Author: bachdn

UBND tỉnh Nghệ An cho biết, ngày 08/10/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải đã ký văn bản về việc chấn chỉnh hoạt động khai thác, kinh doanh khoáng sản trên địa bàn tỉnh.

Trước đó, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Võ Trọng Hải đã kiểm tra hoạt động khai thác, kinh doanh cát, sỏi tại các địa bàn huyện cũ: Hưng Nguyên, Nam Đàn, Thanh Chương và Đô Lương.

Qua kiểm tra, phát hiện một số doanh nghiệp được cấp phép khai thác nhưng không có bến, bãi tập kết; phần lớn giấy phép có công suất nhỏ, thời gian cấp phép dài; việc niêm yết giá chưa phù hợp. Một số doanh nghiệp đã lắp đặt camera, trạm cân và kết nối dữ liệu nhưng vị trí lắp đặt chưa phù hợp, chưa bảo đảm kiểm soát sản lượng khoáng sản thực tế tại mỏ và bến, bãi. Các cơ quan quản lý nhà nước chưa có giải pháp hiệu quả để xử lý triệt để những hạn chế này.

 Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Võ Trọng Hải cùng Tổ công tác đi kiểm tra thực tế. Ảnh UBND tỉnh Nghệ An.

Để chấn chỉnh tình trạng trên, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các doanh nghiệp, cá nhân khai thác, kinh doanh cát, sỏi tuân thủ đúng phạm vi, thời gian, công suất, thiết kế và nội dung giấy phép được cấp; lắp đặt, vận hành camera, trạm cân và duy trì kết nối dữ liệu thường xuyên với hệ thống quản lý, giám sát khai thác khoáng sản do Mobifone Nghệ An xây dựng. Camera phải giám sát toàn bộ xe ra, vào khu vực mỏ và bến, bãi; trạm cân phải đặt tại vị trí thuận lợi, bảo đảm chỉ có một tuyến đường đi qua để kiểm soát toàn bộ sản lượng khai thác, kinh doanh. Các đơn vị phải niêm yết công khai giá bán tại mỏ, bến, bãi và có đầy đủ hóa đơn, chứng từ đối với toàn bộ sản lượng khoáng sản khai thác, tập kết, xuất bán.

Các mỏ, bến, bãi không đáp ứng yêu cầu phải dừng hoạt động để khắc phục; sau khi hoàn thành, báo cáo UBND xã, phường kiểm tra, xác nhận trước khi hoạt động trở lại. Doanh nghiệp được yêu cầu lập hồ sơ nâng công suất khai thác nhằm đáp ứng nhu cầu vật liệu xây dựng cho các công trình, dự án trên địa bàn.

Đối với Chủ tịch UBND các xã, phường, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu chỉ đạo các phòng chuyên môn và Công an cấp xã giám sát việc lắp đặt, vận hành, truyền dữ liệu camera, trạm cân; việc niêm yết giá và xuất hóa đơn theo quy định. Đồng thời, đình chỉ hoạt động để khắc phục đối với các doanh nghiệp, cá nhân khai thác, kinh doanh không có bến, bãi hoặc không lắp đặt, vận hành camera, trạm cân và truyền dữ liệu về hệ thống giám sát. Chính quyền địa phương tổ chức kiểm tra, xác nhận việc khắc phục sau khi nhận được báo cáo; phối hợp lựa chọn vị trí lắp đặt phù hợp và đề xuất nâng công suất các mỏ đã được cấp phép.

UBND tỉnh giao Sở Công Thương hướng dẫn doanh nghiệp lập hồ sơ nâng công suất, rút ngắn tối đa thời gian giải quyết và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp.

Công an tỉnh chỉ đạo Công an các xã, phường phối hợp kiểm tra, kiểm soát việc chấp hành đình chỉ hoạt động đối với các trường hợp không đáp ứng yêu cầu về camera, trạm cân và truyền dữ liệu; kiểm soát việc xuất hóa đơn, chứng từ đối với hoạt động khai thác, kinh doanh, vận chuyển khoáng sản.

Thuế tỉnh phối hợp với Mobifone Nghệ An hướng dẫn kết nối dữ liệu trạm cân với phần mềm hóa đơn điện tử và hệ thống quản lý, giám sát khai thác khoáng sản; hướng dẫn xuất hóa đơn phù hợp với dữ liệu trạm cân, bảo đảm kê khai thuế đúng sản lượng thực tế. Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan khảo sát, kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá vật liệu xây dựng; thu thập thông tin để công bố giá vật liệu xây dựng khách quan, sát với thị trường.

Mobifone Nghệ An phối hợp với các Sở, ngành: Công Thương, Khoa học và Công nghệ, Tài chính, Xây dựng, Thuế tỉnh và các cơ quan liên quan khẩn trương hoàn thiện hệ thống quản lý, giám sát khai thác khoáng sản, lập dự toán kinh phí trình cấp có thẩm quyền. Đơn vị cử cán bộ trực tiếp hỗ trợ lắp đặt, vận hành camera, trạm cân đúng quy chuẩn, vị trí; hướng dẫn kết nối dữ liệu trạm cân với phần mềm hóa đơn điện tử và hệ thống giám sát, bảo đảm dữ liệu thể hiện sản lượng khoáng sản và biển kiểm soát phương tiện.

Theo quyết định, Tổ công tác số 1 do bà Nguyễn Thị Vi Huế, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, làm Tổ trưởng, phụ trách khu vực phía Bắc tỉnh.

Tổ công tác số 2 do bà Trịnh Thị Thu Huyền, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, làm Tổ trưởng, phụ trách khu vực phía Nam tỉnh Lào Cai.

Thành viên hai tổ công tác gồm đại diện lãnh đạo các sở: Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương, Xây dựng; lãnh đạo các ban quản lý dự án, đơn vị liên quan và chủ tịch UBND các xã, phường có dự án trọng điểm.

Thành lập 2 Tổ công tác hỗ trợ tháo gỡ vướng mắc trong GPMB các dự án trọng điểm. Ảnh: minh họa. laocai.gov.vn

Hai tổ công tác có nhiệm vụ hỗ trợ, đôn đốc, hướng dẫn các địa phương thực hiện công tác GPMB đúng quy định của pháp luật về đất đai và các quy định liên quan, bảo đảm tiến độ triển khai dự án theo chỉ đạo của Thường trực Tỉnh ủy, UBND tỉnh, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

Các tổ công tác có trách nhiệm thường xuyên nắm bắt những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện thủ tục đất đai, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; hướng dẫn, hỗ trợ địa phương giải quyết dứt điểm các vấn đề thuộc thẩm quyền. Đối với những nội dung vượt thẩm quyền, các tổ báo cáo UBND tỉnh và Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo GPMB các dự án trọng điểm của tỉnh xem xét, giải quyết theo quy định.

Về chế độ báo cáo, các tổ công tác thực hiện báo cáo định kỳ hằng tuần vào thứ Năm hoặc báo cáo đột xuất theo yêu cầu, gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh và Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo GPMB các dự án trọng điểm trên địa bàn tỉnh.

Nhiệm vụ cụ thể của từng thành viên do Tổ trưởng phân công. Hai tổ công tác tự giải thể sau khi hoàn thành nhiệm vụ. Quyết định có hiệu lực kể từ ngày 9/10/2026.

Đột phá từ tư duy đến hành động (Bài 3):

Đồng chí Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng cùng lãnh đạo phường Hạc Thành đi kiểm tra công tác lập lại TTĐT, TTCC ở các tuyến phố trên địa bàn phường Hạc Thành.

Đảng viên đi trước, người dân đồng thuận

Sau sắp xếp thôn, tổ dân phố, thôn Minh Lộc, xã Vạn Lộc có 851 hộ với hơn 3.900 nhân khẩu. Đường tỉnh 526 chạy qua địa bàn thôn cũng là một trong những tuyến đường trung tâm của xã. Trước đây, tình trạng vi phạm hạ tầng, hành lang an toàn giao thông, lấn chiếm lòng đường, vỉa hè và các vi phạm về TTĐT, TTCC từng diễn ra khá phổ biến.

