Author: bachdn

Mong sớm có nơi ở an toàn

Được xây dựng vào giai đoạn 1984-1988 để bố trí chỗ ở cho cán bộ, công nhân viên Bộ Thủy lợi trước đây (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường), chung cư 23B Hàng Tre, tại số 162 đường Trần Quang Khải, phường Hoàn Kiếm, TP Hà Nội, gồm hai khối nhà cao 5 tầng với khoảng 125 hộ dân sinh sống. Sau khoảng 40 năm sử dụng, nhiều hạng mục đã xuống cấp, việc sửa chữa riêng lẻ của từng gia đình khó khắc phục được những bất cập chung của công trình. Hệ thống điện, cấp thoát nước tại đây thiếu đồng bộ, dây điện, dây cáp chằng chịt, đấu nối tự phát, tại đây cũng xảy ra tình trạng cơi nới, lắp đặt “chuồng cọp” tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn trong công tác phòng cháy, chữa cháy.

Nhiều căn hộ tại chung cư 23B Hàng Tre (phường Hoàn Kiếm, TP Hà Nội) cơi nới, lắp đặt “chuồng cọp”, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.  

Ông Nguyễn Văn Hùng, 68 tuổi, Tổ trưởng Tổ dân phố Lý Thái Tổ 2, phường Hoàn Kiếm cho biết, gia đình ông đã sinh sống tại khu tập thể khoảng 40 năm và nhiều lần phải tự sửa chữa các hạng mục trong nhà. “Một số cột, dầm của tòa nhà xuất hiện vết nứt, bong tróc. Căn hộ tầng 2 thường xuyên bị dột khi mưa lớn khiến tường ẩm mốc, bong sơn. Gia đình cũng phải gia cố lại hệ thống điện để bảo đảm an toàn. Hạng mục nào hư hỏng trong nhà thì mỗi hộ tự khắc phục, còn những phần sử dụng chung, các gia đình cùng đóng góp kinh phí sửa chữa. Chúng tôi đều mong chung cư sớm được cải tạo để có nơi ở an toàn, điều kiện sống của người dân được tốt hơn”, ông Hùng chia sẻ. Theo kết quả kiểm định, công trình được đánh giá ở mức nguy hiểm cấp C. Phương án cải tạo dự kiến thay thế các dãy nhà cũ bằng tòa nhà gồm 21 tầng nổi và 3 tầng hầm, với thời gian thực hiện dự kiến khoảng 30 tháng. Tình trạng xuống cấp cũng diễn ra tại khu tập thể 15C Trần Khánh Dư (phường Cửa Nam, TP Hà Nội). Được xây dựng từ thập niên 1990, khu tập thể gồm hai tòa nhà 5 tầng với 49 căn hộ cũng đã bộc lộ nhiều hư hỏng sau hơn 30 năm sử dụng. Căn nhà của nhiều gia đình tại đây thường xuyên bị nước từ mái ngấm xuống mỗi khi trời mưa, tường nhà xuất hiện nhiều vết ố vàng, bong tróc lớp vật liệu, ảnh hưởng đến sinh hoạt.

Khơi thông nguồn lực từ những khu nhà cũ

Theo thống kê của Sở Xây dựng TP Hà Nội, Hà Nội có khoảng 2.160 chung cư cũ cần rà soát, cải tạo, nhưng mới chỉ có khoảng 19 dự án được triển khai. Cũng theo thống kê của Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh, hiện thành phố có khoảng 470 chung cư xây dựng trước năm 1975, trong đó có 16 chung cư cấp D thuộc diện phải di dời, tháo dỡ. Quỹ chung cư cũ tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh là ví dụ cho sự chênh lệch giữa giá trị tiềm năng của đất đai và hiệu quả khai thác thực tế. Phần lớn các khu nhà này được xây dựng từ nhiều thập kỷ trước, chủ yếu là các dãy nhà 4-5 tầng, nằm tại những vị trí có giá trị cao trong khu vực nội đô. Tuy nhiên, quá trình sử dụng kéo dài qua hàng chục năm khiến nhiều công trình xuống cấp, hạ tầng kỹ thuật quá tải, mật độ xây dựng thiếu hợp lý, không gian công cộng bị thu hẹp…

Tái thiết chung cư để nâng cao chất lượng sống, góp phần chỉnh trang đô thị. Trong ảnh: Chung cư Imperia Sky Garden (phường Vĩnh Tuy, TP Hà Nội). 

Để chuyển tiềm năng ấy thành nguồn lực thực hiện dự án, trước hết cần xác lập cơ chế huy động, quản lý và phân bổ nguồn vốn ngay từ đầu, bảo đảm minh bạch, khả thi và hài hòa lợi ích giữa người dân, doanh nghiệp và Nhà nước. “Cần phải xem xét khai thác một cách hợp lý các giá trị nguồn lực, nghiên cứu cơ chế tài chính dài hạn cho tái thiết thông qua một tài khoản tích lũy riêng, tránh dồn gánh nặng tài chính lên cư dân khi công trình đã xuống cấp. Bên cạnh đó, các chính sách đặt ra cần phải tính đến nhóm yếu thế như người cao tuổi, các hộ có thu nhập thấp, gia đình chính sách và người chỉ có duy nhất một căn nhà. Các nhóm này không thể bị đặt vào tình trạng mất chỗ ở chỉ vì chưa đủ khả năng thực hiện nghĩa vụ tài chính tại một thời điểm. Do đó cần nghiên cứu những hình thức hỗ trợ như trả góp dài hạn, tín dụng ưu đãi, thuê mua, bố trí căn hộ phù hợp hoặc giãn nghĩa vụ tài chính trong trường hợp đặc biệt”, TS Nguyễn Văn Đính, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam nhận định. Khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai phải đi đôi với bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân, khi đó, bài toán tái thiết chung cư mới có thể được giải quyết một cách bền vững.

