Quỹ nhà hoàn thành chưa đủ đáp ứng nhu cầu phát sinh
Sáng 20/10, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì cuộc họp về tiến độ thực hiện các dự án nhà ở xã hội (NOXH) và tình hình phát triển nhà ở tái định cư giai đoạn 2026-2030 trên địa bàn TP.
Cuộc họp tập trung đánh giá tiến độ triển khai các dự án NOXH, khả năng đáp ứng nhu cầu tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng (GPMB), đồng thời đề xuất giải pháp tạo lập quỹ nhà, bảo đảm quyền lợi người dân và tiến độ các dự án trọng điểm.
Báo cáo tại cuộc họp, lãnh đạo Sở Xây dựng cho biết, TP đang theo dõi 187 dự án NOXH, trong đó có 30 dự án nhà ở cho lực lượng vũ trang, với tổng diện tích đất khoảng 709 ha, tổng mức đầu tư khoảng 365.623 tỷ đồng và quy mô khoảng 168.892 căn hộ.
Đến nay, 106 dự án đã hoàn thành quy hoạch chi tiết, 93 dự án hoàn thành GPMB, 56 dự án được giao đất, 44 dự án được cấp giấy phép xây dựng hoặc thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi và 44 dự án đã khởi công, với quy mô khoảng 46.970 căn hộ, chiếm 27,8% tổng số căn hộ của các dự án đang được theo dõi.
Trong nhóm 111 dự án còn lại thuộc diện theo dõi theo Chỉ thị số 16/CT-UBND của UBND TP, có 73 dự án đã hoàn thành quy hoạch chi tiết, 56 dự án hoàn thành GPMB, 26 dự án được giao đất và 13 dự án đã khởi công, với quy mô khoảng 21.779 căn hộ. So với số liệu báo cáo ngày 20/9/2026, tiến độ các thủ tục đã có chuyển biến, song kết quả triển khai thực tế vẫn chưa đáp ứng yêu cầu.
Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, TP sẽ tiếp tục rà soát, cập nhật Kế hoạch số 60/KH-UBND ngày 12/2/2026 về phát triển NOXH, bổ sung các dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư mới và các dự án nhà ở cho lực lượng vũ trang; đồng thời tập trung đôn đốc khởi công trong quý IV/2026.
Đối với các dự án chậm hoàn thành quy hoạch chi tiết, chậm GPMB, cần xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm và giải pháp xử lý.
Về phát triển nhà ở tái định cư giai đoạn 2026-2030, theo báo cáo của Sở Xây dựng, nhu cầu tái định cư bằng căn hộ để phục vụ GPMB các dự án đầu tư sử dụng vốn ngân sách TP dự kiến khoảng 22.957 căn.
Trong đó, năm 2026 cần khoảng 6.524 căn; năm 2027 khoảng 5.415 căn; năm 2028 khoảng 3.932 căn; năm 2029 khoảng 2.657 căn và năm 2030 khoảng 4.429 căn.
Hiện, TP có 204 tòa nhà tái định cư với 19.379 căn hộ, nhưng toàn bộ quỹ nhà này đã được bố trí cho các dự án GPMB giai đoạn 2021-2025. Quỹ nhà chuyển tiếp có khả năng đưa vào cân đối trong giai đoạn 2026-2030 còn khoảng 708 căn hộ. Trong khi đó, nguồn cung bổ sung phụ thuộc đáng kể vào tiến độ hoàn thành các dự án NOXH và việc triển khai những cơ chế tạo lập quỹ nhà mới.
Trên cơ sở rà soát, Sở Xây dựng đề xuất sử dụng khoảng 22.249 căn hộ tại 64 dự án NOXH để phục vụ tái định cư, với nguyên tắc sử dụng tối đa 80% số căn hộ của mỗi dự án. Việc bố trí được thực hiện theo tiến độ hoàn thành dự án, ưu tiên những khu nhà gần địa bàn GPMB theo các bán kính 5 km, 10 km và 15 km.
Theo phương án cân đối, nguồn nhà tái định cư và NOXH dự kiến đáp ứng đủ nhu cầu của cả giai đoạn vào cuối năm 2029. Tuy nhiên, trong các năm 2026-2028, quỹ nhà hoàn thành chưa đủ đáp ứng nhu cầu phát sinh. Phương án sơ bộ xác định số căn hộ chưa thể bố trí tái định cư vào cuối năm 2026, 2027 và 2028 lần lượt khoảng 6.464 căn, 11.392 căn và 7.289 căn. Đây là số liệu cân đối dự báo giữa nhu cầu và khả năng bố trí, không đồng nghĩa với số hộ thực tế đang tạm cư.
Để giải quyết vấn đề này, Sở Xây dựng đề xuất đẩy nhanh các dự án nhà tái định cư chuyển tiếp; nghiên cứu mua NOXH để bố trí tái định cư, tạm cư; huy động doanh nghiệp tham gia tạo lập quỹ nhà; đồng thời nghiên cứu đầu tư các khu tái định cư tập trung. TP cũng cần xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung về quỹ đất, quỹ nhà, nhu cầu tái định cư và tiến độ từng dự án, bảo đảm việc bố trí nhà ở gắn với kế hoạch GPMB.
Quang cảnh cuộc họp.
Các nội dung trên nhằm cụ thể hóa Thông báo số 816-TB/TU của Ban Thường vụ Thành ủy, trong đó yêu cầu hoàn thành kế hoạch tổng thể phát triển quỹ đất, quỹ nhà tái định cư giai đoạn 2026-2030 trước ngày 31/10/2026; đồng thời rà soát, điều chỉnh kế hoạch phát triển nhà ở, trong đó có NOXH, hoàn thành trước ngày 30/11/2026.
Xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về nhu cầu, quỹ đất, quỹ nhà và tiến độ
Phát biểu tại cuộc họp, một số ý kiến cho rằng công tác dự báo nhu cầu và chuẩn bị quỹ nhà tái định cư của TP thời gian qua chưa đáp ứng yêu cầu; TP chưa thực sự chủ động về nguồn cung, trong khi nhu cầu tái định cư ngày càng gắn chặt với tiến độ triển khai các dự án phát triển hạ tầng, cải tạo chung cư cũ và chỉnh trang đô thị.
Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Bùi Duy Cường đề nghị các cơ quan liên quan rà soát tổng thể nhu cầu tái định cư, phân loại theo từng nhóm dự án như tái thiết đô thị, cải tạo chung cư cũ, phát triển hạ tầng giao thông và các dự án khác. Nhu cầu phải được dự báo cụ thể theo từng năm, địa bàn và hình thức bố trí, gồm tái định cư bằng đất ở và bằng căn hộ chung cư.
Đối với nguồn cung, ông Bùi Duy Cường cho rằng cần xác định rõ quỹ đất có thể khai thác, các dự án nhà ở có khả năng bố trí tái định cư, phương án mua NOXH và khả năng huy động doanh nghiệp tham gia xây dựng quỹ nhà. Mỗi nguồn cung phải gắn với danh mục dự án, số lượng căn hộ và thời điểm hoàn thành cụ thể, bảo đảm có thể bố trí thực tế cho người dân.
Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội cũng nhấn mạnh yêu cầu xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về nhu cầu, quỹ đất, quỹ nhà và tiến độ thực hiện; phân công rõ trách nhiệm của từng sở, ngành, địa phương. Trên cơ sở đó, các đơn vị chủ động phối hợp, đẩy nhanh tiến độ các dự án và giảm thời gian người dân phải chờ bố trí nơi ở mới.
Đối với kế hoạch phát triển nhà ở nói chung, với quan điểm cần rà soát, điều chỉnh đồng bộ NOXH, nhà ở thương mại và nhà ở tái định cư, gắn chỉ tiêu với khả năng thực hiện và thời điểm hoàn thành từng dự án, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Bùi Duy Cường đề nghị các đơn vị khẩn trương hoàn thiện kế hoạch quỹ nhà tái định cư theo yêu cầu của Thành ủy, bảo đảm tính khả thi và đáp ứng nhu cầu thực tế.
Kết luận cuộc họp, ghi nhận những chuyển biến trong công tác phát triển nhà ở, nhất là việc hình thành các dự án, khu đô thị đa mục tiêu nhưng Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cũng nhấn mạnh, tiến độ triển khai thực tế của nhiều dự án NOXH còn chậm, trong khi việc chuẩn bị quỹ nhà tái định cư chưa đáp ứng yêu cầu.
Dẫn thực tế dự án đường Vành đai 1 khi người dân đã đồng thuận, bàn giao mặt bằng phục vụ triển khai công trình nhưng việc bố trí nhà tái định cư còn chậm, Chủ tịch UBND TP cho rằng cần khắc phục vấn đề này bằng việc chủ động chuẩn bị quỹ nhà, gắn tiến độ bố trí tái định cư với tiến độ thực hiện dự án.
Lưu ý tinh thần chỉ đạo của Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội tại Thông báo số 816-TB/TU, Chủ tịch UBND TP yêu cầu các sở, ngành khẩn trương xây dựng phương án tổng thể về quỹ đất, quỹ nhà tái định cư giai đoạn 2026-2030; xác định rõ nhu cầu, nguồn cung, tiến độ thực hiện và trách nhiệm của từng đơn vị.
Đối với phát triển nhà ở, Chủ tịch UBND TP yêu cầu rà soát đồng bộ các chương trình, kế hoạch phát triển NOXH, nhà ở thương mại và nhà ở tái định cư, bảo đảm phù hợp với nhu cầu thực tế, khả năng cân đối nguồn lực và định hướng quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm.
Chủ tịch UBND TP cũng yêu cầu nghiên cứu cơ chế huy động nguồn lực xã hội, khuyến khích doanh nghiệp có năng lực tham gia tạo lập quỹ nhà; xem xét phương án mua hoặc thuê NOXH để phục vụ tái định cư theo quy định. Đồng thời, cần nghiên cứu tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng NOXH và nhà ở tái định cư theo hướng đồng bộ với nhà ở thương mại, bảo đảm điều kiện sống của người dân.
Về tổ chức không gian đô thị, cần nghiên cứu phát triển nhà ở cao tầng tại khu vực phù hợp với quy hoạch, gắn với hệ thống giao thông công cộng và hạ tầng xã hội; sử dụng hiệu quả quỹ đất, từng bước giảm mật độ dân cư tại các khu vực cần chỉnh trang, cải tạo. Việc bố trí tái định cư phải được xem xét trong tổng thể quy hoạch, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu phát triển đô thị và quyền lợi chính đáng của người dân.
Chủ tịch UBND TP nhấn mạnh yêu cầu xuyên suốt là phải chuyển từ kế hoạch, chỉ tiêu sang nguồn cung thực tế, bảo đảm quỹ nhà tái định cư đi trước tiến độ GPMB; nơi ở mới phải bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, tạo đồng thuận trong Nhân dân và thúc đẩy tiến độ các dự án phát triển Thủ đô.
Leave a Reply