Thực hiện kế hoạch cao điểm thiết lập TTĐT, TTCC của UBND xã Vạn Lộc, chỉ sau hơn một tháng, diện mạo tuyến đường tỉnh 526 qua thôn Minh Lộc đã có nhiều thay đổi. Những vi phạm về hạ tầng, hành lang an toàn giao thông cơ bản được xử lý; vỉa hè thông thoáng, đường phố sạch sẽ; nhiều biển, bảng, mái che sai quy định được tháo dỡ.

Đằng sau kết quả ấy là sự đồng thuận từ chi bộ đến người dân, trong đó tinh thần nêu gương của đội ngũ đảng viên được xác định là một trong những yếu tố quan trọng.

Anh Nguyễn Văn Đỉnh, Bí thư Chi bộ thôn Minh Lộc, cho biết: “Hiện chi bộ có 125 đảng viên, đông nhất trên địa bàn xã Vạn Lộc. Muốn xây dựng diện mạo đô thị văn minh, làng quê khang trang, trước hết mỗi người dân phải thay đổi nhận thức và hành động; trong đó, đảng viên phải là những người đi trước. Đó không phải là hô hào khẩu hiệu mà cần thay đổi thực sự, bắt đầu từ mỗi đảng viên, rồi lan tỏa đến mỗi người dân”.

Từ nhận thức đến hành động, tinh thần nêu gương được thể hiện bằng những việc cụ thể. Khi đảng viên tự giác chấp hành, vận động gia đình thực hiện, cùng tham gia chỉnh trang đường làng, ngõ xóm, không lấn chiếm lòng đường, vỉa hè, việc tuyên truyền, vận động trong cộng đồng cũng trở nên thuận lợi hơn.

Theo anh Lê Văn Tuyến, Trưởng thôn Minh Lộc, sau đợt cao điểm, nhận thức của người dân về TTĐT, TTCC được nâng lên rõ rệt. Mỗi người dân giờ đây không chỉ chấp hành mà còn trở thành một “tuyên truyền viên”, nhắc nhở nhau cùng giữ gìn kết quả, không để vi phạm tái diễn.

Sự chuyển biến trên tuyến đường từng nhiều bất cập ở Minh Lộc cho thấy, khi mọi nhiệm vụ được cụ thể hóa, chi bộ và mỗi đảng viên thực sự nêu gương, “ý Đảng” sẽ hòa quyện cùng “lòng dân”.

Thống nhất trong nhận thức, quyết tâm trong ý chí, quyết liệt trong hành động

Tại phường Tĩnh Gia, vai trò lãnh đạo của cấp ủy được thể hiện ngay từ việc xác định thiết lập TTĐT, TTCC là nhiệm vụ chính trị thường xuyên; xây dựng đô thị an toàn, văn minh, sạch đẹp phải có sự lãnh đạo thường xuyên, kiên trì của cấp ủy, tổ chức thực hiện quyết liệt của chính quyền và sự đồng thuận của người dân.

Bà Trần Thị Vân, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Tĩnh Gia, nhấn mạnh: “Yêu cầu đặt ra là thống nhất trong nhận thức, quyết tâm trong ý chí và quyết liệt trong hành động. Mỗi cán bộ, đảng viên phải nghiên cứu kỹ, hiểu sâu, thực hiện đúng quy định pháp luật; chủ động, sáng tạo, sâu sát cơ sở, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và thực hiện nhiệm vụ đến cùng”.

Từ sự lãnh đạo đó, UBND phường đã chỉ đạo các phòng chuyên môn phối hợp cùng công an phường, MTTQ, các tổ chức chính trị – xã hội và các tổ dân phố tổ chức tập trung tuyên truyền, vận động để người dân tự giác chấp hành, đồng thời kiểm tra, xử lý vi phạm. Không chỉ tập trung giải tỏa các khu vực bị lấn chiếm hành lang giao thông, vi phạm mà còn chú trọng duy trì kết quả sau giải tỏa; rà soát những “điểm nghẽn” về hạ tầng giao thông, biển báo, điểm đỗ xe, chợ dân sinh, các khu vực họp chợ tự phát để từng bước giải quyết căn cơ. Sau nhiều nỗ lực, những khu vực từng phức tạp như quanh chợ Còng, các tuyến đường Nguyễn Văn Trỗi, Lê Đình Châu, Lương Chí… đã có nhiều chuyển biến, được người dân ghi nhận và ủng hộ.

Tại phường Hạc Thành, Đảng ủy phường đã ban hành công văn về tiếp tục tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác quản lý, chỉnh trang cảnh quan, bảo đảm vệ sinh môi trường, trật tự và mỹ quan đô thị trên địa bàn.

Ngày 21/9, đồng chí Tô Anh Dũng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh, đã trực tiếp đến thăm, động viên và tặng quà các tổ công tác đang thực hiện cao điểm lập lại TTĐT, TTCC trên địa bàn phường Hạc Thành. Kiểm tra thực tế tại các tuyến phố, đồng chí Tô Anh Dũng đề nghị cán bộ, đảng viên và các tổ công tác tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, triển khai quyết liệt, đúng quy định, chú trọng tuyên truyền, vận động để nâng cao ý thức tự giác của người dân.

Những chỉ đạo từ tỉnh đến cơ sở cho thấy, thiết lập TTĐT, TTCC không phải là nhiệm vụ mang tính thời điểm. Vấn đề cốt lõi là hình thành ý thức chấp hành thường xuyên trong cộng đồng.

Theo đại diện Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06), Công an tỉnh, thời gian qua đơn vị đã tích cực tham mưu Giám đốc Công an tỉnh ban hành các kế hoạch, văn bản về cao điểm thiết lập TTĐT, TTCC; đồng thời hướng dẫn, đôn đốc, giám sát công an cấp xã thực hiện nhiệm vụ. Công an các xã, phường chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền huy động lực lượng, phương tiện tổ chức ra quân; 166/166 công an cấp xã đã xây dựng văn bản phân công trách nhiệm đến từng chỉ huy, cán bộ, chiến sĩ.

Giữ kỷ cương từ những việc tưởng nhỏ

Những chướng ngại vật đặt trên vỉa hè, biển quảng cáo che khuất tầm nhìn, mái che sai quy định, việc sử dụng lòng đường, vỉa hè trái phép hay những điểm họp chợ cóc, chợ tự phát… từng là những hình ảnh đã từng quen thuộc trong đời sống đô thị suốt thời gian dài. Nhưng chính những điều tưởng như nhỏ ấy lại tác động trực tiếp đến an toàn giao thông, mỹ quan và chất lượng môi trường sống của người dân.

Bởi vậy, thiết lập TTĐT, TTCC không đơn thuần là dọn dẹp đường phố hay xử lý vi phạm. Đó là quá trình thiết lập lại những quy chuẩn trong đời sống đô thị; trong đó, pháp luật phải được thượng tôn, quyền lợi chính đáng của người dân phải được bảo đảm và trách nhiệm của mỗi cá nhân phải được đề cao.

Từ Vạn Lộc, Nông Cống đến Tĩnh Gia, Hạc Thành… có thể thấy một điểm chung, nơi nào cấp ủy thực sự vào cuộc, nhiệm vụ được xác định rõ, cán bộ, đảng viên nêu gương và chính quyền quyết liệt tổ chức thực hiện, nơi đó việc lập lại trật tự nhận được sự đồng thuận cao từ người dân.

Một diện mạo đô thị văn minh không thể chỉ được tạo nên bởi những đợt cao điểm. Đó phải là kết quả của sự lãnh đạo thường xuyên của cấp ủy, sự quản lý của chính quyền, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và trên hết là ý thức tự giác của mỗi người dân.

Trong hành trình ấy, không thể thiếu đi vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên. Bởi khi đảng viên tự giác chấp hành, vận động gia đình cùng thực hiện; khi chi bộ “nói đi đôi với làm” từ việc tháo gỡ những vấn đề cụ thể trong đời sống, khoảng cách giữa chủ trương, chỉ đạo và thực tiễn sẽ được rút ngắn.

