Author: bachdn

Một góc đô thị Bố Hạ.

Nền tảng vững chắc cho bước phát triển mới

Thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, Bố Hạ vừa phải nhanh chóng ổn định tổ chức bộ máy, phân công nhiệm vụ, bảo đảm hoạt động thông suốt, vừa triển khai đồng thời nhiều nhiệm vụ chính trị, phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh và phục vụ Nhân dân. Trong bối cảnh khối lượng công việc lớn, nhiều nhiệm vụ mới, đột xuất, phát sinh yêu cầu xử lý trong thời gian ngắn song với tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị cùng sự quan tâm của Thường trực Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh; sự hướng dẫn, phối hợp trách nhiệm của các sở, ban, ngành cùng sự đồng thuận, ủng hộ của Nhân dân, Bố Hạ đã từng bước tạo dựng những nền tảng quan trọng cho quá trình đô thị hóa.

Kinh tế duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực; công nghiệp – xây dựng chiếm 52,68%, thương mại – dịch vụ 16,82%, nông nghiệp – lâm nghiệp và thủy sản 30,50%. Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp đạt 72%; thu nhập bình quân đầu người đạt 60,6 triệu đồng/người/năm. Cùng với phát triển kinh tế, địa phương đã tập trung huy động các nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông, công nghiệp, đô thị; gắn phát triển các khu vực đô thị mới với cải tạo, chỉnh trang khu vực hiện hữu; từng bước hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, nhất là giao thông, điện, nước, thông tin liên lạc và các công trình phục vụ dân sinh. Công tác bảo vệ môi trường cũng được quan tâm; quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội được giữ vững.

Theo định hướng điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Bắc Ninh thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050, khu vực Bố Hạ thuộc không gian phát triển đô thị gắn với các trục giao thông và hành lang kinh tế Bắc – Nam; đô thị Bố Hạ được xác định là một trong những đô thị loại III của tỉnh đến năm 2030. Đây là lợi thế quan trọng để địa phương tiếp tục mở rộng không gian phát triển, thu hút nguồn lực đầu tư và nâng cao chất lượng đô thị.

Thành lập phường cũng tạo tiền đề pháp lý để tổ chức mô hình quản lý đô thị phù hợp hơn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước đối với một địa bàn đang có tốc độ đô thị hóa ngày càng cao. Đây là bước chuyển không chỉ về tổ chức hành chính, mà quan trọng hơn là chuyển biến về phương thức quản trị và phát triển. Chính quyền phải chủ động hơn trong quản lý quy hoạch, đất đai, xây dựng, hạ tầng, môi trường, dân cư, trật tự đô thị; đồng thời nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ công, tạo môi trường thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Hình thành những khu dân cư đáng sống

Xác định xây dựng khu dân cư xanh không đơn thuần là trồng thêm cây xanh mà là một quá trình tổng thể, trong đó quy hoạch, hạ tầng, môi trường, kiến trúc, cảnh quan và nếp sống đô thị được tổ chức đồng bộ, Bố Hạ tiếp tục rà soát, cập nhật và tổ chức thực hiện hiệu quả các quy hoạch; xác định rõ khu vực cần ưu tiên đầu tư, chỉnh trang và phát triển mới.

Một số mục tiêu chủ yếu sau khi thành lập phường Bố Hạ: Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm bình quân hằng năm trên địa bàn đạt từ 11% – 12%; thu ngân sách hằng năm tăng từ 10% – 12% trở lên (so với dự toán tỉnh giao); thu nhập bình quân đầu người đạt 85 – 90 triệu đồng/người/năm; đến năm 2027 không còn hộ nghèo (theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021 – 2025)…

Đối với những khu dân cư hiện hữu, tập trung từng bước hoàn thiện hệ thống giao thông, thoát nước, chiếu sáng, cây xanh và các công trình công cộng; ưu tiên những khu vực còn thiếu, còn yếu về hạ tầng. Cùng với đó, tiếp tục chỉnh trang cảnh quan, mở rộng và nâng cấp các vườn hoa, công viên, khu sinh hoạt cộng đồng; trồng thêm cây xanh tại những tuyến đường, khuôn viên phù hợp để tạo không gian đô thị xanh – sạch – đẹp. Công tác thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt tiếp tục được duy trì, nâng cao chất lượng; từng bước hạn chế các điểm tồn lưu rác, điểm ô nhiễm, bảo đảm vệ sinh môi trường.

Đối với các khu đô thị mới, yêu cầu đặt ra cao hơn ngay từ khâu quy hoạch và đầu tư. Hạ tầng kỹ thuật phải được triển khai đồng bộ với hạ tầng xã hội; hệ thống giao thông, cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải, thu gom rác thải và các công trình phục vụ dân sinh phải được tính toán phù hợp với quy mô phát triển. Đặc biệt, Bố Hạ sẽ quan tâm xây dựng hệ thống thoát nước gắn với các hành lang xanh, kênh mương, hồ điều hòa và các công trình tiêu thoát nước theo quy hoạch.

Quá trình đô thị hóa kéo theo nhu cầu xây dựng nhà ở, phát triển kinh doanh, hình thành các tuyến phố chuyên doanh, vì vậy việc bảo đảm chỉ giới xây dựng, kiến trúc, cảnh quan và sự đồng bộ của hạ tầng được đặt lên hàng đầu. Quá trình phát triển mới, địa phương lựa chọn các dự án có công nghệ phù hợp, thân thiện với môi trường; phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và logistics phải đồng hành với yêu cầu bảo vệ môi trường. Đây là điều kiện để Bố Hạ vừa tạo động lực tăng trưởng, vừa bảo đảm phát triển bền vững.

Một nội dung quan trọng khác là xây dựng kỷ cương đô thị. Bố Hạ sẽ tăng cường quản lý, kiểm tra và xử lý các hành vi lấn chiếm lòng đường, vỉa hè; vi phạm trật tự xây dựng, hành lang giao thông và những hành vi làm ảnh hưởng đến cảnh quan, môi trường. Công tác tuyên truyền, vận động, kiểm tra, nhắc nhở và xử lý vi phạm phải được thực hiện đồng bộ, thường xuyên, tạo chuyển biến thực chất.

* Dân số: 28.050 người.

* Diện tích: 41,24 km2

Bố Hạ có lợi thế về vị trí, giao thông, quỹ đất và dư địa phát triển. Quy hoạch tỉnh đã định hướng khu vực này phát triển theo mô hình công nghiệp xanh – dịch vụ logistics – cư trú, gắn với các cụm công nghiệp và các trục giao thông liên vùng. Đây là cơ hội lớn để địa phương phát triển nhanh hơn, nhưng cũng đặt ra trách nhiệm phải quản lý tốt hơn, quy hoạch tốt hơn và bảo vệ môi trường tốt hơn.