Từng bước trùng tu, tôn tạo

Theo Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch, từ năm 2025 đến nay, nhiều công trình được hoàn thành hoặc đang triển khai, như: Khu Lưu niệm Nhạc sĩ Cao Văn Lầu hoàn thành tu bổ với tổng kinh phí gần 4 tỷ đồng; công trình Di tích quốc gia Chiến thắng Ðầm Dơi – Cái Nước – Chà Là được khánh thành vào ngày 15/10/2025 với tổng mức đầu tư hơn 106 tỷ đồng; Di tích Lịch sử Khu căn cứ Tỉnh uỷ tại Xẻo Ðước được đầu tư trùng tu, tôn tạo từ năm 2025; Di tích quốc gia đặc biệt Khảo cổ Vĩnh Hưng được phê duyệt chủ trương đầu tư tu sửa cấp thiết với tổng kinh phí trên 14,4 tỷ đồng; dự án trùng tu, nâng cấp Ðền thờ 10 Anh hùng liệt sĩ Khởi nghĩa Hòn Khoai đang được triển khai, với tổng mức đầu tư hơn 6,1 tỷ đồng.

Việc khai thác giá trị Di tích quốc gia đặc biệt Căn cứ Cái Chanh (xã Ninh Thạnh Lợi) chưa phát huy hiệu quả, do hệ thống giao thông dẫn đến khu di tích còn hạn chế.

Song song đó, nhiều di tích khác như: Ðình Tân Hưng; Ðịa điểm nổi dậy của nông dân Ninh Thạnh Lợi năm 1927; Căn cứ Cái Chanh; Ðền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh… được lập hồ sơ, trình cấp thẩm quyền xem xét bố trí nguồn vốn hoặc đang triển khai tu bổ, chống xuống cấp.

Với những di tích phân cấp cho địa phương quản lý, ban quản lý, ban trị sự di tích chủ động huy động nguồn lực thực hiện bảo tồn, tôn tạo. Trong đó, đình An Trạch hoàn thành việc tu bổ; Tiên Sư cổ miếu đang được thực hiện tu bổ từ nguồn kinh phí xã hội hoá; các di tích Thiên Hậu Cung, đình Tân Long đã được khảo sát hạng mục xuống cấp và đang lập thủ tục xác nhận di tích xuống cấp để thông qua cấp thẩm quyền cho chủ trương tu bổ từ nguồn kinh phí xã hội hoá; với Di tích Nhà cổ số 25, UBND phường Bạc Liêu cân đối kinh phí, lập thủ tục xin chủ trương tu bổ.

Di tích quốc gia Chiến thắng Ðầm Dơi – Cái Nước – Chà Là (Xã Trần Phán) được khánh thành tháng 10/2025 với tổng mức đầu tư hơn 106 tỷ đồng.

Cùng với tu bổ, công tác quản lý, bảo vệ di tích từng bước được kiện toàn, phù hợp yêu cầu quản lý di sản văn hoá trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Ông Lê Minh Sơn, Giám đốc Bảo tàng tỉnh, cho biết, đơn vị được giao trực tiếp quản lý 16 di tích (gồm 3 di tích quốc gia đặc biệt, 10 di tích quốc gia và 3 di tích cấp tỉnh); 96 di tích còn lại được giao cho các cơ quan, đơn vị, chính quyền địa phương và ban trị sự quản lý.

“Công tác phối hợp giữa Bảo tàng tỉnh với các cơ quan, đơn vị, địa phương, ban trị sự và tổ chức, cá nhân được giao quản lý di tích được duy trì thông qua hướng dẫn chuyên môn, kiểm kê di sản, kiểm tra hiện trạng, đề xuất phương án bảo quản, tu bổ và tổ chức các hoạt động văn hoá, lễ hội tại di tích”, ông Lê Minh Sơn thông tin.

Ông Lý Vỹ Triều Dương, Phó Giám đốc Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch, cho biết, nhiều di tích sau khi được đầu tư tu bổ, tôn tạo từng bước phát huy hiệu quả, góp phần lan toả các giá trị lịch sử, văn hoá của địa phương, nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo tồn di sản và đóng góp vào phát triển du lịch văn hoá của tỉnh.

Cần đầu tư trọng điểm, gắn với kết nối giao thông

Tuy nhiên, công tác quy hoạch, bảo tồn, tu bổ và tôn tạo di tích vẫn còn nhiều hạn chế. Nguồn lực còn phân tán, chủ yếu tập trung xử lý các công trình, hạng mục xuống cấp hoặc những yêu cầu cấp thiết; chưa hình thành kế hoạch tổng thể, dài hạn để xác định thứ tự ưu tiên và lộ trình đầu tư.

“Nhiều di tích xuống cấp hoặc có nhu cầu tu bổ nhưng tiến độ hoàn thiện thủ tục, lập dự án, bố trí nguồn vốn và triển khai thực hiện còn chậm. Một số di tích có giá trị lịch sử, văn hoá và tiềm năng phát huy chưa được đầu tư tương xứng, chẳng hạn như di tích Ðịa điểm Làng rừng Vồ Dơi, Khu Lưu niệm Nghệ nhân dân gian Nguyễn Long Phi (Bác Ba Phi)…”, ông Lý Vỹ Triều Dương thẳng thắn nhìn nhận.

Sau cải tạo, Di tích lịch sử – văn hoá cấp quốc gia Nhà Dây Thép (phường An Xuyên) vẫn chưa phát huy hiệu quả.

Bên cạnh đó, tại một số di tích, hoạt động còn đơn điệu, thiếu điểm nhấn, thiếu không gian trải nghiệm và các điều kiện, dịch vụ hỗ trợ. Sự kết nối giữa di tích với các tuyến, điểm du lịch còn hạn chế. Một số di tích có giá trị và tiềm năng lớn như: Di tích Nọc Nạng, Khảo cổ Vĩnh Hưng, Ðịa điểm tập kết ra Bắc tại Sông Ðốc… vẫn chưa được khai thác tương xứng.