Kỷ cương đô thị không chỉ được thiết lập từ những văn bản, kế hoạch hay các đợt ra quân. Kỷ cương chỉ thực sự được tạo dựng và bền vững khi có sự thống nhất giữa “ý Đảng” và “lòng dân”. Đó cũng là nền tảng để hướng tới một tỉnh Thanh Hóa trật tự, kỷ cương, an toàn, văn minh và hiện đại.

Tỉnh Điện Biên đã huy động, lồng ghép các nguồn lực, ưu tiên đầu tư những công trình cấp nước phù hợp với điều kiện địa hình và nhu cầu thực tế của từng địa bàn, nhất là tại vùng nông thôn, vùng khó khăn. Trong đó, việc xây dựng các hệ thống cấp nước tự chảy được xem là giải pháp thiết thực, góp phần đưa nước sinh hoạt đến gần hơn với người dân ở những nơi chưa có điều kiện tiếp cận mạng lưới cấp nước tập trung.

Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên lắp đặt ống nước, mở rộng mạng lưới phục vụ người dân.

Đơn cử, vừa qua UBND tỉnh phê duyệt tiếp nhận khoản viện trợ xây dựng 5 hệ thống mô hình cấp nước tự chảy cho người dân các bản: Khong Nưa, Phai Mướng, Phiêng Hin, Thín A, Thín B cũ (xã Chiềng Sinh) do Quỹ Y tế – Văn hóa – Giáo dục Việt Nam (VNHELP) tài trợ hơn 5,1 tỉ đồng. Thời gian thực hiện dự án kéo dài đến hết ngày 19/12/2026; nhà tài trợ sẽ xây dựng mới trọn bộ 5 công trình cấp nước tự chảy. Các hạng mục được đầu tư đồng bộ bao gồm: bể thu, bể lắng lọc, hệ thống đường ống dẫn và mạng lưới cấp nước trực tiếp đến các hộ dân, cũng như khu cấp nước chung của cộng đồng.

Với đặc thù địa hình miền núi chia cắt, dân cư phân tán, việc xây dựng, quản lý và vận hành công trình cấp nước tại nhiều địa bàn vẫn gặp khó khăn. Ở một số địa bàn vùng cao, người dân còn phụ thuộc vào nguồn nước khe, suối tự nhiên; vào mùa khô, tình trạng thiếu nước cục bộ vẫn xảy ra. Nhiều công trình được xây dựng từ lâu đã xuống cấp, bồi lắng, hư hỏng, ảnh hưởng đến khả năng trữ và cung cấp nước. Vì vậy, bên cạnh mở rộng mạng lưới, việc bảo đảm nguồn nước, nâng cao năng lực tích trữ, điều hòa và duy trì hoạt động ổn định của các công trình có ý nghĩa quan trọng.

Người dân xã Pu Nhi sử dụng hệ thống nước tự chảy.

Những năm qua, tỉnh từng bước tăng cường năng lực tích trữ, điều hòa nguồn nước thông qua hệ thống hồ chứa và công trình thủy lợi. Toàn tỉnh hiện có 15 hồ chứa thủy lợi đang khai thác, với tổng dung tích khoảng 69,34 triệu m³. Hiện nay Hồ chứa Huổi Trạng Tai đã hoàn thành, đưa vào vận hành với dung tích 2,506 triệu m³; ba hồ chứa cấp bách Hồng Khếnh, Pe Luông và Na Hươm được sửa chữa, nâng cấp với tổng kinh phí 100,822 tỷ đồng.

Cùng với đầu tư công trình tạo nguồn, hệ thống cấp nước được cải thiện theo hướng hiện đại, nâng cao hiệu quả vận hành. Tại Nhà máy nước Mường Nhé, các hạng mục bể trộn phản ứng, tấm lắng lamen được cải tạo, thay thế. Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên đầu tư hệ thống giám sát trực tuyến chất lượng, lưu lượng, áp lực nước; bổ sung thiết bị theo dõi chất lượng nước đầu vào, đầu ra tại các nhà máy và lắp đặt thiết bị quan trắc chất lượng nước thô tại Nhà máy nước Điện Biên Phủ. Công tác bảo dưỡng, súc xả đường ống và mở rộng mạng lưới cũng được triển khai tại nhiều địa bàn. Việc kéo dài tuyến ống D315, mở rộng mạng lưới cấp nước tại Nà Hỳ, Sam Mứn, Thanh An… góp phần nâng cao khả năng cung cấp nước, từng bước đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân.

Nếu mở rộng mạng lưới giúp nước sạch đến với nhiều hộ dân hơn thì kiểm soát chất lượng là điều kiện để nguồn nước thực sự an toàn. UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 33/2023/QĐ-UBND về Quy chuẩn kỹ thuật địa phương về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt; đồng thời triển khai các quy định, quy chuẩn của Bộ Y tế, trong đó có QCVN 01-1:2024/BYT và Thông tư số 52/2024/TT-BYT. Việc kiểm soát chất lượng được thực hiện thông qua theo dõi các chỉ tiêu kỹ thuật, lấy mẫu và kiểm nghiệm định kỳ hoặc đột xuất.

Công nhân Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên chuẩn bị hóa chất xử lý nước.

Theo định kỳ, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh lấy mẫu nước tại các nhà máy nước trên địa bàn tỉnh để phân tích các chỉ tiêu như màu sắc, mùi vị, độ đục, pH, hàm lượng clo dư và vi khuẩn E. coli. Kết quả cho thấy, các thông số được kiểm tra đều nằm trong giới hạn cho phép, không có chỉ tiêu vượt ngưỡng quy định.

Hiện nay, Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên đang phục vụ gần 45.000 khách hàng, với mạng lưới cấp nước ngày càng được mở rộng, hoàn thiện. Phạm vi phục vụ không chỉ tập trung tại khu vực đô thị mà còn vươn tới nhiều xã, địa bàn xa trung tâm, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt ngày càng cao của người dân. Đến nay, toàn tỉnh có 1.030 công trình cấp nước sinh hoạt nông thôn tập trung, cấp nước cho 96,89% số hộ dân nông thôn. Tại khu vực đô thị, tỷ lệ hộ gia đình sử dụng nước sạch theo quy chuẩn đạt 99,9%; tỷ lệ hộ gia đình nông thôn sử dụng nước sạch theo quy chuẩn đạt 20,01%.

Giai đoạn 2026 – 2030, Điện Biên xác định tiếp tục ưu tiên đầu tư công trình tạo nguồn, trữ nước đa mục tiêu và hệ thống cấp nước sinh hoạt, nhất là tại vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng biên giới và những nơi thường xuyên thiếu nước. Tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% hộ gia đình thành thị được sử dụng nước sạch đạt quy chuẩn; phấn đấu 55% hộ gia đình nông thôn được sử dụng nước sạch đạt tiêu chuẩn theo quy chuẩn địa phương, ưu tiên vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Cùng với đó, Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên đặt mục tiêu nâng sản lượng nước sản xuất từ 7,647 triệu m³ năm 2026 lên 8,561 triệu m³ năm 2031; sản lượng nước thương phẩm tăng từ 6,5 triệu m³ lên 7,461 triệu m³, đồng thời giảm tỷ lệ thất thoát nước xuống còn 13,8%.

Công nhân Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên kiểm tra quy trình vận hành xử lý nước tại nhà máy.

Ông Phạm Quang Tuấn, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Cấp nước Điện Biên cho biết, để thực hiện các mục tiêu, tỉnh định hướng huy động đa dạng nguồn lực, từ ngân sách Trung ương, vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA), vốn vay ưu đãi đến các nguồn hợp pháp khác. Đồng thời đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý tài nguyên nước. Việc hiện đại hóa hệ thống quan trắc, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung và nâng cao hiệu quả điều hành được kỳ vọng giúp quản lý nguồn nước chủ động, hiệu quả hơn.

Mở rộng mạng lưới, nâng cao chất lượng nước không chỉ là nhiệm vụ phát triển hạ tầng mà còn là hành trình cải thiện chất lượng dân sinh, bảo vệ sức khỏe cộng đồng. 