Thành lập phường là bước ngoặt, nhưng xây dựng phường phát triển bền vững là một quá trình lâu dài, mỗi bước phát triển của Bố Hạ phải hướng tới mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng sống của Nhân dân. Đó là những khu phố có hạ tầng đồng bộ hơn, không gian xanh nhiều hơn, môi trường sạch hơn, trật tự đô thị được bảo đảm hơn; người dân được tiếp cận thuận lợi hơn với các dịch vụ thiết yếu và được sống trong một không gian văn minh, an toàn.

Hối hả thi công

Về xã Gia Bình, Lương Tài dịp này, đêm cũng như ngày, công trường xây dựng các hạng mục thuộc dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình luôn sôi động, hối hả. Những chiếc xe chở đất nối đuôi nhau, cần cẩu vươn cao giữa nền trời xanh hoạt động hết công suất. Những kỹ sư, công nhân không quản ngại thời tiết khắc nghiệt, vẫn bám trụ từng vị trí, nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ.

Hạng mục Đài kiểm soát không lưu đang được khẩn trương thi công.

Anh Vũ Bình, Chỉ huy trưởng công trường của toàn bộ dự án thông tin, các hạng mục vùng APEC đang tập trung triển khai đồng bộ theo kế hoạch đề ra. Hạng mục chính như: Đài kiểm soát không lưu, nhà ga VIP, đường cất hạ cánh và các công trình hạ tầng kỹ thuật liên quan đang được tổ chức thi công khẩn trương và bám sát tiến độ tổng thể của dự án. Cụ thể, tại đài kiểm soát không lưu, đã hoàn thành phần bê tông cốt thép vỏ và lõi ngoài đến cao độ dương 106,35 m, đang triển khai thi công kết cấu thép sàn bên trong tháp ATC; nhà ga VIP đang được lắp dựng kết cấu thép cột, dầm mái và phần ngầm hạ tầng cảnh quan; với đường băng đã xử lý nền đất yếu đạt hơn 80%; đắp cát đường cất hạ cánh 76% và đang đổ bê tông xi măng lớp dưới đường…

Để đáp ứng yêu cầu công việc, thời gian qua, các đơn vị tham gia dự án đã huy động nhân lực, thiết bị và nguồn lực cần thiết, đồng thời tổ chức thi công theo nhiều mũi, tăng cường thời gian làm việc, nhiều hạng mục làm 2-3 ca. “Thời gian tới, dự án sẽ tiếp tục tập trung cao độ vào các hạng mục phục vụ trực tiếp Hội nghị APEC 2027, đặc biệt là hạng mục đường băng. Đồng thời, các bên sẽ tiếp tục tăng cường phối hợp, huy động nguồn lực và kiểm soát chặt chẽ tiến độ thi công nhằm kịp thời xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh”, anh Vũ Bình nói.

Chứng kiến khí thế làm việc hối hả trên công trường, có thể cảm nhận rõ tinh thần quyết tâm cao, nỗ lực lớn của chủ đầu tư cùng các đơn vị thi công. Tất cả đang dồn sức, tập trung mọi nguồn lực để bảo đảm hoàn thành các hạng mục đúng kế hoạch, hướng tới mục tiêu đưa Cảng hàng không quốc tế Gia Bình bước vào giai đoạn vận hành thử và phục vụ Hội nghị APEC 2027.

Chăm lo đời sống người dân

Theo dự kiến, cuối năm nay, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình sẽ bước vào giai đoạn bay thử, sau đó đưa vào vận hành phục vụ Hội nghị APEC 2027. Những hạng mục cốt lõi đang dần hiện hữu, từng bước hoàn thiện theo đúng tiến độ. Trước yêu cầu cấp bách của dự án, từ Trung ương đến địa phương đều huy động tối đa nguồn lực thực hiện. Các đồng chí lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh thường xuyên kiểm tra thực địa, kịp thời tháo gỡ khó khăn, đồng thời chú trọng bảo đảm an sinh, chăm lo đời sống Nhân dân trong giai đoạn tạm cư, chờ khu tái định cư hoàn thiện. Các xã Gia Bình, Lương Tài bố trí kinh phí sửa chữa trụ sở công dôi dư làm nơi ở miễn phí cho những hộ có hoàn cảnh khó khăn, gia đình chính sách.

Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình có quy mô khoảng 1.960 ha, liên quan đến địa bàn 4 xã: Gia Bình, Lương Tài, Nhân Thắng và Lâm Thao. Đến nay, công tác giải phóng mặt bằng thực hiện dự án đã đạt được kết quả tích cực, có thể nói là đạt tiến độ “thần tốc” của một công trình quy mô lớn, trọng điểm.

Bà Nguyễn Thị Bạn, người dân thôn An Bình, xã Gia Bình đang chăm người nhà được ở tại khu ở tạm cải tạo từ trụ sở công của xã Gia Bình chia sẻ: “Gia đình tôi có người nhà đau yếu, tuổi cao nên được xã quan tâm cho ở miễn phí. Tại đây có nhiều người già cùng sinh sống, các cụ vui vẻ trò chuyện, cảm thấy vui hơn, khỏe ra nên chúng tôi cũng yên tâm”. Bên cạnh việc huy động lực lượng quân đội, công an hỗ trợ người dân di chuyển tài sản đến nơi ở tạm, tỉnh Bắc Ninh đã ban hành chính sách đặc thù, đồng thời điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung đơn giá bồi thường đất và tài sản trên đất theo hướng bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của người dân.

Theo Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh, đến nay, riêng xã Gia Bình đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, tổng diện tích 492,52 ha, đạt 99% kế hoạch; riêng phạm vi khu vực phục vụ APEC đã thực hiện xong việc bồi thường giải phóng mặt bằng. Tương tự, tại xã Lương Tài, công tác giải phóng mặt bằng đạt 97,2% và khu vực phục vụ APEC đã hoàn tất.

Qua kiểm tra thực địa, làm việc với các cơ quan, đơn vị chuyên môn, đồng chí Phạm Văn Thịnh, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho biết: “Công tác giải phóng mặt bằng cho dự án sân bay thời gian qua không chỉ là nỗ lực của cả hệ thống chính trị mà còn là sự hy sinh của người dân khi “nhường đất, rời nhà” để nhường chỗ cho công trình trọng điểm quốc gia. Đó là những nghĩa cử cao đẹp, thể hiện tinh thần vì lợi ích chung, vì tương lai phát triển của quê hương. Chính quyền địa phương luôn trân trọng và cảm ơn sự đồng lòng ấy, đồng thời cam kết tiếp tục chăm lo đời sống bà con tại nơi ở mới. Trước mắt, tỉnh đang chỉ đạo khẩn trương hoàn thiện khu tái định cư để người dân sớm xây nhà, có mái ấm khang trang, ổn định; đồng thời thực hiện các chính sách tạo việc làm, hỗ trợ sinh kế giúp người dân an cư, lạc nghiệp”.