Ðể phát huy hiệu quả giá trị lịch sử, văn hoá của các di tích, trước hết cần ưu tiên nguồn lực đầu tư đối với các di tích xuống cấp, kịp thời trùng tu, bảo tồn. Cùng với đó, lựa chọn một số di tích có giá trị tiêu biểu, có điều kiện và tiềm năng phát triển du lịch để tập trung nguồn lực đầu tư, tạo điểm nhấn, hình thành sản phẩm du lịch văn hoá đặc trưng của tỉnh. Hạ tầng giao thông kết nối các di tích với những tuyến, điểm du lịch trọng điểm cũng cần được quan tâm đầu tư, tạo thuận lợi cho người dân, du khách đến tham quan, trải nghiệm và học tập, nghiên cứu.

Hệ thống di tích trên địa bàn Cà Mau đa dạng về loại hình, bao gồm di tích lịch sử, khảo cổ, kiến trúc nghệ thuật và danh lam thắng cảnh…, phản ánh quá trình hình thành, đấu tranh cách mạng và những giá trị văn hoá đặc sắc của vùng đất Cà Mau. Khi được đầu tư đúng mức, kết nối tốt và khai thác phù hợp, mỗi di tích không chỉ là địa chỉ giáo dục truyền thống mà còn là điểm đến văn hoá, không gian trải nghiệm đặc sắc, tăng sức hút cho du lịch Cà Mau.

Ngày 9/10, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh cùng đoàn công tác kiểm tra thực địa dự án cao tốc TP.HCM – Mộc Bài tại xã Phú Hòa Đông, đồng thời rà soát tiến độ thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và bàn giao mặt bằng.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM, đoạn tuyến qua địa bàn thành phố dài khoảng 24,7km, đi qua 5 xã gồm: Phú Hòa Đông, Nhuận Đức, Thái Mỹ, Củ Chi và Tân An Hội. Dự án ảnh hưởng đến 2.118 trường hợp, với tổng diện tích đất dự kiến thu hồi khoảng 217,65ha.

Đến nay, có 1.993 trường hợp đồng ý nhận tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, đạt 94,1%, với tổng kinh phí hơn 5.064 tỷ đồng. Số trường hợp đồng ý bàn giao mặt bằng đạt 2.089, tương đương 98,63%, với diện tích đã bàn giao 185,17ha.

Dù tỷ lệ đồng thuận và bàn giao mặt bằng đạt mức cao, tiến độ triển khai vẫn chưa đáp ứng yêu cầu đề ra tại cuộc họp giao ban trước đó.

Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh yêu cầu các địa phương tập trung giải quyết dứt điểm những trường hợp còn tồn đọng, phấn đấu hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng ngay trong tháng 10/2026.

Đoàn công tác UBND TP.HCM kiểm tra thực địa dự án cao tốc TP.HCM – Mộc Bài tại xã Phú Hòa Đông.

Một trong những vấn đề cần ưu tiên xử lý là bố trí tái định cư và hỗ trợ tiền tạm cư cho người dân trong thời gian chờ nhận nền. Khu tái định cư phục vụ dự án tại xã Nhuận Đức dự kiến hoàn thành, đưa vào sử dụng vào cuối năm 2026.

Trước đó, ngày 7/9/2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM đã đề nghị UBND Thành phố chấp thuận xác định việc bàn giao mặt bằng dự án là nhiệm vụ cấp bách nhằm phục vụ thi công.

Ngày 7/10, UBND TP.HCM giao Sở Tư pháp chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông thành phố và các địa phương liên quan rà soát cơ sở pháp lý, điều kiện và đối tượng được hỗ trợ tiền tạm cư.

Các đơn vị phải tham mưu, đề xuất để UBND thành phố xem xét, quyết định trước ngày 10/10.

Đối với những vướng mắc về tái định cư, tiền tạm cư, nhà xưởng, cây trồng và vật nuôi, ông Hoàng Nguyên Dinh yêu cầu các đơn vị hướng dẫn cụ thể, kiểm tra từng trường hợp để xây dựng phương án giải quyết phù hợp, bảo đảm quyền lợi của người dân và tiến độ chung của dự án.

Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh kiểm tra tại dự án.

Với các hộ chưa bàn giao mặt bằng, địa phương cần tiếp tục tuyên truyền, vận động, giải thích rõ chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; đồng thời linh hoạt xử lý từng trường hợp, hạn chế tối đa việc phải áp dụng biện pháp cưỡng chế.

Các đơn vị cũng được yêu cầu rà soát đầy đủ hồ sơ, phối hợp với Công an TP.HCM xây dựng phương án bảo đảm an ninh, trật tự trong quá trình triển khai.

Tại buổi kiểm tra, đại diện liên danh nhà thầu gồm Tổng công ty Đầu tư xây dựng 194 và Công ty cổ phần Lizen cam kết hoàn thành các hạng mục trước tháng 11/2028, bảo đảm mục tiêu đưa toàn tuyến vào khai thác.

Do ảnh hưởng của thời tiết bất lợi và khó khăn trong việc tiếp cận mặt bằng, nhà thầu dự kiến huy động toàn bộ máy móc, thiết bị trong tháng 11 và 12/2026. Đồng thời, đơn vị sẽ tổ chức thông tuyến đường công vụ từ TP.HCM đi Mộc Bài để phục vụ thi công dọc tuyến.

Việc đẩy nhanh giải phóng mặt bằng được xem là điều kiện then chốt để nhà thầu tiếp cận công trường, triển khai các hạng mục xây dựng và bảo đảm tiến độ tổng thể của dự án cao tốc TP.HCM – Mộc Bài.