Trận mưa lớn chiều 4/10 khiến tuyến đường Phan Huy Ích (quận Gò Vấp cũ) ngập sâu, giao thông ách tắc. (Ảnh: VÕ LÊ)

Ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân

Chỉ vào ngấn nước còn in đậm trong căn phòng khách, bà Nguyễn Ngọc Trinh, ngụ 251/23 Lê Văn Thọ, phường Thông Tây Hội (quận Gò Vấp cũ) cho biết: “Mưa đổ xuống chừng 20 phút thì cả tuyến đường Lê Văn Thọ biến thành sông, nước mưa ngập lên tận yên xe nhưng còn may là dắt được xe vào nhà”.

Gần đó, các tuyến hẻm trên trục đường Lê Văn Thọ, Nguyễn Văn Khối, Quang Trung gần Công viên làng hoa Gò Vấp nước ngày càng dâng cao cùng với cơn mưa kéo dài đến tận tối 7/10 khiến giao thông ở khu vực này tê liệt.

Nhiều hộ dân sinh sống trong hẻm 253 Lê Văn Thọ, 171 Nguyễn Văn Khối, 250 Quang Trung… phải xoay xở kê cao đồ đạc, còn xe máy hầu hết đều hư pô vì nước ngập qua yên xe, thậm chí nhiều người không thể vào nhà nên phải tìm chỗ trú lại.

Ông Thanh Hùng ngụ hẻm 171 Nguyễn Văn Khối lắc đầu nói: “Khu vực này chưa bao giờ ngập kinh khủng như năm nay, từ xưa đến giờ Gò Vấp được xem là vùng đất cao, nếu có mưa lớn cũng chỉ 1-2 tiếng là rút thôi. Qua hai trận mưa vừa rồi, kéo dài đến sáng hôm sau nước mới rút”.

Cũng trên địa bàn Gò Vấp, cơn mưa lớn ngày 7/10 đã “nhấn chìm” hàng trăm căn nhà phố thuộc khu dân cư Cityland khiến đời sống các hộ dân đảo lộn. Nhiều nhà dân ở đây bị ngập nặng, phải thuê máy bơm để hút nước từ tầng hầm ra bên ngoài nhằm hạn chế thiệt hại.

Trước đó, ghi nhận cơn mưa lớn đầu tiên của thành phố diễn ra chiều 4/10 đã làm cả tuyến đường Phan Huy Ích “vỡ trận” với mức ngập ghi nhận lên đến hơn 1m khiến hàng trăm chuyến xe buýt lưu thông qua khu vực này bị “mắc cạn”. Nhất là người đi đường thì không thể di chuyển do ngập quá sâu, người dân địa phương phải dùng thuyền nhựa để chứa đồ đạc và đưa đón trẻ em tan trường.

Đại diện Ủy ban nhân dân xã Tân Vĩnh Lộc (huyện Bình Chánh cũ) cho hay, mưa và ngập kéo dài trong các ngày từ đầu tháng 10 đến nay đã khiến hàng trăm hộ dân sinh sống tại hẻm 39 và 41 đường Công Nghệ Mới phải vật lộn vì nước ngập gần một tuần không rút. Có nơi, nước mưa và nước thải tràn vào nhà dân đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt và việc học tập, sinh hoạt của trẻ em.

Hầm để xe của một căn nhà phố thuộc khu dân cư Cityland trên đường Phan Văn Trị bị ngập khiến xe máy, đồ đạc hư hỏng nặng. (Ảnh: VÕ LÊ)

Theo Phòng Hạ tầng kỹ thuật, Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh, nhiều tuyến đường trên địa bàn thành phố có mức độ ngập tăng so với cùng kỳ năm trước như: Phan Huy Ích thuộc phường Tân Sơn, phường An Hội Tây; đường Quốc Hương, Thảo Điền và đường R12 thuộc phường An Khánh; các tuyến đường nhánh, hẻm như Mã Lò tại phường Bình Trị Đông; các hẻm đường Công Nghệ Mới, đường Liên ấp 123 và đường Đê bao 23 tại xã Tân Vĩnh Lộc.

Trong đó, đường Thảo Điền và đường R12 thuộc phường An Khánh, khu vực chợ Thủ Đức (thành phố Thủ Đức cũ), Nguyễn Văn Quá (Quận 12 cũ) đều là những “rốn ngập” của thành phố nhiều năm qua chưa được xử lý triệt để.

Chú trọng phương pháp “trì hoãn, lưu trữ và thoát nước”

Phó Trưởng Phòng Hạ tầng kỹ thuật Phạm Quốc Huy đánh giá, hệ thống thoát nước hiện hữu được tính toán cho trận mưa 85,3mm trong ba giờ. Trong khi những đợt mưa lớn gần đây đều có vũ lượng mưa đo được nhiều nơi lên đến 218mm khiến cống và kênh rạch không kịp tiêu thoát. Hạn chế khác là nhiều tuyến đường ở Gò Vấp có những đoạn trũng cục bộ, trong khi hệ thống cống đã được đầu tư từ lâu và phụ thuộc khả năng tiếp nhận của kênh rạch hạ lưu. Ngoài ra, các khu dân cư, đô thị mới sau khi hình thành nhưng các chủ đầu tư không kịp thời hoàn thiện các thủ tục bàn giao cho đơn vị quản lý, hệ thống hạ tầng nói chung, tuyến cống nói riêng không phát huy hiệu quả.

Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết Thành phố Hồ Chí Minh phải triển khai đồng bộ các giải pháp thoát nước, kiểm soát triều, khơi thông dòng chảy và điều chỉnh quy hoạch đô thị theo hướng thích ứng với biến đổi khí hậu. Trong đó, phương pháp “trì hoãn, lưu trữ và thoát nước” được nhiều chuyên gia chống ngập đánh giá là phù hợp, cần được chính quyền thành phố nghiêm túc nghiên cứu vận dụng.

Theo Sở Xây dựng, những năm qua, thành phố ghi nhận 269 điểm thường xuyên ngập, gồm: 171 điểm ở Thành phố Hồ Chí Minh cũ, 56 vị trí ở Bình Dương cũ, và 42 khu vực ở Bà Rịa-Vũng Tàu cũ. Theo đó, có 43 điểm ngập do triều toàn bộ đều nằm ở Thành phố Hồ Chí Minh cũ, còn lại là ngập khi mưa kết hợp triều cường.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Phú Quỳnh, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Thủy lợi miền nam cho rằng: Việc Thành phố Hồ Chí Minh chống ngập theo phương pháp lâu nay là nâng đường, gia tăng cống thoát nước là không còn phù hợp mà thành phố phải xác định chống ngập nước theo lưu vực, bảo vệ không gian dành cho nước, đồng thời ưu tiên hoàn thiện các công trình kiểm soát nước chiến lược. Ngoài ra, kênh rạch, hồ điều hòa, vùng trũng và hành lang thoát nước cần được xem là hạ tầng thiết yếu, kết nối với hệ thống đê, cống, trạm bơm và các tuyến tiêu chính theo từng lưu vực.

Theo ông Quỳnh, đơn vị tư vấn chống ngập cho thành phố cần quan tâm khảo sát mức độ và tốc độ lún đất, mức độ nước biển dâng một cách nghiêm túc để có cơ sở đánh giá cũng như đưa ra giải pháp chống ngập một cách khoa học.

Phó Giám đốc Sở Xây dựng Lê Ngọc Linh cho biết, sau hợp nhất, thành phố có diện tích khoảng 6.778km², địa hình và chế độ thủy văn giữa các khu vực có sự khác biệt lớn. Toàn thành phố được chia thành 23 lưu vực chính, chịu tác động ngày càng rõ của thời tiết cực đoan, triều cường, nước biển dâng và sụt lún đất. Trong khi đó, một số quy hoạch trước đây không còn phù hợp. Đặc biệt, hệ thống kênh rạch, cống thoát nước và trạm bơm chưa đồng bộ, khiến khả năng kiểm soát và dành không gian cho thoát nước còn hạn chế.

Vì vậy công tác chống ngập thời gian tới phải chuyển từ xử lý từng điểm sang quản lý tổng thể theo lưu vực. Đặc biệt, thành phố sẽ ưu tiên sớm hoàn thành hai công trình gồm: Công trình chống sạt lở bán đảo Thanh Đa (đoạn 2, 3, 4) và công trình giải quyết ngập do triều khu vực Thành phố Hồ Chí Minh, giai đoạn 1 trong tháng 11/2026 nhằm kiểm soát ngập do triều ở khu vực phía nam và phía đông thành phố.

