522 cơ sở được bố trí sử dụng, có 18 cơ sở thuộc lĩnh vực y tế, 54 cơ sở giáo dục, 130 trụ sở làm việc, 116 cơ sở tạm giao cho công an, quân đội và y tế sử dụng; 204 trụ sở cấp xã, phường, đặc khu được chuyển đổi công năng.

Kết quả này cho thấy tài sản dôi dư không nhất thiết phải đưa ra đấu giá hoặc cho thuê bằng mọi giá. Với những cơ sở còn phù hợp, việc bố trí lại công năng, đáp ứng nhu cầu hoạt động của cơ quan nhà nước và các lĩnh vực thiết yếu cũng là cách sử dụng hiệu quả nguồn lực hiện có.

Ông Huỳnh Văn Minh – Giám đốc Trung tâm phát triển quỹ đất tỉnh tiếp thu ý kiến chỉ đạo

Đối với 60 cơ sở hoàn thành cho thuê, Trung tâm Quản lý nhà tỉnh đã cho thuê 37 cơ sở, thu hơn 9,91 tỷ đồng; các đơn vị cấp xã, phường, đặc khu hoàn thành cho thuê 23 cơ sở, thu gần 3,99 tỷ đồng.

Theo UBND tỉnh, có 644 cơ sở đã được giao cho các cơ quan quản lý, địa phương và đang trong quá trình xây dựng phương án quản lý, khai thác. Cụ thể, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh được giao quản lý 104 cơ sở; Trung tâm Quản lý nhà tỉnh 132 cơ sở; các trung tâm dịch vụ tổng hợp cấp xã quản lý 408 cơ sở.

Đáng chú ý, tại Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh, đến thời điểm báo cáo, chưa có cơ sở nào trong số 104 cơ sở được giao hoàn thành việc cho thuê, đấu giá hoặc đấu thầu. Dù đơn vị đã trình phương án, danh mục đấu giá đối với 35 cơ sở, đang hoàn thiện hồ sơ đối với 12 cơ sở. Với 132 cơ sở của Trung tâm Quản lý nhà tỉnh, có 49 cơ sở đã có phương án cho thuê theo Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP, trong đó 37 cơ sở đã cho thuê.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Võ Ngọc Hiệp phát biểu chỉ đạo các sở ngành, đơn vị sớm xử lý tài sản công theo quy định, tránh để lãng phí

Ở cấp cơ sở, trong 408 cơ sở do các trung tâm dịch vụ tổng hợp quản lý, có 281 cơ sở dự kiến khai thác theo hình thức cho thuê; trong đó 141 cơ sở đã có phương án và giá cho thuê được phê duyệt, còn 140 cơ sở tại 39 xã, phường chưa có phương án cho thuê. Ngoài ra, 127 cơ sở tại 37 xã, phường, đặc khu được định hướng khai thác theo quy định của pháp luật về đất đai.

Ông Nguyễn Nhật Quang, Giám đốc Trung tâm Quản lý nhà tỉnh, cho biết, trung tâm tập trung hoàn thiện việc xác định giá cho thuê và lộ trình khai thác các cơ sở nhà, đất được giao, phấn đấu hoàn thành trước ngày 20/10/2026. Đây là khâu quan trọng để chuyển các phương án đã xây dựng thành kết quả thực tế, đưa tài sản đủ điều kiện vào khai thác theo quy định.

Phó Giám đốc Sở Tài chính Phạm văn Bảy báo cáo về tiến độ xử lý tài sản công dôi dư

Thực tế, những khó khăn được UBND tỉnh chỉ ra không nhỏ. Sau sáp nhập, hồ sơ tài sản phân tán qua nhiều cơ quan, nhiều địa bàn; một số cơ sở có lịch sử quản lý lâu dài, giấy tờ pháp lý chưa đầy đủ hoặc đã cũ. Việc bàn giao hồ sơ giữa các đơn vị có nơi chưa hoàn chỉnh; tài liệu lưu trữ của các địa phương trước đây cần thời gian đối chiếu, bổ sung. Một số công trình xuống cấp, hư hỏng cục bộ, làm tăng yêu cầu kiểm tra hiện trạng và xác định phương án xử lý.

Ở cấp xã, áp lực càng rõ khi khối lượng công việc tăng lên, trong khi một bộ phận cán bộ chưa có nhiều kinh nghiệm quản lý tài sản công, kỹ năng lập phương án và báo cáo còn hạn chế. Nhu cầu sử dụng trụ sở cũng thay đổi theo quá trình sắp xếp, khiến phương án ban đầu có thể không còn phù hợp.