Theo phản ánh của công dân, ông Nguyễn Văn A. nhận chuyển nhượng một thửa đất từ hộ gia đình khác vào năm 2013. Tại thời điểm nhận chuyển nhượng, thửa đất được xác định là đất nuôi trồng thủy sản (NTS).

Đến năm 2019, bản đồ địa chính tiếp tục ghi nhận thửa đất là đất nuôi trồng thủy sản. Tuy nhiên, năm 2024, ông A. đổ đất san lấp, tạo mặt bằng để trồng cây hàng năm khác (HNK), cụ thể là trồng ngô. Từ đó đến nay, thửa đất được sử dụng để trồng cây màu.

Nay ông A. có nhu cầu xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ). Qua kiểm tra thực địa, chính quyền địa phương phát hiện việc ông A. đổ đất làm mất hiện trạng đất NTS (đã được đo đạc và ghi nhận trên bản đồ địa chính năm 2019).

Từ tình huống này, công dân đặt vấn đề: Cơ quan chức năng có thể xử phạt ông A. về hành vi không đăng ký đất đai (quy định tại khoản 1 Điều 16 Nghị định 123/2024) và hủy hoại đất (quy định tại khoản 2 Điều 14 Nghị định 123/2024) hay không?

Nếu thửa đất phù hợp với quy hoạch sử dụng đất ở tại thời điểm xử phạt, khi xử phạt vi phạm không khôi phục hiện trạng ban đầu của đất về đất NTS (nộp phạt gấp 2 lần số tiền phạt), sau đó xét cấp giấy chứng nhận cho ông A. theo hiện trạng là đất trồng cây hàng năm khác có được không?

Ngoài ra, sau khi được cấp sổ đỏ cho đất trồng cây hàng năm khác, ông A. có thể làm thủ tục chuyển mục đích sang đất ở hay không? Hoặc cơ quan chức năng có thể công nhận một phần diện tích theo hạn mức giao đất ở của địa phương là đất ở, phần còn lại là đất trồng cây hàng năm khác?

Đất ao sau khi san lấp, chuyển sang trồng cây hàng năm có được cấp sổ đỏ đất ở nếu phù hợp quy hoạch? Ảnh minh họa: Hồng Khanh

Trả lời nội dung trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết phản ánh của công dân chưa làm rõ thửa đất đã được Nhà nước giao đất, cho thuê đất hay thuộc trường hợp có giấy tờ về quyền sử dụng đất. Vì vậy, cơ quan này chưa có đủ cơ sở để đưa ra câu trả lời cụ thể.

Tuy nhiên, Bộ dẫn các quy định liên quan tại Nghị định 123/2024 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, làm căn cứ để xác định hành vi vi phạm và hướng xử lý.

Cụ thể, tại điểm b khoản 3 Điều 3 Nghị định 123/2024, thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm để tính thời hiệu xử phạt đối với các hành vi quy định tại Điều 14, Điều 24, Điều 26 và Điều 27 được xác định là thời điểm đã thực hiện xong các hoạt động của hành vi vi phạm.

Theo khoản 2 Điều 7 Nghị định 123/2024, tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm được xác định theo người sử dụng đất, loại đất theo Điều 9 Luật Đất đai và hiện trạng sử dụng đất trước khi vi phạm, bao gồm địa hình, địa vật, công trình trên đất. Tình trạng này phải được ghi nhận trong biên bản vi phạm hành chính.

Việc xác định hiện trạng ban đầu cần dựa trên hồ sơ, tài liệu thể hiện tình trạng đất trước khi xảy ra vi phạm. Nếu không có hồ sơ, tài liệu, người có thẩm quyền lập biên bản phải xác minh trên cơ sở ý kiến trình bày của người vi phạm và ý kiến của UBND cấp xã.

Theo khoản 2, khoản 4 và khoản 5 Điều 14 Nghị định 123/2024, hành vi làm biến dạng địa hình có thể bị xử phạt nếu thuộc các trường hợp như thay đổi độ dốc bề mặt đất, hạ thấp bề mặt đất, san lấp đất có mặt nước chuyên dùng hoặc san lấp làm nâng cao, hạ thấp bề mặt đất sản xuất nông nghiệp, đất nuôi trồng thủy sản, dẫn đến mất hoặc giảm khả năng sử dụng đất theo mục đích đã được xác định.

Quy định này có các trường hợp ngoại lệ, trong đó có một số hoạt động cải tạo đất phù hợp với mục đích sử dụng đất được giao, cho thuê, công nhận hoặc phù hợp với dự án đầu tư được cấp có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận.

Mức phạt đối với hành vi làm biến dạng địa hình được xác định theo diện tích đất vi phạm, cụ thể: Dưới 0,05ha phạt tiền từ 5-10 triệu đồng; từ 0,05ha đến dưới 0,1ha phạt tiền từ 10-20 triệu đồng.

Từ 0,1ha đến dưới 0,5ha phạt tiền từ 20-50 triệu đồng; từ 0,5ha đến dưới 1ha: Phạt tiền từ 50-100 triệu đồng; từ 1ha trở lên: Phạt tiền từ 100-200 triệu đồng.

Đối với hành vi vi phạm thuộc trường hợp không có tính khả thi để khôi phục tình trạng ban đầu của đất, mức phạt bằng 2 lần mức phạt tương ứng, nhưng tối đa không quá 500 triệu đồng đối với cá nhân và 1 tỷ đồng đối với tổ chức.

Bên cạnh hình thức phạt tiền, biện pháp khắc phục hậu quả được quy định là buộc khôi phục tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm, trừ trường hợp việc khôi phục không có tính khả thi trên thực địa.

UBND cấp tỉnh căn cứ tình hình thực tế tại địa phương để quy định những trường hợp không có tính khả thi và mức độ khôi phục tình trạng ban đầu của đất.