Ông Lê Quang Quỳnh, Bí thư Đảng ủy xã Hiệp Đức trò chuyện với người dân. Ảnh: LÊ TRUNG

“Bản đồ dân nguyện” có thể được hiểu là công cụ trực quan hóa và theo dõi toàn bộ vòng đời của ý kiến, kiến nghị của người dân, từ khi tiếp nhận đến khi xử lý và phản hồi. Cốt lõi là chuyển công tác dân nguyện từ việc ghi nhận, tổng hợp đơn thuần sang một quy trình có thể theo dõi, quản lý và giám sát theo trình tự: Tiếp nhận ➔ Phân loại ➔ Chuyển xử lý ➔ Theo dõi ➔ Đôn đốc ➔ Giám sát ➔ Phản hồi.

Cách tiếp cận này đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức quản lý thông tin dân nguyện. Nếu kiến nghị chỉ được tổng hợp thành các danh mục trong báo cáo định kỳ, rất khó hình dung vấn đề đang tập trung ở đâu, thuộc trách nhiệm của cơ quan nào, đã được xử lý đến đâu, vì sao chậm trễ và vấn đề nào có nguy cơ tái diễn.

Trong bối cảnh đó, ý tưởng xây dựng “Bản đồ dân nguyện” tại thành phố Đà Nẵng sẽ mở ra hướng tiếp cận mới: Chuyển dữ liệu kiến nghị của cử tri từ những thông tin rời rạc thành hệ thống dữ liệu có cấu trúc, có địa chỉ, có trạng thái và có thể theo dõi xuyên suốt quá trình giải quyết nhằm đổi mới phương thức nắm bắt tiếng nói nhân dân, nâng cao hiệu quả giám sát của cơ quan dân cử và hướng tới quản trị dân nguyện minh bạch, có trách nhiệm, dựa trên cơ sở dữ liệu.

Dân nguyện trong không gian số

Sau hợp nhất, Đà Nẵng có không gian phát triển rộng hơn. Cùng với việc tổ chức mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu phân định thẩm quyền, trách nhiệm và cơ chế phối hợp giữa thành phố với xã, phường dần dần trở nên rõ nét hơn.

Quy mô không gian hành chính mở rộng đồng nghĩa các vấn đề dân sinh đa dạng, phức tạp hơn. Có kiến nghị chỉ liên quan đến một khu dân cư; có vấn đề liên quan nhiều địa bàn, nhiều ngành; có vấn đề thuộc thẩm quyền xã, phường, trong khi những vấn đề khác thuộc cấp thành phố hoặc phụ thuộc vào quy hoạch, nguồn lực đầu tư, trình tự thủ tục và quy định pháp luật…

Thực tiễn từ ngày 1/7/2025 đến nay cho thấy quy mô công việc dân nguyện ngày càng lớn. Thường trực HĐND thành phố đã tổ chức 4 đợt để đại biểu HĐND thành phố tiếp xúc cử tri tại 122 điểm, tiếp nhận và tổng hợp 1.345 kiến nghị. Trong đó, 10 kiến nghị được chuyển cơ quan Trung ương; 1.096 kiến nghị chuyển UBND thành phố; 1 kiến nghị chuyển tòa án và 249 kiến nghị chuyển UBND các xã, phường.

Những con số này cho thấy khối lượng thông tin dân nguyện lớn và phân bố trên nhiều cấp độ thẩm quyền. Vì vậy, yêu cầu đặt ra không còn đơn giản là “tiếp nhận được bao nhiêu kiến nghị”, mà phải trả lời được: Kiến nghị đang ở đâu? Thuộc trách nhiệm của cơ quan nào? Đã được xử lý đến đâu? Đang vướng ở khâu nào? Vì sao chậm? Khi nào hoàn thành? Kết quả thực tế có giải quyết được vấn đề người dân phản ánh hay chưa? Nếu không trả lời được những câu hỏi đó, công tác dân nguyện dễ rơi vào tình trạng “đầu vào đầy đủ nhưng đầu ra khó đo lường”.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Thường trực HĐND thành phố, các ban và các tổ đại biểu HĐND thành phố đã triển khai nhiều hình thức giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri; tổ chức khảo sát, giám sát tại các cơ quan, đơn vị; lồng ghép nội dung này vào các cuộc giám sát thường kỳ và tổ chức các phiên họp để UBND thành phố, các đơn vị liên quan giải trình, tháo gỡ khó khăn, xử lý những vấn đề nổi cộm.

Tuy nhiên, thực tế vẫn cho thấy một số hạn chế trong tổng hợp, phân loại, theo dõi và trả lời kiến nghị của cử tri. Một số ý kiến còn chung chung, chưa xác định rõ nội dung, địa điểm, đối tượng hoặc vấn đề cần giải quyết; còn tình trạng kiến nghị trùng lặp, phân loại chưa đúng thẩm quyền, lĩnh vực hoặc chưa xác định rõ cơ quan chủ trì.

Chất lượng trả lời ở một số cơ quan, đơn vị chưa đồng đều. Có trường hợp mới dừng ở cung cấp thông tin, nêu hiện trạng mà chưa làm rõ nguyên nhân, giải pháp, thời gian và lộ trình thực hiện. Một số vấn đề phức tạp, kéo dài trong các lĩnh vực đất đai, quy hoạch, giải phóng mặt bằng, hạ tầng, môi trường, dự án đầu tư… chưa được giải quyết dứt điểm.

Đối với những vụ việc liên quan nhiều ngành, nhiều cấp, việc phối hợp đôi lúc chưa đồng bộ; quá trình chuyển, xin ý kiến và xử lý qua nhiều cơ quan làm kéo dài thời gian. Đáng chú ý, có trường hợp đã có kết luận hoặc hướng xử lý nhưng việc tổ chức thực hiện còn chậm, dẫn đến công dân tiếp tục kiến nghị nhiều lần. Công tác theo dõi, đôn đốc và giám sát ở một số lĩnh vực chưa thật sự đến cùng; chưa xác định rõ cá nhân hoặc đơn vị chịu trách nhiệm chính về tiến độ và kết quả cuối cùng.

Ông Phạm Dục ghi phiếu khảo sát mức độ hài lòng khi đến giải quyết thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thạnh Bình. Ảnh: NGUYÊN ĐOAN

Trong khi đó, ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ tổng hợp, quản lý và theo dõi kiến nghị còn hạn chế, việc xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung chưa hoàn thiện, gây khó khăn trong tra cứu, thống kê, nhận diện các vụ việc tồn đọng, kéo dài hoặc tái diễn.

Những hạn chế này cho thấy yêu cầu đổi mới không chỉ nằm ở khâu tiếp nhận và trả lời, mà phải bao quát toàn bộ vòng đời của một kiến nghị, từ tiếp nhận, phân loại, xác định thẩm quyền, chuyển xử lý đến theo dõi, đôn đốc, giám sát và xác nhận kết quả.

Tại tọa đàm “Đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động tiếp xúc cử tri với đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND thành phố trong điều kiện thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp” do Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố tổ chức, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đình Vĩnh đã đặt vấn đề có nên nghiên cứu xây dựng “Bản đồ dân nguyện” của thành phố.

Về bản chất, “Bản đồ dân nguyện” có thể được hiểu là hệ thống dữ liệu trực quan hóa các ý kiến, kiến nghị của cử tri theo địa bàn, lĩnh vực, cơ quan chịu trách nhiệm, thời điểm phát sinh, tiến độ và kết quả giải quyết. Theo cách tiếp cận này, mỗi kiến nghị không còn chỉ là một dòng trong bảng tổng hợp mà trở thành một “điểm dữ liệu” có hồ sơ và lịch sử xử lý.

Khi lựa chọn một địa bàn, cơ quan dân cử có thể nhận diện những nhóm vấn đề được người dân phản ánh nhiều nhất. Khi lựa chọn một lĩnh vực, có thể theo dõi kiến nghị về đất đai, quy hoạch, giao thông, môi trường, an sinh xã hội… đang tập trung ở đâu và thuộc trách nhiệm của cơ quan nào.

