Cần hài hoà lợi ích cho 46 hợp tác xã bị thu hồi sơ đồ khu vực biển

Gian nan hành trình xin giao khu vực biển

Ngày 12/10, 46 HTX nhận được thông báo số 320 ngày 7/10/2026 của UBND phường Hà An về việc “Thu hồi sơ đồ khu vực biển để nuôi trồng thủy sản của các hợp tác xã đã được UBND thị xã Quảng Yên trước đây xác nhận”.

Đây là 46 HTX đã được UBND thị xã Quảng Yên (trước đây) xác nhận sơ đồ khu vực biển để nuôi trồng thủy sản (NTTS), theo “Đề án phát triển nuôi trồng thủy sản trên biển thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”. Theo đó, tổng diện tích vùng quy hoạch NTTS trên biển là 865ha, đều nằm trong khu vực 3 hải lý, mỗi cá nhân được giao tối đa 0,6ha và mỗi tổ chức (HTX) được giao không quá 7ha.

Theo phản ánh của các HTX, thực hiện chủ trương chuyển đổi vật liệu nuôi trồng thuỷ sản đạt chuẩn, mỗi HTX đã đầu tư trên 1 tỷ đồng để đóng mới bè nuôi hàu.

Theo ông Đặng Văn Xuất, Giám đốc HTX nuôi trồng thủy sản Văn Xuất, để có đủ quy mô sản xuất và cơ sở để đầu tư NTTS một cách bài bản, hiệu quả, các hộ dân đã chủ động thành lập HTX để xin giao diện tích 7 ha và chấp hành đầy đủ nghĩa vụ đóng thuế. Cùng với đó, HTX cũng nghiêm túc chấp hành chủ trương thay thế phao xốp bằng phao HDPE. Mỗi HTX phải đầu tư ít nhất hơn 1 tỷ đồng để đóng 5 cặp bè bằng vật liệu hợp quy chuẩn nhằm đủ điều kiện làm hồ sơ xin giao khu vực biển.

Ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc HTX nuôi trồng thủy sản Tuấn Cường khẳng định: Từ khi thành lập năm 2024 đến nay, các HTX luôn bám sát hướng dẫn của chính quyền địa phương và đã đầu tư nhiều thời gian, công sức cũng như kinh phí với mong muốn sớm hoàn thiện hồ sơ xin giao khu vực biển theo quy định để yên tâm NTTS ổn định, bền vững.

“Quá trình làm hồ sơ quả thực rất gian nan, khó khăn do các quy định mới phát sinh liên tục, yêu cầu thay đổi thành phần hồ sơ, buộc các HTX phải làm lại hồ sơ và bổ sung thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư dự án… Chỉ tính riêng kinh phí thuê đơn vị đo đạc, tư vấn làm hồ sơ xin giao khu vực biển của HTX chúng tôi đến nay đã lên tới gần 300 triệu đồng. Song, khi đã hoàn thiện hồ sơ và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt thì lại tiếp tục phát sinh vướng mắc về chồng lấn. Đến nay lại nhận được thông báo thu hồi sơ đồ khu vực biển với chủ trương ưu tiên sắp xếp khu vực biển trong 3 hải lý cho cá nhân, khiến các HTX rất hoang mang, lo lắng”, ông Tuấn chia sẻ.

Ngư dân ở khu vực thị xã Quảng Yên (trước đây) chủ yếu nuôi hàu cửa sông. Đây là loại nhuyễn thể phù hợp với điều kiện vùng biển độ mặn thấp.

“Sau bão Yagi (năm 2024), bà con nuôi biển ở khu vực Quảng Yên gần như mất trắng, khi được chính quyền thị xã Quảng Yên (trước đây) sắp xếp, bố trí và xác nhận sơ đồ khu vực biển, chúng tôi đã cầm cố gần như toàn bộ tài sản, vay mượn để tái đầu tư. Giờ đây, khi hồ sơ còn đang vướng mắc chưa được tháo gỡ thì lại bị thu hồi sơ đồ khu vực biển, khiến chúng tôi rất bất an không biết tương lai tài sản, công sức của mình sẽ đi về đâu”, chị Phạm Hương Mơ, Giám đốc HTX nuôi trồng và khai thác thủy sản Thiện Mơ chia sẻ.

Cần hài hòa lợi ích và quy định chuyển tiếp

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, toàn bộ diện tích vùng quy hoạch NTTS trên biển theo Đề án của thị xã Quảng Yên (trước đây) thuộc địa bàn phường Hà An quản lý. Phường Hà An đã thực hiện giao khu vực biển được cho 396 cá nhânvới tổng diện tích là 238,35ha; hiện chưa có tổ chức nào được giao khu vực biển.

Trong khi các tổ chức đang thực hiện thủ tục xin giao biển theo hướng dẫn thì UBND phường Hà An có thông báo thu hồi sơ đồ khu vực biển để nuôi trồng thủy sản của các HTX đã được UBND thị xã Quảng Yên trước đây xác nhận. Theo UBND phường Hà An, lý do thu hồi là thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo UBND thành phố, từ nay đến hết tháng 11/2026, tạm thời không xem xét, chấp thuận chủ trương đầu tư trong phạm vi 3 hải lý cho các tổ chức kinh tế.

Theo thông tin từ UBND phường Hà An, toàn bộ diện tích vùng quy hoạch NTTS trên biển thuộc địa bàn phường Hà An đều nằm trong phạm vi 3 hải lý. Ranh giới biển của phường không có diện tích giao mặt biển nằm ngoài vùng 3 hải lý.