Dự án đang được Thanh tra thành phố Huế chỉ ra sai phạm nghiêm trọng. (Ảnh: QUANG TIẾN)

Đầu tư vào khu đất 151 tỷ đồng rồi bán giá 75 tỷ đồng (!?)

Hồ sơ phóng viên có được cho thấy, năm 2009, Công ty Cổ phần Sông Đà-Thăng Long trúng đấu giá quyền sử dụng khu đất tại 14, 16, 18, 20 Lý Thường Kiệt với giá hơn 151,6 tỷ đồng để thực hiện dự án. Trong quá trình triển khai, doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng, thi công phần móng cọc. Theo báo cáo tài chính năm 2013, giá trị xây dựng cơ bản dở dang tại dự án được doanh nghiệp hạch toán hơn 305,2 tỷ đồng.

Đến năm 2014, Công ty CP Sông Đà-Thăng Long ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho Công ty CP Đầu tư Xây dựng Du lịch và Phát triển Đất Vàng với giá 75 tỷ đồng .Đáng chú ý, trước đó, năm 2013, Sông Đà-Thăng Long đã ký các hợp đồng liên quan quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất với Doanh nghiệp tư nhân Thanh Danh Ngọc Thiện, với tổng giá trị 191,535 tỷ đồng

Năm 2015, ông Lê Ngọc Thiện sử dụng quyền sử dụng khu đất, được xác định giá trị 369 tỷ đồng, để góp vốn vào Công ty CP Đầu tư Xây dựng Du lịch và Phát triển Đất Vàng, cũng do ông Thiện làm người đại diện theo pháp luật, đưa vốn điều lệ của Đất Vàng từ 60 tỷ đồng lên 375 tỷ đồng. Tại thời điểm góp vốn, quyền sử dụng khu đất được xác định giá trị 369 tỷ đồng.

Ông Lê Ngọc Thiện đồng thời là Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Đất Vàng và là cổ đông chi phối 92% vốn tại Công ty Cổ phần Xây dựng S.Town, đơn vị trực tiếp thi công chính dự án. Như vậy, trong quá trình thực hiện dự án, ông Thiện có liên quan bên nhận chuyển nhượng khu đất, doanh nghiệp đứng tên dự án, doanh nghiệp sử dụng quyền sử dụng đất để góp vốn và đơn vị trực tiếp thi công công trình.

Thanh tra phải đi đường vòng

Như Báo Nhân Dân đã phản ánh, tòa nhà Goldland được đưa vào khai thác khi công trình chưa được nghiệm thu. Một số hạng mục xây dựng sai phạm cũng đã được cơ quan chức năng yêu cầu xử lý, trong đó có phần công trình được yêu cầu tháo dỡ nhưng tồn tại trong nhiều năm.

Tài liệu từ Thanh tra thành phố Huế cho thấy, trong năm 2026, cơ quan này tiến hành thanh tra toàn diện dự án, tập trung vào quá trình đầu tư, sử dụng đất, xây dựng và các giao dịch liên quan. Trong quá trình làm việc, cơ quan thanh tra yêu cầu các doanh nghiệp cung cấp hồ sơ, tài liệu phục vụ xác minh nhiều nội dung.

Công ty Cổ phần Sông Đà-Thăng Long được yêu cầu cung cấp chứng từ liên quan giao dịch chuyển nhượng khu đất nhưng không có văn bản phản hồi. Công ty Đất Vàng cũng không cung cấp được một số hồ sơ theo yêu cầu, với lý do tài liệu đang được lưu giữ tại địa điểm có tranh chấp. Doanh nghiệp này đồng thời xác nhận một số nội dung liên quan giao dịch không được hạch toán và không có sổ theo dõi tài sản chuyển nhượng.

Đối với việc xác định giá trị 369 tỷ đồng của quyền sử dụng khu đất để góp vốn, cơ quan thanh tra yêu cầu doanh nghiệp cung cấp hồ sơ, tài liệu làm căn cứ. Tuy nhiên, doanh nghiệp không cung cấp được các tài liệu này. Để tiếp tục xác minh, cơ quan thanh tra đã có văn bản đề nghị ngân hàng đang nhận thế chấp quyền sử dụng khu đất cung cấp hồ sơ liên quan việc định giá tài sản.

17 dự án, công trình tiêu biểu với tổng mức đầu tư hơn 397 nghìn tỷ đồng

Sự kiện là dấu mốc quan trọng trong quá trình đẩy nhanh tiến độ đầu tư xây dựng, hoàn thiện kết cấu hạ tầng, tháo gỡ các “điểm nghẽn” về giao thông, thoát nước, mở rộng không gian phát triển đô thị, đồng thời huy động mạnh mẽ các nguồn lực xã hội cho phát triển Thủ đô.

Báo cáo tại buổi Lễ, Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Nguyễn Ngọc Tú cho biết, dịp kỷ niệm Quốc khánh 2/9/2026, TP Hà Nội tổ chức khởi công, khánh thành 54 dự án, công trình với tổng mức đầu tư 401,234 nghìn tỷ đồng. Bao gồm 18 dự án khánh thành, thông xe kỹ thuật với mức đầu tư 13,524 nghìn tỷ đồng và 36 dự án, công trình khởi công với mức đầu tư 387,709 nghìn tỷ đồng.

Trong đó, TP lựa chọn 17 dự án, công trình tiêu biểu với tổng mức đầu tư 397,018 nghìn tỷ đồng, gồm 11 công trình khánh thành, thông xe kỹ thuật mức đầu tư 13,370 nghìn tỷ đồng và 6 dự án khởi công với mức đầu tư 383,648 nghìn tỷ đồng. 17 dự án tiêu biểu không chỉ có quy mô đầu tư lớn mà quan trọng hơn là tập trung giải quyết những yêu cầu cấp thiết trước mắt, đồng thời hình thành các nền tảng phát triển lâu dài cho Thủ đô.

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng trân trọng cảm ơn sự quan tâm, chỉ đạo, hỗ trợ của Trung ương, các Bộ, ban, ngành; ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực của các Sở, ngành, địa phương, các Ban Quản lý dự án, chủ đầu tư, nhà đầu tư, đơn vị tư vấn, nhà thầu và người lao động đã tham gia chuẩn bị, triển khai các công trình, dự án.

