Author: bachdn

Khi “đạt chuẩn” không còn là điểm kết thúc

Công tác phòng cháy chữa cháy (PCCC) lâu nay thường được nhìn nhận qua các yêu cầu về hồ sơ, thẩm định và nghiệm thu. Tuy nhiên, an toàn cháy trong thực tế là một bài toán rộng hơn, chịu tác động bởi hàng loạt quyết định từ quy hoạch, thiết kế, lựa chọn vật liệu, cấu kiện đến quá trình triển khai trên công trường. Theo TS. Cao Duy Khôi – Phó Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ Xây dựng (IBST), dù công trình thuộc hay không thuộc diện thẩm định, trách nhiệm cơ bản của chủ đầu tư vẫn là đảm bảo các yêu cầu an toàn cháy đối với công trình. Điều này cho thấy một chuyển dịch quan trọng trong tư duy PCCC: tuân thủ quy định là nền tảng, nhưng mức độ an toàn thực tế mới là đích đến.

Thay vì chỉ đặt câu hỏi “công trình đã đáp ứng yêu cầu nghiệm thu hay chưa?”, các bên tham gia dự án cần xác định ngay từ đầu: công trình có những yêu cầu an toàn cháy nào, cấu kiện nào cần được bảo vệ và giải pháp nào phù hợp với từng vị trí ứng dụng.

PCCC cần bắt đầu từ thiết kế công trình

Theo TS. Cao Duy Khôi, PCCC cần được xem như một bộ môn song hành cùng kiến trúc, kết cấu và cơ điện, thay vì là lớp yêu cầu được bổ sung sau khi thiết kế cơ bản đã hoàn thành.

Ngay từ giai đoạn hình thành ý tưởng, những quyết định về công năng, quy mô, mặt bằng, vị trí thang thoát hiểm hay khả năng tiếp cận của lực lượng chữa cháy đã tác động trực tiếp đến an toàn cháy. Một lựa chọn chưa phù hợp ở giai đoạn đầu có thể tạo ra những giới hạn khó xử lý khi dự án đã bước sang giai đoạn thi công. Do đó, yêu cầu PCCC cần được đặt lên bàn thiết kế ngay khi hình khối, công năng và tổ chức không gian cơ bản được xác lập. Cách tiếp cận này giúp kiến trúc sư, tư vấn, chủ đầu tư và các bên liên quan chủ động xem xét sự tương thích giữa thiết kế, giải pháp và điều kiện thi công. 

Từ vật liệu riêng lẻ đến hệ giải pháp chống cháy

Một trong những điểm quan trọng trong PCCC là phân biệt giữa khả năng của một vật liệu riêng lẻ và hiệu quả của cả cấu kiện khi được lắp đặt thực tế. Theo TS. Cao Duy Khôi, một vật liệu hoặc sản phẩm có kết quả đánh giá phù hợp không đồng nghĩa mọi cấu hình sử dụng vật liệu đó đều mặc nhiên đáp ứng yêu cầu. Một cửa kính có thể được thử nghiệm khi lắp trên tường gạch, trong khi hệ vách thạch cao cũng có kết quả thử nghiệm riêng. Nhưng khi cửa kính được lắp trên vách thạch cao, đây đã là một cấu kiện khác; không thể đơn thuần ghép hai kết quả riêng lẻ để kết luận tổ hợp mới cũng đáp ứng yêu cầu.

“Đây cũng là cách Saint-Gobain tiếp cận bài toán chống cháy: bắt đầu từ yêu cầu của công trình để xác định hệ giải pháp phù hợp, thay vì bắt đầu từ một sản phẩm riêng lẻ”, đại diện Công ty TNHH Saint – Gobain Việt Nam chia sẻ. 

Saint-Gobain hiện có các hệ giải pháp chống cháy gồm hệ thống vách ngăn và ống gió với khả năng chịu lửa từ EI30 đến EI180; trần chống cháy từ EI45 đến EI120; cửa chống cháy EI60 đến EI90 và kính chống cháy EI120. Cách tiếp cận theo hệ giải pháp giúp các bên tham gia dự án đặt đúng câu hỏi: thay vì “vật liệu này có chống cháy hay không?”, cần xác định “cấu kiện này có phù hợp với yêu cầu của vị trí ứng dụng hay không?”. 