Quan trọng hơn, hệ thống có thể hiển thị trạng thái của từng kiến nghị: Đã hoàn thành, đang xử lý, quá hạn, chưa thể giải quyết hoặc tái diễn. Từ đó hình thành một “bức tranh dân nguyện” được cập nhật liên tục.

Đây là điểm khác biệt giữa số hóa hồ sơ và quản trị dữ liệu dân nguyện. Nếu số hóa chỉ chuyển tài liệu giấy thành dữ liệu điện tử thì “Bản đồ dân nguyện” hướng đến biến dữ liệu thành công cụ phục vụ quản lý, giám sát và ra quyết định.

Từ theo dõi từng kiến nghị đến nhận diện vấn đề

Giá trị lớn hơn của “Bản đồ dân nguyện” không chỉ nằm ở khả năng theo dõi từng kiến nghị mà còn ở khả năng phát hiện xu hướng. Nếu một khu vực liên tục xuất hiện kiến nghị về ngập úng, giao thông, môi trường hoặc quy hoạch, dữ liệu có thể cho thấy đây không còn là những phản ánh đơn lẻ mà là vấn đề cần được xem xét ở phạm vi rộng hơn.

Nếu cùng một vấn đề xuất hiện tại nhiều xã, phường, có thể thấy vấn đề đã vượt khỏi phạm vi một địa bàn và cần được nghiên cứu ở cấp thành phố. Nếu một kiến nghị lặp lại qua nhiều kỳ tiếp xúc cử tri, hệ thống có thể nhận diện đó là kiến nghị tái diễn hoặc tồn đọng.

Đây sẽ là cơ sở để cơ quan dân cử lựa chọn nội dung khảo sát, giám sát, giải trình hoặc chất vấn. Theo hướng này, dữ liệu dân nguyện có thể trở thành một “bộ cảm biến” phản ánh những vấn đề phát sinh từ cơ sở.

Hệ thống cũng có thể thiết lập cảnh báo đối với kiến nghị sắp đến hạn, quá hạn, tồn đọng hoặc được phản ánh nhiều lần. Lịch sử xử lý được lưu giữ sẽ giúp xác định vấn đề phát sinh từ thời điểm nào, đã được chuyển đến đâu, cơ quan nào trả lời và còn vướng mắc ở khâu nào. Đây là cơ sở để hoạt động giám sát chuyển mạnh từ giám sát theo báo cáo sang giám sát dựa trên dữ liệu và bằng chứng thực tiễn.

Để xây dựng “Bản đồ dân nguyện”, cần một lộ trình phù hợp, bắt đầu từ chuẩn hóa quy trình, dữ liệu và trách nhiệm, trước khi mở rộng các tính năng công nghệ. Trước hết, cần thống nhất bộ tiêu chí dữ liệu và quy trình xử lý kiến nghị trên toàn thành phố; xây dựng mã định danh cho từng kiến nghị; thống nhất cách phân loại lĩnh vực, địa bàn, thẩm quyền và trạng thái xử lý.

Tiếp đó, hình thành cơ sở dữ liệu dùng chung giữa các cơ quan liên quan, bảo đảm nguyên tắc liên thông, phân quyền, an toàn thông tin và trách nhiệm cập nhật dữ liệu. Trên nền tảng đó, từng bước phát triển các chức năng trực quan hóa, cảnh báo quá hạn, nhận diện kiến nghị tái diễn, phân tích theo địa bàn và lĩnh vực; đồng thời kết nối với các kênh tiếp nhận phản ánh, cơ chế giám sát của HĐND, hoạt động của Mặt trận và việc phản hồi kết quả cho cử tri.

Từ những dữ liệu đó, cơ quan dân cử có thêm cơ sở xác định vấn đề cần giám sát; cơ quan quản lý có thêm căn cứ để điều hành; người dân có thêm thông tin để theo dõi kết quả giải quyết.

Phân cấp, phân quyền phải đi cùng nguồn lực, trách nhiệm

Phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu đổi mới phương thức lãnh đạo, khắc phục tình trạng bao biện, làm thay hoặc xin ý kiến nhiều vòng đối với công việc thuộc thẩm quyền. Đã được giao thẩm quyền thì phải quyết định và chịu trách nhiệm. Trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu này càng có ý nghĩa khi nhiều nhiệm vụ được chuyển giao về cấp xã, đòi hỏi địa phương chủ động hơn trong giải quyết công việc. Tuy nhiên, phân cấp, phân quyền phải đi cùng thẩm quyền, nhân lực, kinh phí và cơ chế kiểm tra, giám sát tương ứng.

Ban Kinh tế – Ngân sách HĐND xã Cường Lợi, Thái Nguyên khảo sát thực tế công trình cấp nước sinh hoạt tập trung dẫn nước từ thôn Kéo Cà, xã Tân Tiến, tỉnh Lạng Sơn về xã Cường Lợi. Ảnh: Hương Ly

Thực tiễn tại cơ sở cho thấy, nếu trách nhiệm giữa các cấp chưa rõ, nguồn lực chưa đáp ứng hoặc công việc thuộc thẩm quyền vẫn phải xin ý kiến nhiều vòng, việc giải quyết dễ kéo dài. Vì vậy, cần xác định rõ trách nhiệm của cấp giao việc và cấp thực hiện; việc thuộc thẩm quyền phải được chủ động xử lý, còn những vướng mắc vượt thẩm quyền cần được kịp thời tháo gỡ.

Bà Nguyễn Thị Lựu, đại biểu HĐND xã Ia Nan (Gia Lai), chia sẻ: sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Chính phủ ban hành 28 nghị định phân cấp nhiệm vụ trên nhiều lĩnh vực về cấp xã. Tuy nhiên, việc triển khai tại cơ sở còn gặp khó khăn do năng lực, nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu, trong khi khối lượng công việc tăng lên đáng kể sau sáp nhập. Điển hình là lĩnh vực tư pháp – hộ tịch, nhiều thủ tục hành chính trước đây thuộc cấp huyện được chuyển về cấp xã, khiến công chức quá tải.

Một trong những lĩnh vực phân cấp nhưng gặp nhiều bất cập, vướng mắc ở cấp xã là đất đai, tình trạng quá hạn hồ sơ, lập văn bản xin ý kiến cấp trên xảy ra khá nhiều. Bất cập lớn nhất là phân cấp nhiệm vụ chưa đồng bộ với điều kiện thực thi, từ nhân lực, năng lực chuyên môn đến thẩm quyền và cơ chế hướng dẫn, hỗ trợ. Vì vậy, cần rà soát nhiệm vụ đã phân cấp, có phương án bổ sung, nâng cao chất lượng đội ngũ và làm rõ thẩm quyền xử lý.

Cùng với phân cấp, phân quyền, Hội nghị nhấn mạnh yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ có phẩm chất, năng lực, uy tín, lấy kết quả công việc làm căn cứ đánh giá. Với cán bộ cơ sở, trách nhiệm phải thể hiện ở khả năng nắm chắc địa bàn, phối hợp xử lý và giải quyết công việc đến cùng; người đứng đầu phải chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng thực hiện nhiệm vụ. Đây cũng là yêu cầu đặt ra với chính quyền địa phương trong đổi mới lề lối làm việc. Mỗi nhiệm vụ cần xác định rõ người chịu trách nhiệm, thời hạn hoàn thành và cơ chế kiểm tra kết quả.

Lắng nghe dân, giám sát đến cùng việc thực hiện cam kết

Nếu năng lực tổ chức thực hiện quyết định hiệu quả chủ trương thì khả năng lắng nghe, tiếp nhận và phản hồi ý kiến nhân dân là thước đo trách nhiệm của hệ thống chính trị. Phát biểu bế mạc Hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu phát huy dân chủ, khuyến khích cán bộ, đảng viên nói thẳng, nói có trách nhiệm; người đứng đầu phải cầu thị, lắng nghe cả những ý kiến khác với mình. Lắng nghe phải đi đôi với trả lời, giải quyết; nếu chưa thể tiếp thu phải giải thích rõ.