Đặc biệt, TP trân trọng cảm ơn Nhân dân tại các khu vực triển khai dự án đã đồng thuận, chia sẻ và tạo điều kiện trong công tác giải phóng mặt bằng, tổ chức thi công. Đây là yếu tố rất quan trọng để các dự án có thể được triển khai và hoàn thành.

Theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội, nhìn tổng thể 17 công trình, dự án có thể thấy khá rõ 2 nhóm công việc TP đang tập trung thực hiện: một mặt, giải quyết những vấn đề hạ tầng đang đặt ra trước mắt; mặt khác, chuẩn bị thêm năng lực và không gian phát triển cho Hà Nội trong những năm tới.

Trong đó, trước hết, 11 công trình được khánh thành, thông xe kỹ thuật, với tổng mức đầu tư khoảng 13,4 nghìn tỷ đồng, đều là các công trình đầu tư công, tập trung chủ yếu vào hai lĩnh vực đang được TP và người dân đặc biệt quan tâm là giao thông và thoát nước đô thị.

“Việc thông xe kỹ thuật đường Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu – Voi Phục có ý nghĩa trong việc hoàn thiện thêm một đoạn quan trọng của tuyến Vành đai 1. Đây là khu vực đô thị trung tâm, mật độ dân cư và giao thông cao, trong khi khả năng mở rộng hạ tầng rất hạn chế. Việc hoàn thành công trình sẽ góp phần tăng năng lực kết nối, cải thiện điều kiện giao thông trong khu vực nội đô và phát huy hiệu quả của các đoạn tuyến đã được đầu tư”, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng chỉ ra.

Cũng theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội, cùng với giao thông, 10 công trình cấp, thoát nước với tổng mức đầu tư trên 6,1 nghìn tỷ đồng tập trung giải quyết một vấn đề TP đang phải xử lý quyết liệt là úng ngập và môi trường nước.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng phát biểu tại Lễ khởi công.

Điểm đáng chú ý là các công trình này không chỉ là những dự án riêng lẻ, mà bao gồm các hồ điều hòa, kênh, cống, trạm bơm và tuyến thoát nước có sự kết nối trong từng lưu vực. Việc đồng thời đưa nhiều hạng mục vào khai thác sẽ bổ sung năng lực điều tiết và tiêu thoát nước cho hệ thống, nhất là tại những khu vực đang chịu áp lực lớn khi xảy ra mưa lớn; đồng thời góp phần cải thiện môi trường nước và cảnh quan đô thị.

Như vậy, 11 công trình được hoàn thành lần này đều hướng vào những nhu cầu rất cụ thể của đô thị là giao thông thuận lợi hơn, khả năng tiêu thoát nước tốt hơn, từng bước giảm những bất cập của hệ thống hạ tầng hiện hữu.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội cũng cho hay, nếu 11 công trình hoàn thành tập trung nhiều hơn vào những vấn đề hạ tầng hiện hữu, thì 6 dự án khởi công mới, với tổng mức đầu tư khoảng 383,6 nghìn tỷ đồng, hướng tới việc chuẩn bị những điều kiện phát triển dài hạn hơn cho Hà Nội.

Đưa các công trình, dự án phát huy đúng mục tiêu

Chủ tịch UBND TP Hà Nội nhấn mạnh, một điểm rất đáng chú ý trong 17 dự án lần này là quy mô nguồn lực xã hội được huy động cho phát triển Thủ đô. Theo đó, trong tổng mức đầu tư khoảng 397 nghìn tỷ đồng, nguồn vốn ngoài ngân sách khoảng 339,5 nghìn tỷ đồng, tập trung vào các dự án Hồ Tây, Vĩnh Hưng và Bình Minh – Tam Hưng.

“Trong điều kiện nhu cầu đầu tư của Thủ đô ngày càng cao, ngân sách Nhà nước cần được tập trung cho những hạ tầng thiết yếu, những công trình công cộng và những lĩnh vực cần vai trò đầu tư, dẫn dắt của Nhà nước. Đồng thời, TP phải tạo điều kiện để nguồn lực của doanh nghiệp và xã hội tham gia vào những lĩnh vực phù hợp, thực sự cần thiết cho phát triển; quản lý chặt chẽ quy hoạch; bảo đảm chất lượng hạ tầng; và hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và nhà đầu tư”, Chủ tịch UBND TP Hà Nội nói.

Để các công trình, dự án được khánh thành, khởi công hôm nay phát huy đúng mục tiêu, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng đề nghị tập trung vào ba yêu cầu.

Một là, đối với 11 công trình đã hoàn thành, phải sớm đưa vào khai thác đồng bộ và phát huy hiệu quả thực tế.

Đối với các công trình thoát nước, phải tổ chức vận hành theo hệ thống, theo lưu vực; theo dõi hiệu quả trong thực tế, nhất là qua các đợt mưa lớn, để tiếp tục điều chỉnh phương án vận hành và xác định những hạng mục còn cần bổ sung. Đối với công trình giao thông, cần tổ chức giao thông hợp lý, bảo đảm an toàn và khai thác tốt năng lực của công trình sau khi đưa vào sử dụng.

Hai là, đối với 6 dự án mới khởi công, phải làm kỹ ngay từ đầu. Đây đều là những dự án có quy mô lớn, nhiều dự án có thời gian thực hiện dài và tác động trực tiếp tới cấu trúc giao thông, đô thị của Hà Nội. Vì vậy, các vấn đề về quy hoạch, thủ tục, giải phóng mặt bằng, thiết kế, nguồn lực và sự kết nối với hạ tầng chung phải được xử lý đồng bộ.

Các chủ đầu tư, nhà đầu tư phải xây dựng tiến độ khả thi, bố trí đầy đủ nguồn lực và chịu trách nhiệm về chất lượng, tiến độ dự án. Những khó khăn có thể dự báo phải được xử lý sớm, hạn chế việc điều chỉnh, phát sinh chi phí và kéo dài thời gian thực hiện.

Ba là, các cơ quan của TP phải chủ động tháo gỡ khó khăn và nâng cao trách nhiệm trong xử lý công việc. Việc thuộc thẩm quyền của cơ quan nào phải được cơ quan đó chủ động giải quyết, xác định rõ đầu mối và thời hạn. Những vấn đề vượt thẩm quyền phải được báo cáo kịp thời, đồng thời đề xuất phương án xử lý cụ thể.