Theo chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND TP Quảng Ninh Nguyễn Văn Công tại Thông báo số 429/TB-VP.UBND, ngày 22/9/2026 của Văn phòng UBND thành phố Quảng Ninh: Về giao khu vực biển đối với khu vực trong phạm vi 3 hải lý, ưu tiên cho đối tượng là cá nhân thuộc diện: chuyển đổi nghề sang NTTS; thu nhập chính, sinh kế chủ yếu từ hoạt động NTTS; có cơ sở nuôi trồng thủy sản bị giải tỏa, thu hồi do giải phóng mặt bằng dự án phải chuyển đổi nghề;…

Phó Chủ tịch UBND TP Quảng Ninh giao UBND các địa phương có biển xây dựng Phương án sử dụng không gian biển NTTS trên địa bàn phù hợp với quy hoạch, định hướng phân vùng; điều kiện thực tiễn và ranh giới hành chính mới của địa phương làm cơ sở thực hiện sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở NTTS; bố trí trước cho các nhóm đối tượng ưu tiên nêu trên; đồng thời dành một phần diện tích dự phòng phục vụ nhu cầu chuyển đổi nghề, chuyển đổi sinh kế phát sinh. Diện tích còn lại sau khi đã bố trí đủ cho các đối tượng ưu tiên và quỹ dự phòng mới đưa vào danh mục thu hút đầu tư…

Việc lập phương án, thẩm định và giao khu vực biển cho các đối tượng ưu tiên trong phạm vi 3 hải lý trước ngày 30/11/2026. Từ nay đến hết tháng 11/2026, tạm thời không xem xét, chấp thuận chủ trương đầu tư trong phạm vi 3 hải lý cho các tổ chức kinh tế.

Các HTX mong muốn chính quyền thành phố có quyết sách giải quyết kiến nghị của nhân dân một cách thấu tình đạt lý, đảm bảo hài hòa lợi ích.

Bày tỏ sự đồng thuận cao đối với chính sách an sinh xã hội của thành phố trong việc ưu tiên giao khu vực biển sinh kế cho người dân địa phương và các hộ dân thuộc diện chuyển đổi nghề nghiệp, song nhiều HTX NTTS tại Hà An vẫn không giấu được sự hoang mang, lo lắng trước những thay đổi đột ngột về mặt quy hoạch và thủ tục, trong khi toàn bộ diện tích NTTS quy hoạch trên địa bàn phường đều nằm trong phạm vi 3 hải lý, ưu tiên cho đối tượng là cá nhân.

Anh Nguyễn Ngọc Tài, Giám đốc HTX nuôi trồng thủy sản Lan Tài cho biết: Chúng tôi đã theo nhiều năm để làm các thủ tục giao khu vực biển theo quy định. Các HTX tha thiết kiến nghị chính quyền địa phương và các ngành chức năng cần rà soát, đánh giá đúng hiện trạng đầu tư thực tế. Việc phân bổ không gian biển cần ưu tiên bảo vệ quyền lợi chính đáng của những người đã và đang trực tiếp sản xuất. Các quy định của cơ quan Nhà nước cần tính đến sự chuyển tiếp trước đây, tránh để người dân bị thiệt thòi.

“Nếu như chúng tôi không thực hiện chủ trương thành lập HTX để góp phần ứng dụng công nghệ, nâng quy mô, chất lượng sản xuất theo chủ trương trước đây, mà thực hiện theo các hộ cá nhân thì đâu phải theo đuổi các thủ tục phức tạp, tốn kém chi phí như nhiều năm qua. Các HTX đề xuất được tiếp tục thực hiện các thủ tục về giao biển như hướng dẫn trước đây.”, anh Tài nhấn mạnh.

Đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Quảng Ninh cho biết: Thực hiện ý kiến chỉ đạo của UBND thành phố, Sở đã ban hành văn bản gửi UBND tất cả các xã, phường, đặc khu về việc báo cáo kết quả rà soát quy hoạch, dữ liệu hiện trạng khu vực biển đã giao cho các tổ chức, cá nhân để NTTS và tổng hợp nhu cầu giao biển để NTTS của cá nhân thuộc đối tượng ưu tiên trong vùng 3 hải lý trước ngày 25/9. Tuy nhiên, đến hết ngày 18/10 mới có 22/54 địa phương gửi báo cáo tổng hợp.

Sở đang tiếp tục đôn đốc các địa phương khẩn trương thực hiện báo cáo kết quả rà soát quy hoạch, tổng hợp dữ liệu hiện trạng khu vực biển nuôi trồng thủy sản và nhu cầu giao biển của cá nhân thuộc đối tượng ưu tiên trong ranh giới vùng biển 3 hải lý để có cơ sở sắp xếp, bố trí, giao khu vực biển ổn thỏa cho đối tượng cá nhân chuyển đổi nghề nuôi trồng thủy sản và ổn định sinh kế theo quy định của pháp luật và giải quyết thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư cho các doanh nghiệp, hợp tác xã đã hoàn thiện hồ sơ; tạo điều kiện cho các tổ chức thực hiện thủ tục giao khu vực biển, ổn định sản xuất nuôi trồng thủy sản.

Các HTX mong mỏi chính quyền TP Quảng Ninh sớm có quyết sách thấu tình đạt lý, có phương án chuyển tiếp rõ ràng để vừa đảm bảo quỹ không gian biển cho các đối tượng ưu tiên sinh kế, vừa bảo vệ quyền lợi hợp pháp, công sức và tài sản hiện hữu của các HTX kinh tế tập thể tại địa phương