Không đăng ký đất đai có thể bị phạt đến 3 triệu đồng

Ngoài hành vi làm biến dạng địa hình, công dân cũng đặt vấn đề xử phạt ông A. về hành vi không đăng ký đất đai.

Theo Điều 16 Nghị định 123/2024, hành vi không thực hiện đăng ký đất đai lần đầu theo các trường hợp được quy định tại Luật Đất đai có thể bị phạt tiền từ 1-2 triệu đồng.

Đối với hành vi không đăng ký biến động đất đai thuộc các trường hợp được quy định, mức phạt là 2-3 triệu đồng. Biện pháp khắc phục hậu quả là buộc thực hiện đăng ký đất đai theo quy định.

Nghị định 281/2026 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 123/2024 cũng sửa đổi khoản 2 Điều 16, quy định mức phạt 2-3 triệu đồng đối với hành vi không đăng ký biến động đất đai thuộc các trường hợp luật định, trừ trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất theo Điều 127 Luật Đất đai.

Đối với đề xuất không khôi phục hiện trạng đất nuôi trồng thủy sản, sau đó cấp sổ đỏ theo hiện trạng đất trồng cây hàng năm khác hoặc công nhận một phần diện tích là đất ở, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết chưa đủ cơ sở để kết luận.

Theo cơ quan này, do chưa có đầy đủ hồ sơ và tình tiết pháp lý cụ thể, chưa thể xác định ông A. có đủ hay không đủ điều kiện được chuyển mục đích sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị công dân liên hệ chính quyền địa phương nơi có đất để được hướng dẫn, xem xét và giải quyết theo quy định.

Khu đô thị mới Pháp Vân được khởi công từ tháng 10/2002 và hoàn thành các hạng mục chính vào năm 2005, do Tổng công ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị (HUD) làm chủ đầu tư. Dự án có quy mô khoảng 35ha, bao gồm chung cư thương mại, tái định cư và khu nhà ở sinh viên, xã hội.

Các tòa chung cư thuộc khu nhà ở thương mại và tái định cư do HUD phát triển thường được gọi theo tên Nơ. Phần lớn các tòa cao 9-11 tầng, được quy hoạch với mật độ tương đối thấp, có khuôn viên cây xanh và sân chơi nội khu. 

Các khu chung cư được xây dựng và bàn giao theo từng giai đoạn trong khoảng năm 2005-2008. Căn hộ chủ yếu có diện tích khoảng 60-88m2, phù hợp với các hộ gia đình có nhu cầu 2-3 phòng ngủ.

Bên cạnh các tòa nhà của HUD, khu đô thị còn có 6 tòa nhà A1-A6 cao 19 tầng thuộc khu nhà ở sinh viên, được thành phố đầu tư xây dựng từ năm 2009. 

Dự án chung cư tại Pháp Vân. Ảnh: D.Anh

Thời điểm những căn hộ đầu tiên được đưa ra thị trường khoảng năm 2004-2008, giá bán ban đầu do chủ đầu tư công bố được cho là khoảng 4,5-7,5 triệu đồng/m2. Với diện tích phổ biến 60-88m2, giá một căn hộ khi đó chỉ vài trăm triệu đồng.

Đến giai đoạn 2012-2016, giá chào bán căn hộ trên thị trường thứ cấp tăng lên khoảng 14-18 triệu đồng/m2. Sau đó, mặt bằng giá tiếp tục đi lên cùng với sự phát triển của hạ tầng khu vực phía Nam Hà Nội và đà tăng của thị trường chung cư.

Theo một số môi giới, thị trường chung cư tại Pháp Vân hiện kém sôi động hơn một số khu vực có nguồn cung mới do quy hoạch từ khá sớm, các tòa nhà đã có tuổi đời trên 15 năm. Mật độ dân cư tại nhiều khu còn thấp, hoạt động kinh doanh, dịch vụ chưa phát triển mạnh, thiếu các tuyến phố thương mại sầm uất. 

Những yếu tố này khiến sức hút đối với người mua ở thực và thanh khoản căn hộ thấp hơn một số khu vực có nguồn cung mới và hệ thống tiện ích phát triển.

Chung cư hơn 20 năm tuổi giá hơn 60 triệu đồng/m2

Ông Nguyễn Văn Việt, môi giới bất động sản, cho rằng sau nhiều năm, Pháp Vân đã trở thành khu dân cư hình thành tương đối hoàn chỉnh với hệ thống nhà ở, trường học, dịch vụ và hạ tầng giao thông sẵn có. 

Lợi thế của các căn hộ cũ tại đây là diện tích tương đối rộng và môi trường sống đã ổn định. Tuy nhiên, tuổi đời công trình, chất lượng nội thất và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn sống là những yếu tố người mua phải cân nhắc khi so sánh với các dự án chung cư mới ở khu vực phía Nam.

Các chung cư tại Pháp Vân được đưa vào sử dụng nhiều năm. Ảnh: D.Anh

Hiện giá chào bán căn hộ tại Pháp Vân phổ biến khoảng 55-68 triệu đồng/m2, tùy tòa, diện tích, tầng, vị trí và chất lượng nội thất. Một số căn được rao trên 60 triệu đồng/m2. Tổng giá mỗi căn dao động khoảng 3,5-5,8 tỷ đồng.

Tại tòa Nơ 1, các căn 3 phòng ngủ diện tích 81-82m2 được chào bán khoảng 4,6-5,2 tỷ đồng, tương đương 57-63 triệu đồng/m2. Tại Nơ 2, một căn 2 phòng ngủ diện tích 68-70m2 có giá khoảng 4-4,3 tỷ đồng, tương đương 58-63 triệu đồng/m2.