UBND TP sẽ tiếp tục kiểm tra tiến độ các dự án trọng điểm, trực tiếp xử lý các khó khăn thuộc thẩm quyền và phối hợp với các Bộ, ngành Trung ương đối với những vấn đề liên ngành.

Khẳng định 17 công trình, dự án được khánh thành, khởi công có quy mô, tính chất khác nhau, nhưng cùng cho thấy những ưu tiên khá rõ của Hà Nội trong giai đoạn hiện nay trong lĩnh vực hạ tầng đô thị, chỉnh trang và tái thiết đô thị hiện hữu nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân, Chủ tịch UBND TP Hà Nội bày tỏ mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, hỗ trợ của Trung ương, các Bộ, ngành; sự phối hợp của các cơ quan, đơn vị; sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và đặc biệt là sự đồng thuận, ủng hộ của Nhân dân để các công trình, dự án được triển khai đúng mục tiêu và phát huy hiệu quả.

Hôm nay (29/8), theo kế hoạch, TP.HCM long trọng tổ chức Lễ khánh thành, khởi công 11 công trình, dự án với tổng mức đầu tư gần 51.000 tỷ đồng, chào mừng 81 năm Ngày Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 – 2/9/2026) tại 2 điểm cầu.

Điểm cầu chính được tổ chức tại Dự án Nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 13 (đoạn từ cầu Bình Triệu đến ranh tỉnh Bình Dương), thuộc phường Hiệp Bình; điểm cầu trực tuyến tại Dự án chỉnh trang đô thị khu Mả Lạng và Chợ Gà – Gạo, thuộc phường Cầu Ông Lãnh.

Sự kiện có ý nghĩa thiết thực, tạo khí thế thi đua sôi nổi, thể hiện quyết tâm chính trị và tinh thần hành động của thành phố trong việc hiện thực hóa các chủ trương, định hướng lớn của Trung ương và thành phố, huy động và phát huy hiệu quả các nguồn lực đầu tư, đẩy mạnh phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông, đô thị, nhà ở xã hội, môi trường, giáo dục và đào tạo.

Qua đó, tạo thêm động lực, mở rộng không gian phát triển, nâng cao chất lượng sống của nhân dân và tạo nền tảng vững chắc để thành phố phát triển nhanh, bền vững, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn mới.

Trong 11 dự án, có 3 dự án khánh thành và 8 dự án khởi công, thuộc các lĩnh vực giao thông, giáo dục, môi trường, nhà ở xã hội và chỉnh trang đô thị. Các công trình, dự án đều đã hoàn tất các điều kiện cần thiết theo quy định của pháp luật, sẵn sàng được khánh thành, khởi công, triển khai thực hiện.

Ba công trình được khánh thành, gồm: Cải tạo, nâng cấp Trường THPT Marie Curie (khối nhà C), tổng mức đầu tư 42 tỷ đồng; Xây dựng, nâng cấp và cải tạo Trường THPT Võ Trường Toản, 175 tỷ đồng; Nâng cấp Trường THPT Trần Văn Giàu, 78 tỷ đồng.

Vị trí 2 khu Mả Lạng và chợ Gà – Gạo ở phường Cầu Ông Lãnh và Bến Thành, TP.HCM. Đồ họa: Phan Nhật.

Tám dự án khởi công, gồm Dự án có tổng mức đầu tư lớn nhất trong danh sách là Chỉnh trang đô thị khu Mả Lạng và Chợ Gà – Gạo, với 15.674 tỷ đồng.

Tiếp đó là Dự án Vành đai 4 DATP 2-3, xây dựng đường cao tốc đoạn từ sông Sài Gòn đến kênh Thầy Cai, bao gồm cầu Phú Thuận qua sông Sài Gòn và cầu Thầy Cai qua kênh Thầy Cai, với tổng mức đầu tư 8.761 tỷ đồng. Dự án Cải thiện môi trường nước Bình Dương có tổng mức đầu tư 7.211 tỷ đồng.

Dự án thành phần 3: Nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1, đoạn từ Kinh Dương Vương đến ranh tỉnh Long An, theo phương thức đối tác công tư (hợp đồng BOT), có tổng mức đầu tư 6.674 tỷ đồng.

Dự án thành phần 2: Nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 13, đoạn từ cầu Bình Triệu đến ranh tỉnh Bình Dương cũ, theo phương thức đối tác công tư (hợp đồng BOT), có tổng mức đầu tư 6.276 tỷ đồng.

Dự án Vành đai 4 DATP 2-1, xây dựng đường cao tốc đoạn từ ngã tư Tóc Tiên – Châu Pha đến cầu Châu Đức, bao gồm cầu Châu Đức tại ranh giới với tỉnh Đồng Nai, có tổng mức đầu tư 5.247 tỷ đồng.

Hai dự án nhà ở xã hội gồm Nhà ở xã hội thuộc dự án Khu nhà ở Tiến Phước tại Khu B – Lô số 1 Khu 9AB – Đô thị mới Nam thành phố, tổng mức đầu tư 306 tỷ đồng; Nhà ở xã hội Lê Thành Tân Tạo 2 với 550 tỷ đồng.

Quốc lộ 13 đoạn qua phường Hiệp Bình hiện có lượng phương tiện lớn, đặc biệt vào các khung giờ cao điểm. Dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 13, đoạn từ cầu Bình Triệu đến ranh tỉnh Bình Dương cũ dài khoảng 5,9 km, được mở rộng lên từ 10-14 làn xe. Ảnh: Hoài Bảo.

11 dự án cho thấy TP.HCM đang tập trung nguồn lực lớn để giải quyết những điểm nghẽn mang tính căn cơ của đô thị, trong đó trọng tâm là hạ tầng giao thông, môi trường, chỉnh trang đô thị và nhà ở xã hội.

Với tổng mức đầu tư gần 51.000 tỷ đồng, quy mô các dự án khá lớn, đặc biệt ở các công trình giao thông kết nối liên vùng và chỉnh trang những khu vực đô thị tồn tại nhiều năm.

Khi hoàn thành, các dự án được kỳ vọng góp phần hoàn thiện hạ tầng, tăng cường kết nối, mở rộng không gian phát triển và cải thiện điều kiện sống của người dân.

Đáng chú ý, để tiết kiệm chi phí, phần lớn hộ dân xây nhà ống thường không có sự tham gia của kiến trúc sư. Bản vẽ có khi được tự phác thảo, tham khảo từ những căn nhà xung quanh hoặc theo “tư vấn” của nhà thầu, thợ xây dựng. Tuy nhiên, mỗi gia đình có một nếp sinh hoạt khác nhau, việc xây nhà theo mẫu dễ dẫn đến tình trạng công năng chưa hợp lý. Chưa kể, do các mẫu nhà tham khảo đều là “tự thiết kế” nên thường thiếu ánh sáng và thông gió tự nhiên, không có khoảng xanh, thậm chí lãng phí diện tích nhưng chất lượng sống lại không tương xứng.