Hệ giải pháp trần chống cháy của Saint-Gobain

Từ bản vẽ đến công trường: Khoảng cách quyết định hiệu quả PCCC

Trong quá trình thi công, những thay đổi về vật liệu, giải pháp hay chi tiết liên kết có thể tạo ra khoảng cách giữa giải pháp đã được thiết kế và công trình thực tế. Vì vậy, hiệu quả PCCC không chỉ phụ thuộc vào việc lựa chọn giải pháp ban đầu mà còn nằm ở khả năng duy trì đúng cấu hình và yêu cầu trong suốt quá trình thi công.

Với cách tiếp cận này, Saint-Gobain không chỉ cung cấp vật liệu và giải pháp, mà còn đồng hành cùng dự án từ giai đoạn bản vẽ, cung cấp thông tin về giải pháp chống cháy và cách tiếp cận hệ giải pháp cho từng khu vực ứng dụng đến quá trình thực thi tại công trường.

Khoảng cách giữa yêu cầu trên hồ sơ và thực tế công trường cũng là một trong những vấn đề được thảo luận trong series podcast “Lửa & Lựa: Chống cháy đúng cách – Từ tư duy đến thực thi” do Saint-Gobain thực hiện, với sự tham gia của các chuyên gia trong lĩnh vực PCCC, xây dựng và vật liệu. 

KTS Vương Đạo Hoàng trao đổi cùng TS. Cao Duy Khôi trong Podcast “Lửa & Lựa”

Podcast xoay quanh tư duy về an toàn cháy, thiết kế, lựa chọn giải pháp, triển khai và kiểm soát chất lượng công trình. Sau cùng, “đạt chuẩn” là nền tảng nhưng không phải điểm kết thúc của bài toán an toàn cháy. Từ thiết kế, lựa chọn hệ giải pháp đến thi công và kiểm soát chất lượng, mỗi quyết định đều góp phần chuyển những yêu cầu trên bản vẽ thành mức độ an toàn trong thực tế công trình.

(Nguồn: Công ty TNHH Saint – Gobain Việt Nam) 

Mới đây, ông Lê Hải Hòa, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng có bài viết chia sẻ cách sử dụng trí tuệ nhân tạo trong công việc.

“Tôi dùng AI gần như hằng ngày: đọc báo cáo, kiểm tra số liệu, tìm tài liệu, đối chiếu quy định, xem kinh nghiệm nơi khác, chuẩn bị cho một cuộc họp hoặc rà lại một văn bản”, ông Hòa viết.

Theo Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng, điều quan trọng không phải lãnh đạo có dùng AI hay không mà công nghệ này có giúp nắm công việc tốt hơn, xử lý nhanh hơn, giảm những việc không cần thiết và phục vụ người dân tốt hơn hay không.

Ông lấy ví dụ, trước một cuộc họp có báo cáo dài 100 trang, AI có thể hỗ trợ bóc số liệu, phát hiện những điểm không khớp giữa báo cáo và phụ lục, từ đó xác định phần cần đọc kỹ.

Một câu hỏi được ông Hòa đưa ra: “Báo cáo nói giải ngân đạt 62%, nhưng 4 dự án trong phụ lục chưa có khối lượng. Vậy 62% nằm ở những dự án nào?”.

Theo ông, AI có thể phát hiện điểm bất thường, nhưng nguyên nhân vì sao, giải trình có hợp lý hay không và xử lý thế nào vẫn thuộc trách nhiệm của người chủ trì.

Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng Lê Hải Hòa.

Cảnh báo chuỗi công việc đều qua AI

Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng cũng chỉ ra một nguy cơ khi AI được sử dụng ở nhiều cấp trong bộ máy.

Theo ông, có thể xảy ra tình trạng chuyên viên dùng AI làm báo cáo, cấp trên dùng AI tóm tắt, văn phòng tiếp tục dùng AI tổng hợp và người quyết định cuối cùng cũng chỉ đọc bản tóm tắt do AI tạo ra.