Tòa Nơ 6 có các căn 2 phòng ngủ diện tích khoảng 60m2, giá chào bán 3,5-3,8 tỷ đồng, tương đương 58-63 triệu đồng/m2. Tại Nơ 7, căn 3 phòng ngủ diện tích 82-88m2 có giá khoảng 5-5,4 tỷ đồng, tương đương 61-64 triệu đồng/m2.

Ở Nơ 8, căn hộ 3 phòng ngủ diện tích khoảng 85m2 được chào bán khoảng 5,2-5,5 tỷ đồng, tương đương 61-65 triệu đồng/m2. Các tòa Nơ 18 và Nơ 19 có căn 3 phòng ngủ diện tích 78-86m2, giá khoảng 4,8-5,3 tỷ đồng, tương đương 60-65 triệu đồng/m2.

Tại Nơ 23, các căn 2 phòng ngủ diện tích 63-74m2 được chào bán khoảng 3,8-4,7 tỷ đồng, tương đương 60-63 triệu đồng/m2.

Nhà máy do Công ty Cổ phần Đặng Đoàn Nguyễn làm chủ đầu tư; bà Nguyễn Thụy Đông Đào, tức ca sĩ Đông Đào, là Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc công ty.

Tài sản được rao bán gồm quyền sử dụng đất tại thửa đất số 130, tờ bản đồ số 6, tại xã Bình Khánh (xã Tam Thôn Hiệp, huyện Cần Giờ cũ), TPHCM.

Diện tích thửa đất 12.809,8m2, là đất cơ sở sản xuất, kinh doanh (xây dựng nhà máy xử lý nước lợ). Đất do nhà nước giao, có thu tiền sử dụng đất, thời hạn sử dụng đất đến hết ngày 20/10/2056.

Ngoài ra, tài sản được ngân hàng rao bán gồm toàn bộ hệ thống dây chuyền, máy móc, thiết bị của nhà máy xử lý nước lợ, dây chuyền nước đóng chai (tài sản thuộc Nhà máy nước Cần Giờ), nhà máy tại xã Bình Khánh, TPHCM (xã Tam Thôn Hiệp, huyện Cần Giờ cũ).

Giá khởi điểm của tài sản là 52,188 tỷ đồng. Trong đó, giá khởi điểm của quyền sử dụng đất là 49,326 tỷ đồng; giá khởi điểm bán đấu giá tài sản là toàn bộ hệ thống dây chuyền, máy móc, thiết bị của nhà máy là 2,862 tỷ đồng.

Giá khởi điểm đã bao gồm thuế GTGT, chưa bao gồm các loại thuế, phí liên quan đến chuyển nhượng tài sản theo quy định pháp luật.

Trong thông báo, Agribank Chi nhánh Trung tâm Sài Gòn đề nghị Công ty Cổ phần Đặng Đoàn Nguyễn và bà Nguyễn Thụy Đông Đào phối hợp chặt chẽ với đơn vị bán đấu giá.

Nhà máy nước Cần Giờ là dự án do Công ty Cổ phần Đặng Đoàn Nguyễn làm chủ đầu tư. Bà Nguyễn Thụy Đông Đào (ca sĩ Đông Đào) làm Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc công ty. 

Với nhu cầu vay vốn mua nhà ở xã hội trên địa bàn tỉnh đang ở mức cao, trong khi nguồn vốn cho vay còn hạn chế, UBND tỉnh đã quan tâm, bổ sung thêm nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác qua ngân hàng chính sách xã hội (NHCSXH) để đáp ứng nhu cầu vay vốn của người dân.

Nhu cầu vay vốn rất lớn

Theo Chi nhánh NHCSXH tỉnh, trong 9 tháng năm 2026, các dự án nhà ở xã hội lớn còn chưa mở bán, nhưng doanh số cho vay đã đạt 129 tỷ đồng, với 202 lượt khách hàng vay vốn; doanh số thu nợ đạt 46 tỷ đồng. Đến nay, tổng dư nợ của chương trình đạt 476 tỷ đồng với 1.155 hộ vay còn dư nợ, tăng 82 tỷ đồng so với đầu năm, đạt 57% kế hoạch Trung ương giao. Những con số nêu trên cho thấy nhu cầu tiếp cận nguồn vốn ưu đãi để mua, thuê mua nhà ở xã hội trên địa bàn khá lớn. Đặc biệt, khi nhiều dự án nhà ở xã hội đang được triển khai, chuẩn bị đưa sản phẩm ra thị trường, nhu cầu vay vốn của người dân dự kiến sẽ tiếp tục tăng cao trong thời gian tới.

Công trường thi công Khu nhà ở xã hội CT-02 (phường Nam Nha Trang). Ảnh: M.HÙNG

Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, Chi nhánh NHCSXH tỉnh đã phối hợp với các sở, ngành và chủ đầu tư các dự án nhà ở xã hội rà soát nhu cầu, xây dựng phương án và phân bổ nguồn vốn giai đoạn 2026 – 2027. Kết quả, 5 chủ đầu tư: Công ty TNHH Đầu tư MK Holdings, Công ty Cổ phần Đầu tư Hacom Holdings, Công ty Cổ phần Đông Á Golden Square, Công ty Cổ phần Đầu tư VCN, Công ty Cổ phần Thành Đông Ninh Thuận đã cung cấp thông tin về dự án, tiến độ thực hiện, thời gian tiếp nhận hồ sơ và thời gian dự kiến ký hợp đồng mua, thuê mua nhà ở xã hội, với tổng số hơn 4.200 căn hộ. Trong đó, Dự án Nhà ở xã hội tại Khu đô thị biển Bình Sơn – Ninh Chử (Khu K2, phường Đông Hải) của Công ty Cổ phần Đầu tư Hacom Holdings, Dự án Khu nhà ở xã hội VCN Vĩnh Hải (phường Bắc Nha Trang) của Công ty Cổ phần Đầu tư VCN và Dự án Khu nhà ở xã hội CT-01 (phường Nam Nha Trang) của Công ty Cổ phần Đông Á Golden Square đã đủ điều kiện ký hợp đồng mua bán. Dự án Khu nhà ở xã hội CT-02 (phường Nam Nha Trang) của Công ty TNHH Đầu tư MK Holdings dự kiến đủ điều kiện ký hợp đồng mua bán trong tháng 10-2026. 