Phát huy giá trị cho cộng đồng

Tinh thần xuyên suốt trong xử lý tài sản công dôi dư là không để lãng phí, nhưng cũng không chạy theo tiến độ bằng mọi giá. Mỗi cơ sở cần được đặt trong điều kiện cụ thể về pháp lý, quy hoạch, hiện trạng và nhu cầu sử dụng để lựa chọn phương án phù hợp, công khai, minh bạch.

Các đơn vị được giao quản lý tài sản phải chủ động xây dựng kế hoạch, đẩy nhanh thủ tục cho thuê, đấu giá đối với những cơ sở đủ điều kiện; các địa phương phải xác định rõ tiến độ đối với từng địa điểm thuộc phạm vi quản lý.

Trụ sở Sở Tài chính Bình Thuận (cũ) nay đã được trưng dụng làm UBND phường Phú Thủy. Ảnh: Hùng Cường

Theo chỉ đạo của Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Đặng Hồng Sỹ, việc xử lý nhà, đất dôi dư phải bắt đầu từ rà soát, chuẩn hóa dữ liệu, bảo đảm không trùng lặp, không bỏ sót; đồng thời phân loại đầy đủ từng cơ sở, xác định rõ phương án xử lý, cơ quan chủ trì và thời hạn hoàn thành trong tháng 10/2026. Với những cơ sở chưa thể khai thác ngay theo hình thức cho thuê, đấu giá, cần nghiên cứu phương án chuyển đổi công năng phù hợp, ưu tiên các công trình giáo dục, văn hóa, thể thao và không gian sinh hoạt cộng đồng, đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân.

Với những khu vực miền núi, vùng xa, nơi nhu cầu thuê hoặc đấu giá không cao, phương án xử lý càng cần linh hoạt trong khuôn khổ pháp luật.

Trước tiến độ xử lý còn chậm, ông Huỳnh Văn Minh – Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh, nhận trách nhiệm về những hạn chế trong quá trình triển khai, đồng thời cho biết sẽ rà soát lại toàn bộ các cơ sở được giao quản lý, phân loại những địa điểm đủ điều kiện để đẩy nhanh thủ tục đấu giá, dự kiến có các cơ sở đủ điều kiện đấu giá trong tháng 12/2026; những địa điểm phù hợp và đủ điều kiện cho thuê sẽ được xúc tiến khai thác sớm.

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Đặng Hồng Sỹ chỉ đạo quyết liệt các sở ngành, địa phương khẩn trương hoàn thành xử lý tài sản công dôi dư trong tháng 10, báo cáo Trung ương

Quyết liệt xử lý

Xử lý nhà, đất dôi dư sau sắp xếp là công việc phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp của nhiều cấp, nhiều ngành. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Võ Ngọc Hiệp yêu cầu Sở Tài chính khẩn trương rà soát, đôn đốc tiến độ; các đơn vị được giao quản lý tài sản phải đẩy nhanh thủ tục cho thuê, đấu giá, hoàn thiện việc xác định giá và công khai thông tin theo quy định. Đối với các địa phương, hướng xử lý cần rõ ràng, minh bạch, gắn với nhu cầu sử dụng thực tế; trong đó ưu tiên xem xét các cơ sở có thể phục vụ giáo dục, y tế, thể thao và sinh hoạt cộng đồng, tránh để tài sản công tiếp tục bỏ trống, xuống cấp.

Khẩn trương xử lý tài sản công tránh lãng phí. Ảnh: Phúc Khánh

Yêu cầu đặt ra không chỉ là đẩy nhanh thủ tục, mà còn là nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu, khắc phục tình trạng tài sản đã được bàn giao nhưng phương án khai thác vẫn chậm hình thành. Với các đơn vị chuyên trách, cần chuyển mạnh từ rà soát sang hành động, từ xây dựng danh mục sang hoàn tất thủ tục và đưa tài sản vào sử dụng. Với cấp xã, cần được hướng dẫn cụ thể về hồ sơ, trình tự, phương án khai thác, đồng thời chủ động rà soát nhu cầu thực tế tại địa bàn.

“Rã đông” công sản, xét đến cùng, không chỉ là mở cửa những trụ sở đang đóng kín hay hoàn tất thủ tục cho thuê, đấu giá. Đó là quá trình đưa nguồn lực đang bị đình trệ trở lại phục vụ phát triển; biến những tài sản ít được sử dụng thành giá trị thiết thực cho Nhà nước và Nhân dân. Khi từng cơ sở nhà, đất được xác định rõ, từng nhiệm vụ có thời hạn và từng khâu chậm trễ được truy rõ trách nhiệm, việc chống lãng phí mới thực sự đi vào chiều sâu.