Trong một đô thị đang phát triển nhanh, căn nhà không chỉ là nơi để an cư mà còn góp phần tạo nên diện mạo và chất lượng môi trường sống chung. Vì vậy, tư duy xây nhà cũng cần thay đổi, theo hướng phù hợp với điều kiện sinh hoạt của từng gia đình nhưng hài hòa với thiên nhiên, góp phần làm đẹp thêm cho diện mạo đô thị.

Với những khu đất nhà ống, không nhất thiết phải có diện tích lớn mới tạo được một không gian xanh. Một giếng trời kết hợp cây xanh ở giữa nhà có thể đưa ánh sáng và không khí vào các phòng. Khoảng sân trước có thể dành một phần cho cây, thay vì bê tông hóa toàn bộ. Ban công có thể trở thành một “vườn đứng” nhỏ. Sân thượng có thể bố trí cây xanh, rau sạch, mái che nhẹ hoặc giải pháp giảm hấp thụ nhiệt.

Những giải pháp nêu trên, dù nhỏ nhưng có thể giúp ngôi nhà thích ứng tốt hơn với thời tiết ngày càng cực đoan. Giá trị của kiến trúc nằm ở cách công trình đáp ứng nhu cầu của con người, tiết kiệm năng lượng, hài hòa với tự nhiên và thích ứng với điều kiện khí hậu.

Người dân cần được tiếp cận với những kiến thức cơ bản về tổ chức không gian sống, kiến trúc xanh và thiết kế thích ứng khí hậu. Các khu đô thị, khu dân cư cũng cần có những định hướng, quy chuẩn khuyến khích khoảng xanh và giải pháp kiến trúc thân thiện môi trường, thay vì chỉ quan tâm đến mật độ xây dựng và hình thức công trình.

Thành phố Đồng Nai đang đứng trước cơ hội định hình một diện mạo đô thị mới. Diện mạo ấy không chỉ được tạo nên bởi những đại lộ, công trình lớn hay các khu đô thị hiện đại, mà còn bắt đầu từ chính những căn nhà của mỗi gia đình.

Khi mỗi hộ dân dành thêm một khoảng nhỏ cho cây xanh, giảm đi một phần bê tông, tận dụng thêm ánh sáng và gió tự nhiên nhằm giảm hiệu ứng nhà kính là thêm một đóng góp nhỏ cho môi trường đô thị, góp phần xây dựng thành phố Đồng Nai xanh, văn minh và hiện đại.

Nút giao Long Thành kết nối cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây; cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu và đường T1, T2 sân bay Long Thành tại phường Long Thành.

Theo đó, các Bộ: Xây dựng, Tài chính, Công an, Ngoại giao, Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Nông nghiệp và Môi trường, Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và thành phố Đồng Nai, các cơ quan liên quan theo chức năng, nhiệm vụ nghiêm túc triển khai ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp các bộ, ngành liên quan kiểm tra, đánh giá đúng thực tế tiến độ toàn bộ Dự án, đặc biệt là các gói thầu thuộc DATP3 và DATP4 có nguy cơ chậm tiến độ, không hoàn thành trong năm 2026 để kịp thời chỉ đạo các chủ đầu tư, cơ quan chủ quản có giải pháp đẩy nhanh tiến độ thực hiện, bảo đảm hoàn thành đúng kế hoạch; chủ động tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc thuộc thẩm quyền trong quá trình triển khai Dự án; kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền kết quả thực hiện, các khó khăn, vướng mắc và giải pháp tháo gỡ nếu vượt thẩm quyền; chủ trì, phối hợp Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và thành phố Đồng Nai chỉ đạo chủ đầu tư các dự án đường bộ cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu, Bến Lức-Long Thành, Thành phố Hồ Chí MinhLong Thành-Dầu Giây, vành đai 3, 4 Thành phố Hồ Chí Minh đẩy nhanh tiến độ triển khai, sớm hoàn thành đưa các dự án vào khai thác đồng bộ Cảng hàng không quốc tế Long Thành, bảo đảm kết nối đồng bộ, phát huy tối đa hiệu quả đầu tư các dự án.

Ủy ban nhân dân thành phố Đồng Nai khẩn trương giải quyết triệt để khó khăn, vướng mắc liên quan để bàn giao toàn bộ mặt bằng cho Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam…

Hội Luật gia Tp.Đồng Nai triển khai lấy ý kiến góp ý đối với nhiều dự án luật quan trọng, trong đó có các lĩnh vực trực tiếp tác động đến đời sống người dân, hoạt động doanh nghiệp và công tác quản lý Nhà nước.

Tập trung những luật tác động trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp

Trao đổi với Người Đưa Tin, bà Nguyễn Thị Trang Hoàng, Phó Chủ tịch Hội Luật gia Tp.Đồng Nai, cho biết việc tham gia góp ý xây dựng pháp luật là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Hội, qua đó phát huy vai trò, kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn của đội ngũ luật gia.

Theo bà Hoàng, Hội Luật gia Tp.Đồng Nai đã triển khai việc nghiên cứu, lấy ý kiến đối với nhiều dự án luật trên các lĩnh vực khác nhau. Đây đều là những nội dung có phạm vi điều chỉnh rộng, tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến đời sống người dân, hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và công tác quản lý Nhà nước.

“Các ý kiến góp ý cần được nghiên cứu kỹ, xuất phát từ thực tiễn áp dụng pháp luật, nhất là những quy định còn có thể phát sinh vướng mắc, chồng chéo hoặc chưa bảo đảm tính khả thi. Mục tiêu là góp phần hoàn thiện các dự án luật trước khi được ban hành”, bà Hoàng nhấn mạnh.

Theo văn bản ngày 18/8/2026 của Hội Luật gia Tp.Đồng Nai, thực hiện thực hiện đề nghị của Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai, Hội đã gửi dự thảo các luật đến các Chi hội Luật gia, đơn vị chuyên môn trực thuộc và Trung tâm Tư vấn pháp luật để nghiên cứu, đóng góp ý kiến. 

Hội Luật gia Tp.Đồng Nai tổ chức nghiên cứu, thảo luận và tham gia góp ý nhiều dự thảo luật quan trọng theo đề nghị của Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai.

Hoạt động này được xác định nhằm phát huy vai trò của đội ngũ luật gia trong quá trình xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật, đồng thời phản ánh những vấn đề phát sinh từ thực tiễn áp dụng pháp luật tại cơ sở.