Với số lượng lớn căn hộ của các dự án nhà ở xã hội, Chi nhánh NHCSXH tỉnh đã phối hợp với chủ đầu tư rà soát số lượng khách hàng có nhu cầu vay vốn. Kết quả bước đầu cho thấy, khoảng 1.309 căn hộ có dự kiến vay vốn tại NHCSXH, với tổng nhu cầu vốn khoảng 1.315 tỷ đồng. Đây là con số khá lớn so với nguồn vốn hiện có, đặt ra yêu cầu phải chủ động bổ sung nguồn lực tín dụng để người dân có nhu cầu mua nhà ở xã hội được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi.

Bổ sung nguồn vốn tín dụng

Được tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi có ý nghĩa quan trọng trong quá trình tạo lập chỗ ở của người dân. Với lãi suất ưu đãi, thời gian vay phù hợp, nguồn vốn từ NHCSXH giúp giảm áp lực tài chính ban đầu, tạo điều kiện để người vay từng bước ổn định cuộc sống. Ông Trần Minh Cường (người dân phường Nam Nha Trang) cho biết, gia đình ông đã đăng ký mua nhà ở xã hội tại một dự án ở phường Nam Nha Trang và được các cơ quan chức năng, chủ đầu tư xác nhận đủ điều kiện mua nhà ở xã hội. Ông mong được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi từ NHCSXH để giúp gia đình giảm bớt áp lực tài chính, sớm có nhà ở ổn định. 

Thi công nhà ở xã hội tại Khu đô thị biển Bình Sơn – Ninh Chử (Khu K2, phường Đông Hải). Ảnh: M.HÙNG

Theo ông Lê Minh Lộc – Phó Giám đốc Chi nhánh NHCSXH tỉnh, theo quyết định điều chỉnh chỉ tiêu kế hoạch tín dụng năm 2026 của NHCSXH, chỉ tiêu cho vay nhà ở xã hội giao cho chi nhánh được bổ sung thêm 45 tỷ đồng, nâng tổng chỉ tiêu được giao tăng trong năm 2026 lên 153 tỷ đồng. Hiện nay, nguồn vốn còn lại của chương trình khoảng 66 tỷ đồng. Trong khi đó, nhu cầu vay vốn tại các dự án nhà ở xã hội đang triển khai trên địa bàn dự kiến khoảng 1.315 tỷ đồng. Vì vậy, để thực hiện chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND tỉnh, UBND tỉnh về phát triển nhà ở xã hội, đồng thời tạo điều kiện để người dân tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, Chi nhánh NHCSXH tỉnh đã báo cáo đề nghị UBND tỉnh quan tâm, xem xét bổ sung 396 tỷ đồng nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác qua NHCSXH trong năm 2026 để giải ngân theo tiến độ các dự án. Nguồn vốn được bổ sung sẽ góp phần tăng khả năng cho vay đối với các đối tượng đủ điều kiện mua, thuê mua nhà ở xã hội; nhất là người lao động, cán bộ, công chức, viên chức và các đối tượng chính sách có nhu cầu thực sự về nhà ở nhưng khả năng tích lũy còn hạn chế.

Từ kiến nghị của Chi nhánh NHCSXH tỉnh, UBND tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành liên quan rà soát, tham mưu phương án xử lý. Cuối tháng 9, UBND tỉnh đã bổ sung hơn 103,9 tỷ đồng nguồn vốn ủy thác qua NHCSXH để cho vay chương trình nhà ở xã hội. Đây là sự quan tâm kịp thời của tỉnh nhằm chủ động chuẩn bị nguồn lực tín dụng, đáp ứng một phần nhu cầu vay vốn của người dân đối với các dự án nhà ở xã hội đủ điều kiện triển khai, ký hợp đồng mua bán. Thời gian tới, Chi nhánh NHCSXH tỉnh sẽ tiếp tục đề xuất Trung ương, UBND tỉnh quan tâm cân đối thêm nguồn vốn và phối hợp với các chủ đầu tư, cơ quan liên quan triển khai giải ngân cho khách hàng; đồng thời tuyên truyền, hướng dẫn người dân về điều kiện, thủ tục vay vốn và kiểm soát chặt chẽ để bảo đảm cho vay đúng đối tượng, đúng mục đích, bảo đảm nguồn vốn chính sách được sử dụng hiệu quả.

Tổng rà soát để lên lộ trình xử lý vi phạm

Trước đó, từ phản ánh của Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội về tình trạng một số công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có dấu hiệu vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng và phòng cháy, chữa cháy (PCCC), chính quyền xã Ô Diên đã khẩn trương thành lập các tổ công tác tổng rà soát trên địa bàn.

Nhiệm vụ của các tổ công tác là trực tiếp xuống hiện trường rà soát, thu thập thông tin hiện trạng sử dụng đất, hiện trạng công trình xây dựng tại các cơ sở tập kết, kinh doanh vật liệu xây dựng, tài
nguyên khoáng sản; lập danh sách chi tiết các vị trí có hoạt động tập kết, kinh doanh vật liệu xây dựng, tài nguyên khoáng sản bao gồm tên tổ chức, cá nhân, vị trí, diện tích, hồ sơ, tài liệu liên quan, hành vi vi phạm pháp luật (nếu có)…, thời gian thực hiện trong tháng 9-2026.