“Quy trình vẫn đủ, văn bản vẫn đủ, nhưng hồ sơ gốc thì có khi chẳng còn mấy người đọc”, ông Hòa nhận định.

Ông cũng lưu ý AI có thể đưa ra câu trả lời “nghe rất xuôi” nhưng vẫn sai số liệu, sai căn cứ hoặc bỏ sót chi tiết quan trọng. Vì vậy, người sử dụng phải hiểu công việc và kiểm tra lại thông tin trước khi quyết định.

Theo ông Hòa, AI cũng có thể khiến việc tạo ra văn bản, nhiệm vụ trở nên quá dễ. Một ý tưởng có thể nhanh chóng biến thành hàng loạt đầu việc, trong khi phía sau mỗi chỉ đạo là nhiều người phải đọc, báo cáo và thực hiện.

“Người ra chỉ đạo có thể làm được nhiều hơn trước, chưa chắc cả bộ máy đã làm việc hiệu quả hơn”, ông viết.

‘AI không đi thực địa thay tôi được’

Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng cho rằng AI có thể tổng hợp ý kiến, tìm kinh nghiệm, đề xuất phương án hoặc cảnh báo rủi ro, nhưng không thể thay lãnh đạo đi thực địa, nghe người dân hay trực tiếp đánh giá cán bộ trong một cuộc họp.

Khi nguồn lực, thời gian và dữ liệu đều hạn chế, người có thẩm quyền vẫn phải lựa chọn phương án, ra quyết định và chịu trách nhiệm.

Ông Hòa cho biết muốn sử dụng AI để đọc nhanh báo cáo 100 trang nhằm có thêm thời gian xuống cơ sở; phát hiện số liệu bất thường trước cuộc họp; kiểm tra thêm trước khi ký và rút ngắn những văn bản không cần thiết.

“Tôi sẽ tiếp tục dùng AI hằng ngày. Nhưng thực tế ở địa phương thế nào thì mình phải biết”, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng nhấn mạnh.

Theo ông, người dân và doanh nghiệp cuối cùng sẽ không quan tâm lãnh đạo có dùng AI hay không, mà quan tâm hồ sơ có được giải quyết nhanh, vướng mắc có được tháo gỡ và cán bộ có thực sự hiểu, giải quyết được công việc hay không.

Ngày 9/9, UBND tỉnh Gia Lai cho biết, Chủ tịch UBND tỉnh đã có ý kiến chỉ đạo Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát, làm việc với chủ đầu tư, tham mưu đề xuất UBND tỉnh chấm dứt, thu hồi chủ trương đầu tư dự án nhà ở xã hội chung cư Phú Tài Lộc (phường Quy Nhơn Bắc).

Dự án nhà ở xã hội chung cư Phú Tài Lộc do Công ty CP Xây lắp Công nghiệp Bình Định làm chủ đầu tư. Dự án được triển khai trên diện tích hơn 4.700m², gồm 1 khối nhà chung cư cao 23 tầng với 273 căn nhà ở xã hội và 13 căn nhà ở thương mại. Tổng vốn đầu tư dự án 358 tỷ đồng.

Dự án nhà ở xã hội chung cư Phú Tài Lộc vẫn “án binh bất động” và đứng trước nguy cơ bị thu hồi. Ảnh: Trương Định.

Dự án được khởi công đầu năm 2026, nhưng đến nay vẫn “nằm im bất động”. Trước đó, chủ đầu tư dự án cũng bị Sở Tài chính tỉnh Gia Lai xử phạt hành chính 85 triệu đồng do không thực hiện đúng tiến độ đầu tư.

Liên quan tiến độ dự án nhà ở xã hội tại khu đất phường Bồng Sơn, lãnh đạo UBND tỉnh Gia Lai cũng yêu cầu chủ đầu tư dự án khẩn trương tập trung đầy đủ nguồn lực về nhân lực, tài chính, vật tư, thiết bị để đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm hoàn thành 178 căn theo đúng hợp đồng đã ký kết.

Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai chủ trì, phối hợp với Sở Tài chính và UBND phường Bồng Sơn tiếp tục theo dõi, kiểm tra, đôn đốc tiến độ. Trường hợp chủ đầu tư thi công chậm, cầm chừng hoặc dừng thi công, Sở Xây dựng xử lý theo thẩm quyền, đồng thời đề xuất UBND tỉnh xem xét thu hồi chủ trương đầu tư, chấm dứt hợp đồng dự án theo quy định.

Về việc triển khai các dự án nhà ở xã hội trên địa bàn tỉnh, Sở Xây dựng được giao phối hợp cùng các sở, ngành, địa phương liên quan tiếp tục rà soát, triển khai đầy đủ, kịp thời các nội dung, nhiệm vụ theo đúng quy định pháp luật và chỉ đạo của UBND tỉnh; theo dõi, đôn đốc, kịp thời tổng hợp, báo cáo đề xuất cụ thể cho UBND tỉnh.

Toàn tỉnh Gia Lai đã và đang triển khai khoảng 16.713 căn, cơ bản đáp ứng chỉ tiêu được giao. Ảnh: Trương Định.

Theo Kế hoạch thực hiện Đề án 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội giai đoạn 2021-2030, Chính phủ giao tỉnh Gia Lai đến năm 2030 hoàn thành 16.600 căn. Đến nay, toàn tỉnh đã và đang triển khai khoảng 16.713 căn, cơ bản đáp ứng chỉ tiêu được giao.

Trong số này, 8 dự án và một phần của 3 dự án khác đã hoàn thành với 5.045 căn; 7 dự án và một phần của 3 dự án đang thi công với 5.596 căn; 7 dự án với 6.072 căn đã lựa chọn được chủ đầu tư, đang hoàn tất các thủ tục chuẩn bị khởi công.

Ngoài ra, tỉnh Gia Lai đang thực hiện thủ tục lựa chọn chủ đầu tư 2 dự án với 2.226 căn. Tính cả các dự án này, tổng số căn nhà ở xã hội đã và dự kiến triển khai trên địa bàn khoảng 18.939 căn.

Nhà thiếu nhi TP. Thủ Đức (cũ) hiện là cơ sở 3 của Trung tâm Cung ứng dịch vụ công phường Thủ Đức. Ảnh: Quang Phương

UBND TP. Hồ Chí Minh vừa ban hành Văn bản số 8151/UBND-VX về triển khai thực hiện Nghị định số 299/2026/NĐ-CP ngày 28/7/2026 của Chính phủ quy định tổ chức đơn vị sự nghiệp công lập (ĐVSNCL).

Theo đó, Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo Thủ trưởng các sở, ban, ngành, các ĐVSNCL trực thuộc, UBND các phường, xã, đặc khu (UBND cấp xã) và các cơ quan, đơn vị có liên quan triển khai, thực hiện nhiều nội dung trọng tâm.

Cụ thể: Rà soát sắp xếp tổ chức bên trong và hoạt động của các ĐVSNCL thuộc phạm vi quản lý theo hướng tinh, gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; thực hiện việc thành lập, tổ chức lại, giải thể, quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức các ĐVSNCL (nếu có); đảm bảo số lượng cấp phó và các nội dung khác về tổ chức đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định tại khoản 2, khoản 3, khoản 4 Điều 6 Nghị định số 299/2026/NĐ-CP, quy định của pháp luật chuyên ngành và chỉ đạo của Trung ương.

Các sở, ban, ngành và UBND các phường, xã, đặc khu có trách nhiệm hướng dẫn các ĐVSNCL thuộc phạm vi quản lý khẩn trương xây dựng Đề án tự chủ; tổ chức thực hiện việc lấy ý kiến, gửi thẩm định, hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Văn bản trên nêu rõ các nguyên tắc thành lập, tổ chức lại, giải thể, chuyển giao ĐVSNCL phải bảo đảm điều kiện, trình tự, thủ tục và thẩm quyền quy định tại Nghị định số 299/2026/NĐ-CP; một ĐVSNCL có thể cung cấp nhiều dịch vụ sự nghiệp công trong cùng ngành, lĩnh vực hoặc cung cấp dịch vụ sự nghiệp công của nhiều ngành, lĩnh vực.