Một trong những nhóm dự án luật được Hội Luật gia Tp.Đồng Nai quan tâm là các quy định liên quan đến đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản và phát triển đô thị.

Cụ thể, Hội lấy ý kiến đối với dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) và Luật Phát triển đô thị.

Theo bà Nguyễn Thị Trang Hoàng, đây là nhóm pháp luật có mối liên hệ mật thiết với nhau. Trong thực tế, các vấn đề về đất đai, nhà ở, thị trường bất động sản và quy hoạch, phát triển đô thị thường có sự giao thoa. Vì vậy, việc xây dựng các quy định pháp luật cần bảo đảm tính thống nhất, tránh tình trạng cùng một vấn đề nhưng được quy định khác nhau ở nhiều văn bản.

Đối với dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), các luật gia được đề nghị nghiên cứu kỹ những quy định liên quan đến quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, quản lý Nhà nước về đất đai cũng như các vấn đề có thể phát sinh trong quá trình áp dụng tại cơ sở.

Trong khi đó, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản có tác động trực tiếp đến người dân, chủ đầu tư và thị trường. Việc góp ý cần hướng đến việc bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể, đồng thời tạo hành lang pháp lý rõ ràng cho hoạt động đầu tư, kinh doanh.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật hợp nhất Luật Ngân sách nhà nước và Luật Đầu tư công cũng được đưa ra lấy ý kiến. Cùng với đó là dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư.

Đây là những nội dung có ý nghĩa đối với hoạt động đầu tư, phân bổ và sử dụng nguồn lực, cũng như môi trường kinh doanh. Việc góp ý từ thực tiễn sẽ giúp nhận diện những quy định cần làm rõ, bảo đảm thuận lợi trong tổ chức thực hiện.

“Với mỗi dự án luật, Hội mong muốn các Chi hội, đơn vị chuyên môn và Trung tâm Tư vấn pháp luật nghiên cứu trên cơ sở chuyên môn của mình, đồng thời đối chiếu với những vấn đề đang phát sinh trong thực tế để có ý kiến cụ thể, thiết thực”, bà Hoàng chia sẻ.

Phát huy vai trò luật gia trong hoàn thiện pháp luật

Không chỉ tập trung vào nhóm pháp luật về đất đai, nhà ở và đầu tư, Hội Luật gia Tp.Đồng Nai còn lấy ý kiến đối với nhiều dự án luật thuộc lĩnh vực tư pháp, hành chính và chuyên ngành.

Trong đó có dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc.

Luật gia Vòng Kiềng, Hội Luật gia Tp.Đồng Nai tham gia trao đổi, đóng góp ý kiến đối với các dự thảo luật.

Hội cũng tổ chức góp ý đối với dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) và dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.

Theo lãnh đạo Hội Luật gia Tp.Đồng Nai, đây là những lĩnh vực gắn khá chặt với hoạt động chuyên môn của đội ngũ luật gia. Thông qua công tác tư vấn, hòa giải và hỗ trợ pháp lý, các luật gia có điều kiện tiếp cận những vướng mắc cụ thể của người dân, từ đó đưa ra các đề xuất phù hợp hơn với thực tế.

Ngoài ra, Hội còn lấy ý kiến đối với dự thảo Luật Dầu khí và dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Đáng chú ý, nhóm dự án luật trong lĩnh vực hình sự và tố tụng cũng được đưa vào chương trình lấy ý kiến, gồm dự án Luật Hình sự, Luật Tố tụng hình sự và Luật Tổ chức các cơ quan điều tra hình sự.

Theo bà Nguyễn Thị Trang Hoàng, đối với nhóm pháp luật này, việc góp ý cần đặc biệt chú trọng đến tính thống nhất giữa các quy định, trình tự, thủ tục và khả năng áp dụng trong thực tiễn, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.

“Vai trò của luật gia không chỉ là phổ biến, tư vấn và hỗ trợ người dân hiểu, thực hiện pháp luật mà còn tham gia đóng góp để pháp luật ngày càng hoàn thiện. Những vướng mắc được phát hiện từ thực tiễn nếu được phản ánh kịp thời sẽ góp phần giúp cơ quan xây dựng pháp luật có thêm cơ sở để xem xét, điều chỉnh”, bà Hoàng đánh giá.

Theo Hội Luật gia Tp.Đồng Nai, các đơn vị được đề nghị nghiên cứu, đóng góp ý kiến đối với từng dự án luật và gửi về Hội để tổng hợp, báo cáo theo quy định.

Việc tổ chức lấy ý kiến trên diện rộng được kỳ vọng sẽ phát huy trí tuệ, kinh nghiệm thực tiễn của đội ngũ luật gia, qua đó góp phần đưa tiếng nói từ cơ sở vào quá trình xây dựng chính sách, pháp luật.

Đặc biệt, với những dự án luật liên quan trực tiếp đến đất đai, nhà ở, bất động sản, đầu tư, hòa giải và tư pháp, việc tiếp nhận ý kiến từ những người thường xuyên tiếp xúc với các vụ việc thực tế sẽ góp phần nhận diện sớm những điểm chưa phù hợp.

Qua đó, các quy định khi được hoàn thiện và ban hành có thể bảo đảm tốt hơn các yêu cầu về tính đồng bộ, minh bạch, ổn định và khả thi, đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý Nhà nước và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Đối với nhiều du khách quốc tế hoặc những người lần đầu đến Trung Quốc, sự hiện diện phổ biến của bồn cầu ngồi xổm (squat toilet) tại các nhà vệ sinh công cộng, nhà riêng hay thậm chí cả khách sạn, trung tâm thương mại có thể gây ra không ít ngỡ ngàng. Trong bối cảnh Trung Quốc sở hữu mạng lưới đường sắt cao tốc hiện đại hàng đầu thế giới, những đô thị thông minh rực rỡ ánh đèn và công nghệ thanh toán khuôn mặt phổ biến, sự tồn tại dai dẳng của nhà xí xổm dường như là mảnh ghép lệch tông.

Năm 2015, “Cuộc cách mạng nhà vệ sinh” được phát động tại Trung Quốc nhằm nâng cấp chuẩn mực vệ sinh công cộng, đặc biệt là tại các điểm du lịch. Tuy nhiên, định hướng nâng cấp không phải là xóa bỏ hoàn toàn nhà xí ngồi xổm mà là tạo ra sự cân bằng. Sự kết hợp này thể hiện tư duy thực tế, ưu tiên tính hiệu quả và sự thoải mái cho mọi đối tượng.