Toàn xã Ô Diên hiện có 264 cơ sở thuộc diện rà soát, trong đó tập trung nhiều ở các nhóm xưởng mộc, sản xuất gỗ, kho hàng, xưởng may, nhà trọ, cơ sở thu mua phế liệu… Ảnh: HL

Theo yêu cầu đặt ra, việc rà soát phải bảo đảm khách quan, thực chất, tránh hình thức. Đối với các cơ sở kinh doanh vật liệu xây dựng, ngoài việc kiểm tra điều kiện hoạt động, cần làm rõ diện tích và hiện trạng sử dụng đất, nguồn gốc vật liệu, hoạt động tập kết, vận chuyển cũng như những tác động đến môi trường và giao thông khu vực.

Đối với các hoạt động liên quan đến tài nguyên khoáng sản, việc xác minh nguồn gốc vật liệu, hồ sơ pháp lý và quá trình tập kết, vận chuyển là những nội dung cần được quan tâm. Đây cũng là cơ sở để phân biệt giữa những hoạt động đủ điều kiện theo quy định với các trường hợp có dấu hiệu vi phạm cần được kiểm tra, xử lý.

Tương tự, với các công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có dấu hiệu vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng và PCCC, địa phương cần xác định rõ thời điểm xây dựng, hiện trạng sử dụng, mục đích hoạt động và trách nhiệm của các bên liên quan. Quan trọng hơn, sau kiểm tra phải có biện pháp theo dõi, đôn đốc việc khắc phục. Đây là khâu có ý nghĩa quyết định để tránh tình trạng kiểm tra, lập biên bản nhưng sau đó vi phạm vẫn tồn tại hoặc tái diễn.

Vận động các trường hợp vi phạm tự tháo dỡ trước ngày 30-10

Theo tìm hiểu của phóng viên, Phó Chủ tịch UBND xã Ô Diên Nguyễn Khắc Quang vừa ký báo cáo về kết quả tổng rà soát đến thời điểm hết tháng 9-2026.

Một bãi kinh doanh vật liệu xây dựng trên địa bàn xã Ô Diên. Ảnh: HL

Theo đó, tới thời điểm hiện tại có 264 cơ sở, công trình thuộc diện cần rà soát, tập trung chủ yếu ở nhóm xưởng mộc, sản xuất/chế biến gỗ, kho gỗ – ván ép; kho hàng, kho giàn giáo; xưởng may, dệt, cắt vải, in; nhà trọ/nhà cho thuê; thu mua, tập kết phế liệu; cơ sở, bãi vật liệu xây dựng và các công trình tại khu vực ngoài đê, hành lang bảo vệ đê điều.

Một số khu vực tập trung nhiều cơ sở cần ưu tiên kiểm tra gồm: Khu chế biến lâm sản Dày Kẻ – Liên Trung, khu vực ngoài đê/ven đê Liên Hà – Liên Trung, các cụm Tân Lập, Đông Lai – Liên Hồng và một số khu vực Hạ Mỗ, Hồng Hà.

Trong số 264 cơ sở thì có 47 cơ sở vi phạm về trật tự xây dựng và 21 trường hợp đã có quyết định đình chỉ về PCCC; đồng thời đã thực hiện ngừng cung cấp điện đối với 55 cơ sở sản xuất kinh doanh thực hiện cấp điện sai mục đích, nguy cơ mất an toàn cháy nổ.

Theo UBND xã Ô Diên, trong quá trình rà soát vẫn còn tồn tại nhiều khó khăn, vướng mắc. Nhiều hồ sơ chưa hoàn thiện đầy đủ nguồn gốc đất, loại đất, mục đích sử dụng, thời điểm sử dụng/vi phạm, tình trạng giao/cho thuê/chuyển mục đích và căn cứ xác định hành vi; đặc biệt đối với đất nông nghiệp, đất công, khu vực ngoài đê, hành lang bảo vệ đê điều.

Bên cạnh đó, danh sách chuyên đề công trình sai phép/trái phép có phạm vi rộng nhưng chưa liên kết được với các hồ sơ cũ một số còn thiếu, việc xác định thời điểm xây dựng còn gặp một số khó khăn nhất định, các quyết định xử phạt, kết quả khắc phục/tháo dỡ/cưỡng chế đối với từng hồ sơ, hồ sơ đã qua nhiều thời điểm, công tác quản lý lưu trữ số hóa chưa tốt, cần rà soát thêm.

Cùng với đó, khối lượng hồ sơ lớn, trải trên nhiều địa bàn và lĩnh vực; yêu cầu đồng thời rà soát đất đai, xây dựng, môi trường, PCCC, điện nước, đăng ký kinh doanh, cư trú và tình trạng hoạt động thực tế tạo áp lực lớn về nhân lực và thời gian. Ngoài ra, việc xử lý dừng/chấm dứt hoạt động, ngừng điện nước, tháo dỡ/cưỡng chế có thể tác động đến việc làm, chỗ ở thuê, hoạt động sản xuất kinh doanh và phát sinh kiến nghị; cần tăng cường tuyên truyền, vận động, đối thoại và phương án bảo đảm an ninh trật tự.

Thực hiện chủ trương xử lý dứt điểm các vi phạm, xã Ô Diên đang tăng cường tuyên truyền, đối thoại và vận động trực tiếp các hộ dân, chủ cơ sở tự giác chấp hành; chủ động khắc phục tồn tại, di chuyển và tháo dỡ các hạng mục vi phạm theo yêu cầu. Mốc thời gian được đặt ra là trước ngày 30-10-2026. Các hộ, cơ sở thuộc diện phải khắc phục được vận động hoàn thành việc di chuyển, tháo dỡ trong thời gian này. Sau thời hạn trên, đối với trường hợp không chấp hành, cơ quan chức năng sẽ thực hiện các bước xử lý tiếp theo, trong đó có cưỡng chế tháo dỡ theo quy định pháp luật.