Yêu cầu này đặt ra trách nhiệm đổi mới cả hoạt động giám sát của HĐND; tại phường Nam Hồng Lĩnh (Hà Tĩnh), việc theo dõi thực hiện nghị quyết về chất vấn, tái chất vấn cho thấy giám sát phải tiếp nối sau kỳ họp. Các vấn đề về đầu tư công, công trình dân sinh, trật tự đô thị, quản lý đất đai cần được đánh giá bằng tiến độ xử lý và chuyển biến thực tế. Nếu chưa giải quyết dứt điểm, cần tiếp tục theo dõi, yêu cầu giải trình, làm rõ trách nhiệm, không chờ đến kỳ họp sau. Đó cũng là cách cụ thể hóa yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời tháo gỡ vướng mắc, chấn chỉnh thiếu sót và kiểm tra việc khắc phục, bảo đảm kiến nghị chính đáng của người dân được giải quyết thực chất.

“Giám sát chỉ thực sự có ý nghĩa khi kiến nghị của cử tri được theo dõi đến khi có kết quả. Có những vấn đề cần thời gian và sự phối hợp của nhiều cơ quan, nhưng phải xác định rõ cơ quan chịu trách nhiệm, thời hạn giải quyết và thông tin lại cho người dân. Nếu chưa thể thực hiện thì cần giải thích rõ nguyên nhân, lộ trình khắc phục; không để kiến nghị kéo dài mà người dân không biết đang được xử lý đến đâu”, đại biểu Nguyễn Thùy, xã Mai Phụ (Hà Tĩnh), chia sẻ.

Vì vậy, HĐND cần chuyển từ theo dõi việc ban hành văn bản sang giám sát kết quả thực hiện; từ yêu cầu báo cáo chung sang làm rõ từng nhiệm vụ, thời hạn và trách nhiệm. Các cam kết sau chất vấn, kết luận sau giám sát phải được kiểm tra đến cùng, nhất là những vấn đề tồn tại kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân. Kết quả giải quyết cũng cần được thông tin công khai, dễ hiểu để cử tri theo dõi. Cùng với đó, HĐND cần phối hợp với Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội trong nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, giám sát và phản biện xã hội. Ý kiến người dân vừa giúp phát hiện bất cập, vừa là căn cứ để cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh cách làm, chính sách và nâng cao chất lượng phục vụ.

Từ kết luận Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV có thể thấy, đổi mới phương thức lãnh đạo, nâng cao hiệu quả quản trị phải gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ và niềm tin của người dân. Với chính quyền địa phương 2 cấp, điều đó cần thể hiện qua từng quyết định đúng thẩm quyền, công việc đúng hạn, kiến nghị được phản hồi và trách nhiệm được thực hiện đến cùng. Khi phân cấp đi cùng nguồn lực, quyền hạn gắn với trách nhiệm, nêu gương thể hiện bằng kết quả và giám sát đi liền với phản hồi, chủ trương của Trung ương mới thực sự đi vào cuộc sống, góp phần xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh, xứng đáng với niềm tin của người dân.

Tích hợp quy hoạch đa tầng

Phó Chủ tịch UBND Thành phố Trương Việt Dũng vừa ký ban hành Công văn số 5152/UBND-ĐT ngày 09/10/2026 về việc triển khai thực hiện chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ về định hướng phát triển cấp, thoát nước đô thị và khu công nghiệp.

Để đảm bảo cấp nước và thoát nước an toàn, thích ứng với biến đổi khí hậu, chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, đồng thời phù hợp với yêu cầu phát triển đô thị bền vững, UBND Thành phố giao Sở Xây dựng chủ động rà soát, tích hợp đầy đủ nội dung cấp nước, thoát nước trong quy hoạch: quy hoạch Tổng thể Thủ đô, quy hoạch chung xã, quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết, quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật, chương trình phát triển đô thị; lập kế hoạch phát triển hệ thống cấp, thoát nước; xác định danh mục dự án ưu tiên; trên cơ sở nguồn lực được bố trí, tổ chức triển khai các dự án cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải, chống ngập phù hợp với điều kiện thực tế.

Đồng thời, Sở Xây dựng chủ trì xây dựng lộ trình giá nước sạch, giá dịch vụ thoát nước; tổ chức quản lý vùng phục vụ cấp nước; quản lý thoát nước theo lưu vực; triển khai cấp nước an toàn, giảm thất thoát nước, chống ngập úng đô thị, xử lý nước thải và xây dựng cơ sở dữ liệu cấp nước, thoát nước trên phạm vi Thành phố; tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng dịch vụ cấp nước, thoát nước theo phân cấp quản lý; công khai thông tin quy hoạch, các dự án cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải, chống ngập; giá dịch vụ thoát nước, giá nước sạch.

Sở Tài chính được giao chủ trì xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn và kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội của địa phương; lập kế hoạch thực hiện cụ thể; xác định danh mục dự án ưu tiên; bố trí nguồn lực; phối hợp với Sở Xây dựng trong quá trình xây dựng lộ trình giá nước sạch, giá dịch vụ thoát nước.

Sở Y tế tăng cường kiểm tra, giám sát vệ sinh chất lượng nước tại các cơ sở sản xuất cấp nước, trên mạng lưới tiêu thụ nước và đặc biệt tại các khu đô thị theo quy định; kịp thời phát hiện, đôn đốc, nhắc nhở và xử lý theo thẩm quyền các trường hợp vi phạm quy định về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt, sản xuất cung cấp cho Nhân dân; tăng cường giám sát, đôn đốc các đơn vị cấp nước thực hiện nội kiểm chất lượng nước sạch theo quy định.

Sở Nông nghiệp và Môi trường thực hiện chức năng quản lý nhà nước về công tác cấp nước sạch nông thôn, tài nguyên nước, kiểm soát xả thải vào nguồn nước; nghiên cứu các giải pháp tái sử dụng nước; quản lý bùn thải theo quy định; chủ trì phối hợp với UBND các địa phương có liên quan (là Chủ đầu tư các dự án nước sạch nông thôn đang được giao quản lý) rà soát, phân loại, lập phương án giao, quản lý, khai thác các công trình cấp nước sạch nông thôn tập trung có sử dụng vốn ngân sách nhà nước.

Sở Khoa học và Công nghệ nghiên cứu triển khai các giải pháp chuyển đổi số ngành nước; nghiên cứu, hướng dẫn trong việc ứng dụng, chuyển giao công nghệ hiện đại, tiên tiến trong cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải,…

UBND các phường, xã tích hợp đầy đủ các nội dung cấp nước, thoát nước trong các quy hoạch: quy hoạch chung xã, quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết trên địa bàn được giao thực hiện. Tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân, doanh nghiệp trong bảo vệ nguồn nước, bảo vệ hệ thống cấp nước, thoát nước, đấu nối đúng quy định, sử dụng nước tiết kiệm và không xả thải gây ô nhiễm môi trường.

Ban Quản lý các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp thực hiện chức năng quản lý nhà nước được giao về cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải, chống úng ngập, tái sử dụng nước tại các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp.

Tầm nhìn phát triển đô thị bền vững

Trong bối cảnh đô thị hóa diễn ra với tốc độ chóng mặt và những tác động ngày càng rõ rệt của biến đổi khí hậu, an ninh nguồn nước và quản lý hạ tầng nước đô thị đang trở thành bài toán sống còn đối với các siêu đô thị như Hà Nội. Công văn số 5152/UBND-ĐT đã phản ánh sự chuyển dịch tư duy quản trị đô thị từ mô hình quản lý hạ tầng truyền thống sang mô hình quản trị hiện đại dựa trên nền tảng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi số và mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo nội dung công văn, UBND Thành phố giao Sở Xây dựng chủ động rà soát, tích hợp đầy đủ nội dung cấp nước, thoát nước trong các loại quy hoạch từ quy hoạch Tổng thể Thủ đô đến quy hoạch chi tiết, chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật và chương trình phát triển đô thị. Việc tích hợp quy hoạch đa tầng giúp nội hóa không gian sinh thái vào trong không gian kinh tế đô thị, đảm bảo tính kết nối giữa không gian phát triển và năng lực chịu tải của hệ sinh thái.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao nghiên cứu các giải pháp tái sử dụng nước, quản lý bùn thải, rà soát phân loại các công trình cấp nước sạch nông thôn. Ban Quản lý các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp quản lý việc tái sử dụng nước tại các Khu công nghiệp. Đây chính là định hướng chuyển đổi sang kinh tế tuần hoàn trong ngành nước, nơi nước thải không phải là “chất thải” cần vứt bỏ mà là nguồn tài nguyên thứ cấp có thể thu hồi, xử lý và tái sử dụng cho tưới tiêu, làm mát công nghiệp hoặc duy trì dòng chảy sinh thái. Quản lý bùn thải cũng biến chất thải rắn từ hệ thống xử lý nước thải thành phân bón hữu cơ hoặc vật liệu xây dựng, tạo ra giá trị kinh tế gia tăng và giảm thiểu áp lực chôn lấp rác thải.