Biển chỉ dẫn nhà vệ sinh ngồi xổm ở Tây An, Trung Quốc. (Ảnh: Correresmidestino)

Hiện nay, Trung Quốc có sự phân hóa rõ rệt về hạ tầng vệ sinh theo vùng miền và cấp độ đô thị. Tại các siêu đô thị như Bắc Kinh, Thượng Hải, Tô Châu hay Hàng Châu, hệ thống nhà vệ sinh bệt hiện đại, tích hợp công nghệ cao đã phủ sóng rộng khắp trong các khách sạn cao cấp từ 3 đến 5 sao và những trung tâm thương mại lớn.

Tuy nhiên, khi dịch chuyển về phía các khu thắng cảnh ngoài trung tâm hoặc trạm dừng chân du lịch, mô hình xí ngồi xổm vẫn chiếm thế thượng phong với tỷ lệ ghi nhận từ 50% – 70%. Đáng chú ý, tại khu vực nông thôn, thị trấn hẻo lánh và miền núi thì tỷ lệ bồn cầu ngồi xổm lên tới 90%, trong đó nhiều nơi vẫn lưu giữ kiểu thiết kế dãy nối liền với vách ngăn thấp và điều kiện vệ sinh tương đối hạn chế.

Vậy đâu là lý do nhiều nơi tại Trung Quốc vẫn sử dụng nhà vệ sinh ngồi xổm?

Quan niệm e ngại đụng chạm bề mặt

Lý do đầu tiên và quan trọng nhất khiến bồn cầu ngồi xổm chiếm ưu thế tại các khu vực công cộng ở Trung Quốc liên quan trực tiếp đến yếu tố vệ sinh cá nhân. Người dân bản địa thường cảm thấy việc ngồi trực tiếp lên bồn cầu bệt tại nơi công cộng là không sạch sẽ. Bề mặt bệ ngồi có thể tiếp xúc với cơ thể của hàng trăm người mỗi ngày, làm dấy lên mối lo ngại về nguy cơ lây nhiễm vi khuẩn hoặc bệnh ngoài da.

Trung Quốc đang chuyển đổi dần nhà vệ sinh ngồi xổm sang ngồi bệt nhưng nhiều người dân vẫn giữ thói quen cũ. (Ảnh: Reddit)

Ngược lại, thiết kế của nhà xí ngồi xổm cho phép cơ thể không phải tiếp xúc với bất kỳ bề mặt chung nào ngoài đế giày. Điều này mang lại cảm giác an toàn và riêng tư tuyệt đối về mặt thể chất.

Ngay cả khi chính quyền đã cố gắng lắp đặt bồn cầu bệt tại nhiều nhà vệ sinh công cộng nhằm hiện đại hóa, nhiều người vẫn chọn cách đứng hoặc đặt cả hai chân lên bành bệt để ngồi xổm, hành động vừa nguy hiểm vừa gây hư hỏng thiết bị. Vì vậy, nhà xí ngồi xổm vẫn là giải pháp thực tế nhất cho không gian chung.

Lợi ích của tư thế xả thải tự nhiên

Bên cạnh yếu tố tâm lý, góc độ y học cũng ủng hộ tư thế ngồi xổm. Các nghiên cứu khoa học đã chỉ ra rằng ngồi xổm tạo ra góc gập tối ưu giữa đùi và thân người (khoảng 35°), giúp cơ mu trực tràng thả lỏng hoàn toàn. Tư thế này mở rộng đường xả thải, giúp quá trình đại tiện diễn ra nhanh chóng, tự nhiên và ít tốn sức hơn so với tư thế ngồi vuông góc 90° của bồn cầu bệt.

Người dân Trung Quốc từ lâu đã nhận thức được lợi ích này đối với hệ tiêu hóa. Việc ngồi xổm hạn chế nguy cơ táo bón, trĩ và các vấn đề liên quan đến đường ruột. Nhịp sống hiện đại hối hả cũng khiến thời gian đi vệ sinh cần rút ngắn, tư thế ngồi xổm tự nhiên ngăn con người dành quá nhiều thời gian lướt điện thoại trong nhà vệ sinh, từ đó giảm thiểu các rủi ro sức khỏe phát sinh do ngồi quá lâu.

Kiểu bồn cầu xổm được ghi chú là “Squat Toilet” trong một nhà vệ sinh công cộng ở Thượng Hải, Trung Quốc. (Ảnh: L.H.Yến)

Chi phí bảo trì thấp, độ bền cao và dễ vệ sinh

Về mặt quản lý và hạ tầng, bồn cầu ngồi xổm tỏ ra vượt trội về độ bền và chi phí vận hành. Các thiết bị bồn cầu bệt hiện đại có cấu tạo phức tạp với nắp đậy, cơ chế xả nước nhiều chi tiết và phần đệm dễ hỏng hóc nếu bị tác động lực mạnh. Tại các địa điểm có lưu lượng người sử dụng cực kỳ lớn như ga tàu, bến xe, công viên hay khu du lịch, chi phí thay thế và sửa chữa bồn cầu hiện đại là vô cùng tốn kém.

Trong khi đó, bồn cầu ngồi xổm có cấu tạo tối giản, đúc liền khối và gần như không thể bị phá hỏng bởi lực tác động bên ngoài. Việc lau chùi, dội rửa sàn nhà vệ sinh ngồi xổm cũng diễn ra nhanh chóng hơn nhiều. Nhân viên vệ sinh chỉ cần dùng vòi xịt áp lực cao làm sạch toàn bộ khu vực sàn mà không lo gây hỏng hóc.

Thói quen văn hóa lâu đời

Văn hóa cũng đóng vai trò quyết định trong việc duy trì thói quen này. Ở Trung Quốc và nhiều quốc gia châu Á, tư thế ngồi xổm là một phần của cuộc sống hàng ngày từ thời thơ ấu.

Khái niệm “Asian Squat” (dáng ngồi xổm kiểu châu Á với toàn bộ bàn mặt chân chạm đất) là điều rất tự nhiên đối với đại đa số người dân tại đây. Cơ gân Achilles và khớp hông của họ được rèn luyện để giữ thăng bằng ở tư thế này một cách thoải mái mà không bị mỏi hay ngã.

Thói quen được hình thành từ nhỏ khiến việc sử dụng nhà xí ngồi xổm trở thành một phản xạ tự nhiên. Ngược lại, nhiều người lớn tuổi hoặc người sinh sống ở các vùng nông thôn cảm thấy tư thế ngồi bệt rất kỳ quặc, khó chịu và khó đi vệ sinh. Sự gắn kết mang tính thế hệ này giữ cho nhà vệ sinh ngồi xổm luôn có chỗ đứng vững chắc trong đời sống thường nhật