Nếu thành lập mới ĐVSNCL thì đơn vị mới phải tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên; trừ trường hợp thành lập mới để cung cấp dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu). Riêng đối với ĐVSNCL tự bảo đảm chi thường xuyên và chi đầu tư, khi thành lập mới ĐVSNCL trực thuộc (kể cả trường hợp cung cấp dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu) phải tự bảo đảm chi thường xuyên và chi đầu tư.

Thành phố lưu ý việc tổ chức lại các đơn vị do ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ hoặc một phần chi thường xuyên không được làm tăng số lượng người hưởng lương từ ngân sách. Riêng đối với việc chuyển giao, thành phố yêu cầu thực hiện nghiêm túc theo nguyên tắc giữ nguyên trạng đơn vị.

TP. Hồ Chí Minh giao Sở Nội vụ chịu trách nhiệm thẩm định đối với các ĐVSNCL thuộc thẩm quyền quyết định của UBND thành phố; Phòng Văn hóa – Xã hội hoặc Phòng Nội vụ thực hiện thẩm định đối với các đơn vị thuộc thẩm quyền của UBND cấp xã.

Nội dung thẩm định sẽ tập trung toàn diện vào sự cần thiết, cơ sở pháp lý, mục tiêu, vị trí việc làm, số lượng người làm việc, cơ chế tài chính cũng như tính khả thi của đề án.

UBND TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các đơn vị cập nhật đầy đủ, kịp thời thông tin tổ chức bộ máy vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về tổ chức bộ máy, cán bộ, công chức, viên chức theo hướng dẫn của Bộ Nội vụ. Đồng thời, các cơ quan, địa phương phải thực hiện chế độ báo cáo định kỳ 6 tháng và vào tháng 11 hằng năm về UBND thành phố (thông qua Sở Nội vụ).

Cơ quan chức năng kiểm tra hiện trường vụ tập kết, đổ chất thải xây dựng trái quy định tại xã Đại Thanh (Hà Nội)

Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Bùi Duy Cường vừa ký ban hành Công văn về việc vận chuyển, tiếp nhận, tập kết và xử lý đất đào, bùn thải, chất thải rắn xây dựng tại các dự án công trình xây dựng trên địa bàn thành phố.

Theo đó, UBND Thành phố yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, khẩn trương tham mưu, đề xuất UBND Thành phố tổ chức triển khai thực hiện Đề án “Tổng thể công tác quản lý chất thải rắn xây dựng trên địa bàn giai đoạn đến năm 2030”.

Đồng thời, giao UBND các xã, phường có vị trí, khu đất đã được Sở Nông nghiệp và Môi trường rà soát, thống kê, xác định đủ điều kiện làm điểm tập kết, xử lý tạm thời chất thải rắn xây dựng, đất đào, bùn thải khẩn trương, chủ động tổ chức triển khai ngay các thủ tục theo quy định;

Từ đó, khẩn trương công khai đầy đủ danh sách các địa điểm, vị trí đủ điều kiện này để các Ban Quản lý dự án Thành phố, chủ đầu tư các công trình, dự án và các tổ chức, cá nhân có liên quan biết, thực hiện.

Đồng thời, chủ trì kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn UBND các xã, phường thực hiện các thủ tục về cho thuê đất tạm, áp dụng giá thuê đất, yêu cầu về bảo vệ môi trường và các nội dung có liên quan; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đơn giản hóa, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính trong phạm vi quy định, bảo đảm việc đưa các điểm tập kết, xử lý tạm thời vào hoạt động đúng hiệu quả, đáp ứng yêu cầu thực tế.

UBND TP Hà Nội giao Công an thành phố tiếp tục tăng cường kiểm tra, kiểm soát hoạt động vận chuyển, tập kết, đổ thải chất thải rắn xây dựng, đất đào, bùn thải trên địa bàn; chủ động nắm tình hình, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân có hành vi vận chuyển, tập kết, đổ thải trái phép, tiếp nhận chất thải không đúng quy định hoặc lợi dụng hoạt động xử lý chất thải.