Bằng cách lồng ghép các nguyên tắc của kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi số vào trong từng nhiệm vụ cụ thể của các sở ngành và địa phương, Hà Nội đang đi đúng hướng trên con đường xây dựng một đô thị thông minh, đáng sống và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Lãnh đạo xã Mường Nhà kiểm tra diện tích trồng cà phê.

Những năm qua, xã Mường Nhà chú trọng phát triển cây công nghiệp (mắc ca, cà phê) và các loại cây ăn quả. Tuy nhiên, quá trình triển khai tại một số bản còn gặp khó khăn, vướng mắc về đất canh tác, giống, kỹ thuật… Đơn cử tại các bản Na Phay, Na Khoang, Ban, Mường Lói đang chú trọng phát triển cây mắc ca, cà phê, tuy nhiên diện tích đất hạn chế, vướng quy hoạch 3 loại rừng nên việc mở rộng loại cây này gặp nhiều vướng mắc. Để tháo gỡ khó khăn, lãnh đạo xã Mường Nhà đã thường xuyên xuống cơ sở nắm tình hình. Mới đây, đoàn công tác do ông Lường Văn Biên, Phó Chủ tịch Thường trực UBND xã Mường Nhà đã kiểm tra thực tế diện tích cây trồng, gặp gỡ người dân, lắng nghe những khó khăn phát sinh trong quá trình sản xuất. Qua thực tế, lãnh đạo xã yêu cầu Phòng Kinh tế phối hợp với các bản tiếp tục rà soát, xác định cụ thể những diện tích có điều kiện phát triển cà phê, mắc ca; hướng dẫn người dân kỹ thuật trồng, chăm sóc, lựa chọn giống phù hợp với điều kiện thực tế.

Cách làm này giúp chính quyền không chỉ biết người dân muốn phát triển cây gì mà còn xác định được người dân đang vướng ở khâu nào và chính quyền có thể hỗ trợ việc gì. Ông Lò Văn Nhung, Trưởng bản Na Phay chia sẻ: “Bà con muốn phát triển cà phê, mắc ca nhưng còn băn khoăn đất trồng, giống, kỹ thuật chăm sóc và hiệu quả lâu dài. Cán bộ xã xuống tận bản, trực tiếp đến khu vực sản xuất, trao đổi với người dân nên những vấn đề được làm rõ hơn. Bà con yên tâm vì khó khăn, kiến nghị được lắng nghe và có hướng tháo gỡ cụ thể”.

Từ kiến nghị của nhân dân bản Thín, xã Chiềng Sinh, ngày 30/9, các đồng chí Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã trực tiếp xuống khảo sát khu vực thác bản Thín, xem xét khả năng phát triển du lịch cộng đồng. Đoàn công tác đánh giá hiện trạng, rà soát những khó khăn trong quản lý, bảo vệ cảnh quan, đồng thời xác định những khu vực cần ưu tiên bảo vệ. Theo đồng chí Hà Cầm Hồng, Bí thư Đảng ủy xã Chiềng Sinh, qua khảo sát thực địa, địa phương có thêm cơ sở để nghiên cứu hướng vừa bảo tồn cảnh quan, vừa phát huy giá trị phục vụ phát triển du lịch cộng đồng khu vực thác bản Thín.

Ngay sau đó, ngày 1/10, đồng chí Hà Cầm Hồng, Bí thư Đảng ủy xã Chiềng Sinh, trực tiếp gặp mặt, đối thoại với nhân dân bản Thín làm rõ những kiến nghị, đề xuất liên quan đến việc bảo tồn và phát huy giá trị thác bản Thín. Tại buổi đối thoại, Bí thư Đảng ủy xã yêu cầu các phòng, ban chuyên môn tiếp tục rà soát từng nội dung người dân phản ánh; phân định rõ những vấn đề thuộc thẩm quyền giải quyết của xã, những nội dung cần phối hợp với cấp trên, đồng thời đề xuất phương án tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc.

Thực tiễn vận hành chính quyền địa phương 2 cấp cho thấy, cấp xã đang đứng trước yêu cầu lớn hơn cả về khối lượng và trách nhiệm. Từ ngày 1/7/2025, Điện Biên giảm từ 129 xuống 45 đơn vị hành chính cấp xã. Nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện được triển khai trực tiếp tại xã, phường. Trong điều kiện ấy, yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ phải nắm chắc địa bàn, hiểu và chịu trách nhiệm đến cùng với công việc được giao.

Nắm cơ sở không đơn thuần là biết địa bàn đang có những gì, mà quan trọng hơn là biết người dân đang gặp khó khăn gì và vấn đề nào cần giải quyết. Trong đó, chính quyền không chờ kiến nghị được gửi đến mới xử lý, mà chủ động tìm đến nơi phát sinh vấn đề, gặp trực tiếp người dân để nghe và kiểm chứng thực tế. Từ đó, những phản ánh vốn còn chung chung được cụ thể hóa thành từng việc, từng địa bàn, từng nhóm khó khăn và gắn với trách nhiệm của cơ quan, cán bộ có liên quan.

Thực tế cho thấy, khi cán bộ xuống bản, cùng người dân đi trên những diện tích sản xuất, đến những khu vực đang có kiến nghị hoặc ngồi lại trao đổi trực tiếp, nhiều vấn đề được nhìn nhận đầy đủ hơn. Có những việc thuộc thẩm quyền địa phương có thể giải quyết ngay; có những nội dung cần rà soát thêm về quy hoạch, đất đai, nguồn lực hoặc phối hợp với cơ quan cấp trên. Quan trọng hơn, người dân biết kiến nghị của mình đang được xử lý ở đâu, theo hướng nào, thay vì chỉ chờ đợi một câu trả lời chung chung.

Trong bối cảnh Điện Biên đang tập trung thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, vai trò của chính quyền cơ sở càng rõ hơn. Những chuyển động tích cực ở cơ sở đang góp phần thúc đẩy kinh tế – xã hội chung của tỉnh. 9 tháng đầu năm 2026, GRDP của tỉnh ước tăng 9,81% so với cùng kỳ năm trước; nhiều lĩnh vực như công nghiệp, thương mại, du lịch, thu ngân sách, giải ngân đầu tư công và tạo việc làm có chuyển biến tích cực. Những tháng cuối năm, tỉnh tiếp tục tập trung thúc đẩy tăng trưởng, tăng tốc giải ngân, hoàn thành thu ngân sách, hỗ trợ sản xuất, bảo đảm an sinh xã hội, phấn đấu GRDP cả năm tăng 11,02%.

Trong bối cảnh Điện Biên đang thực hiện nhiều nhiệm vụ liên quan trực tiếp đến đời sống nhân dân, yêu cầu này càng rõ hơn. Những chủ trương, chính sách cuối cùng đều được triển khai ở từng xã, từng bản. Vì vậy, xuống cơ sở không chỉ để nắm tình hình mà còn để cán bộ trực tiếp nhìn thấy vấn đề, nghe đúng điều người dân cần và xác định hướng giải quyết phù hợp. Khi chính quyền chủ động tìm đến nơi phát sinh khó khăn, những kiến nghị từ cơ sở được tiếp nhận và xử lý kịp thời hơn. Từ đó, khoảng cách giữa chính quyền với nhân dân được rút ngắn, hiệu quả quản lý được nâng lên, niềm tin của người dân được củng cố.